Anh hùng Nguyễn Đình Bảy: Hãy đàng hoàng, liêm khiết

Bây giờ đã ở tuổi 93, đồng chí Bảy Khiêm trở về ngôi nhà xưa cũ ở TP Huế mà trước kia ông đã phải đi vay mượn những đồng tiền ít ỏi mới mua được. Vui thú điền viên tuổi già, không một chút vướng bận. Ông vui hơn nữa là 5 đứa con của ông đều đã thành đạt, là những cán bộ Công an tận tụy. Dẫu rằng, khi chúng còn "trứng gà, trứng vịt" ông đã phó thác việc nuôi dạy chúng cho người vợ thảo hiền để đi làm cách mạng… Tất cả những chuyện về gia đình Anh hùng Nguyễn Đình Bảy vẫn in đậm trong tâm trí của người con gái cả: Chị Nguyễn Thuý Nga, nguyên phóng viên chương trình phát thanh Vì an ninh Tổ quốc.

Trước đây, tôi đã từng có những chuyến công tác đi về cơ sở để viết bài cùng chị Nga. Bây giờ chị đã nghỉ hưu, nhưng vẫn giữ tác phong của một phóng viên trong lực lượng CAND, nhanh nhẹn, dứt khoát và khá… hài hước. Tôi khen chị trẻ quá, chị "lườm": "Già rồi, bố mẹ chị cũng đã hơn 90 tuổi cả rồi." Chúng tôi tay bắt mặt mừng rồi xoay về chuyện gia đình lớn của chị.

Bố chị, ông Nguyễn Đình Bảy,  SN 1917, trong một gia đình có truyền thống yêu nước ở TP Huế. Tên Bảy Khiêm là do cố Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn đặt cho ông, tức là khiêm tốn, khiêm nhường. Quả đúng, sinh ra trong một gia đình nghèo, Nguyễn Đình Bảy phải đi làm ở sở Hỏa xa để nuôi cả gia đình. Tuy bố làm một viên chức nhỏ trong triều đình nhưng chỉ đủ… nuôi miệng. Nhà có 13 anh chị em, Bảy là thứ 7, sớm được giác ngộ cách mạng, tham gia Tự vệ đỏ, tiền thân của lực lượng Công an.

Những ngày làm tại sở Hỏa xa ở Nha Trang, chàng trai trẻ Nguyễn Đình Bảy đã được sếp yêu quý và gả cô con gái nuôi xinh đẹp nhất vùng là Đỗ Thị Tuất. Họ lấy nhau và đưa nhau về Huế ra mắt họ hàng, từ đó họ sống và hy sinh vì nhau. Đồng chí Nguyễn Đình Bảy đi theo tiếng gọi của Đảng, trở thành một chiến sĩ Công an tham gia các phong trào cách mạng. Ông ra Bắc và đưa cả vợ con theo cùng.

Năm 1964, cuộc kháng chiến chống Mỹ đang thời kỳ quyết liệt, ông đã xung phong lên đường vào Nam, hoạt động ở An ninh khu V. Lúc này vợ chồng họ đã có tới 5 đứa con sàn sàn trứng gà trứng vịt. Cô con gái lớn nhất là Nguyễn Thúy Nga, mới 14 tuổi. Bố đi Nam, mẹ đi làm công nhân may, mọi việc chăm bẵm đàn em ở nhà đều do chị cả chỉ huy. Mẹ hết làm ở xưởng rồi lại về nhà lạch cạch bên chiếc máy khâu may mới đủ tiền nuôi 5 đứa con đang tuổi ăn tuổi lớn.

Chiến tranh ngày càng ác liệt, giặc Mỹ leo thang bắn phá miền Bắc, mẹ con chị phải gồng gánh sơ tán về những tỉnh lân cận Hà Nội. Một mình bà Tuất tay xách nách mang bìu ríu một đàn con thơ, chỉ một mình con gái cả ở lại trông nhà. Chẳng những nuôi nấng che chở 5 đứa con mình, bà Tuất còn nuôi và che chở các cháu nhỏ là con các đồng đội của chồng, những cán bộ Công an đã vào Nam chiến đấu.

Năm 1968, nghe tin chiến trường miền Nam ác liệt, bà không có tin tức gì về chồng, nghĩ rằng ông đã hy sinh nên hằng đêm cứ ru con ngủ say là bà lại lặng lẽ khóc thầm, lòng hướng về phương Nam . Cứ thấy những đồng chí của chồng ở Vụ Tổ chức đến thăm hỏi động viên là bà lại khóc, vì nghĩ rằng chắc là họ đến làm công tác tư tưởng cho gia đình trước khi báo tử. Khi ấy, các em nhỏ thì chưa hiểu, nhưng chị Nga thương mẹ nhiều lắm, chỉ lặng lẽ lau nước mắt cho mẹ. Thương mẹ, chị gắng sức nhỏ bé của mình chăm chút đàn em.

Mẹ đưa các em về Hà Tây, Bắc Giang sơ tán bom đạn Mỹ, mình cô bé Nga gan góc ở lại trông nhà ở Hà Nội. Hàng tuần phải đèo dầu mỡ, mắm muối về nơi sơ tán tiếp tế cho mẹ và các em. Muốn có hàng thì phải dậy từ lúc 3h sáng để xếp hàng. Đi học ở Cầu Diễn về, vội vã cho hàng hóa vào làn hối hả đạp xe dưới tiếng gầm rú của máy bay địch. Hôm nào trời mưa thì cơ cực lắm, phải mang theo một cái que để gạt bùn đất bám chặt lấy bánh xe. Có lần nhọc quá, Nga quẳng xe lại đi bộ suốt một quãng đường dài vào thăm mẹ và em ở Bắc Giang. Hàng hóa chẳng là bao nhưng với một bé gái 14 tuổi thì quả là quá sức. Có lần vừa tới nơi đã 8h tối, Nga đứng òa khóc giữa đêm đen mịt mùng vì tủi thân quá đỗi.

Tuổi thơ tuy vất vả nhọc nhằn, nhưng được sống trong vòng tay yêu thương của người mẹ hiền. Đức hy sinh của bà đã thấm vào từng đứa con yêu. Bà luôn giảng giải để các con hiểu rằng, cha chúng đi chiến đầu vì cuộc sống bình yên, hãy sống xứng đáng với truyền thống gia đình, để khi cha trở về thấy các con trưởng thành thì đó chính là niềm hạnh phúc lớn nhất. Nghe lời dạy bảo của mẹ, cả 5 đứa con đều chăm chỉ làm lụng và chịu khó học hành.

Lần lượt cả 5 đứa con của bà Tuất-ông Khiêm đều thi đỗ các trường đại học danh giá. Nguyễn Thuý Nga thi đỗ Đại học Sư phạm 1 - Hà Nội; em thứ 2 học Đại học Ngoại ngữ; con thứ 3 Nguyễn Minh Hải thi đỗ Đại học An ninh (nay là Học viện An ninh); Nguyễn Trường Sơn, học Đại học An ninh; Nguyễn Phương Lan, học Đại học Ngoại ngữ. 5 đứa con 5 tấm bằng đại học, trong điều kiện hoàn cảnh cực kỳ khó khăn và thiếu thốn tình cảm người cha.

Đất nước giải phóng, ông trở về với gia đình trong niềm vui sướng tột cùng của những người thân thương bao năm xa cách. Thấy các con trưởng thành, nối nghiệp cha, khỏi phải nói ông vui sướng và tự hào biết nhường nào. Tuy học ở các trường đại học khác nhau nhưng các con ông đều tình nguyện xin vào công tác trong lực lượng Công an theo gót người cha.

Ngồi bên mâm cơm đoàn tụ gia đình sau bao năm bặt tin nhau, ông đã kể cho vợ con nghe về những tháng năm "nếm mật nằm gai" ở chiến trường Ban An ninh T4. Người cán bộ Công an trung kiên sau giải phóng, được giao giữ chức Trưởng ty Công an tỉnh Bình Trị Thiên, Giám đốc Công an tỉnh Thừa Thiên - Huế cho tới ngày nghỉ hưu.

Bây giờ, kể về người cha đã 93 tuổi của mình, chị Nga không hề giấu giếm: "Cụ là người thẳng tính lắm". Những câu chuyện mà chị đã được chứng kiến khi ở bên cha mình có vẻ như hư cấu nhưng đó là sự thật. Mỗi lần về thăm quê cha, chị Nga đều được nghe kể rằng, thời ông Bảy Khiêm làm Giám đốc Công an Bình Trị Thiên, nếu đi họp chậm 5 phút thì có mà… đứng ngoài cửa. Ông luôn có ý thức rèn luyện cấp dưới tác phong làm việc nghiêm túc, nghiêm chỉnh, đúng tác phong của lực lượng vũ trang. Khi có những vụ việc phức tạp là ông lên tận Trung ương để xin ý kiến rất cẩn trọng trong mọi vấn đề. Ngược lại, ông là một con người tình cảm.

Có lần chị Nga đi cùng cha xuống vùng A Lưới, một nơi khó khăn nhất của tỉnh. Chị đã thấy cha mình khóc vì thương bà con quá, thương cán bộ cơ sở đời sống còn nhiều khó khăn, thiếu thốn. Với gia đình vợ con, ông yêu thương hết mực, nhưng cách yêu thương của ông cũng khác lắm. Ông chưa bao giờ to tiếng với vợ con vì lúc nào ông cũng cảm ơn họ đã là hậu phương vững chắc cho ông. Nhưng khi đụng đến quyền lợi kinh tế là ông cũng dứt khoát, không tư lợi cá nhân.

Chị Nga kể, lúc ông từ chiến trường trở về, Bộ Công an điều ông vào làm Trưởng ty Công an tỉnh Bình Trị Thiên, gia đình đang ở tại ngôi nhà 16 phố Trần Bình Trọng (Hà Nội). Vậy là, ông bảo: "Trả nhà cho Bộ, các con là cán bộ Công an rồi, phải lo lấy chứ". Và ông đã trả ngay. Ông vào Huế, được phân nhà ở phố nhưng vốn khái tính, ông không nhận. Ông đi vay tiền của người chị để mua một căn nhà, phải nhiều năm sau tích cóp mới trả hết nợ. Tới khi ông về hưu, ngay cái ti vi cũng chả có mà xem. Con cái xót cha, ý kiến này nọ, ông bảo, cả cuộc đời cha đi làm cách mạng, không có tiền bạc cho các con mà chỉ có một lý lịch trong sạch cho các con thôi.

Tuy chẳng có gì nhưng lại hay nghĩ tới các đồng đội còn khó khăn hơn mình, có cái gì là ông bảo mang cho người này, người nọ. Bây giờ, ngồi xem tivi, chỗ nào dân khổ là ông lại khóc, ông bảo bà hãy trích tiền lương hưu mà gửi giúp cho họ. Nói tới tham nhũng là ông bức xúc lắm. Mà, mẹ chị Nga cũng vậy, bà hay giúp đỡ những người nghèo khó. Bây giờ hai cụ đã hơn 90 tuổi, vẫn sống đạm bạc tại ngôi nhà riêng vay tiền để mua mãi nhiều năm sau mới trả hết.

Mới đây thôi, do căn bệnh tai biến, ông phải cấp cứu ở bệnh viện. Có một người phụ nữ nghe tin ông bệnh nặng lặn lội từ phương trời xa tới thăm nhưng ông Bảy Khiêm không nhớ nữa. Người phụ nữ kia đã nắm chặt tay ông, nghẹn ngào: "Nhờ ông nên con mới được như ngày hôm nay". Thì ra, ông đã giải nỗi oan khuất cho gia đình bà với một tấm lòng của một cán bộ Công an mẫu mực. Người phụ nữ kia biếu quà nhưng ông khăng khăng từ chối: "Chị hãy cảm ơn Bác Hồ. Tôi chỉ thực hiện theo 6 điều Bác dạy CAND". Năm 1999, đồng chí Nguyễn Đình Bảy đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND.