Venezuela và Guyana căng thẳng vì ExxonMobil

Việc cấp phép khai thác mỏ dầu của Guyana cho gã khổng lồ dầu mỏ ExxonMobil của Mỹ đã làm gia tăng căng thẳng với nước láng giềng Venezuela. Cuối tuần trước, Venezuela đã “dứt khoát” bác bỏ giấy phép này, cho rằng khu vực liên quan nằm trong vùng tranh chấp.

Trong khi đó, Guyana đang gia tăng sức mạnh quân sự bằng cách mua nhiều vũ khí của Mỹ và châu Âu. Liên hợp quốc đã phải lên tiếng cảnh báo.

Leo thang căng thẳng

Tuần trước, ExxonMobil thông báo trong một thông cáo báo chí, rằng họ đã được Chính phủ Guyana bật đèn xanh để phát triển dự án khai thác mới tại khu vực Stabroek, một vùng biển rộng lớn ngoài khơi, nơi có trữ lượng dầu khí khổng lồ. Liam Mallon, Chủ tịch ExxonMobil cho biết trong thông cáo báo chí rằng dự án “sẽ nâng công suất khai thác của đất nước lên khoảng 1,3 triệu thùng mỗi ngày”. Theo văn bản, công ty dầu mỏ này có kế hoạch đầu tư 12,7 tỷ USD.

Venezuela và Guyana căng thẳng vì ExxonMobil -0
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro giơ bản đồ đất nước của ông bao gồm vùng Essequibo trong cuộc họp ở Caracas, ngày 5/12/2023.

Bộ trưởng Ngoại giao Venezuela Yvan Gil tuyên bố, chính phủ nước này “lên án mạnh mẽ” việc Chính phủ Guyana cấp phép khai thác dầu “bất hợp pháp” cho các công ty dầu khí trong khu vực Stabroek, nơi được cho là có trữ lượng năng lượng trong khu vực biển chưa được định rõ ràng. Caracas khẳng định: “Việc Guyana cấp phép hoặc có ý định cấp phép trong các lĩnh vực tranh chấp là hoàn toàn không thể chấp nhận và vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế cũng như chủ quyền lãnh thổ Venezuela”.

Công cuộc triển khai của Guyana, các cuộc đấu thầu dầu vào tháng 9/2023 đã khơi dậy tranh chấp lãnh thổ dai dẳng giữa nước này và Venezuela. Khu vực rộng 160.000 km2 này giàu tài nguyên thiên nhiên và dầu mỏ, hiện do Guyana quản lý nhưng Venezuela tuyên bố chủ quyền. Để đáp trả, Caracas đã tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý vào tháng 12/2023 về việc sáp nhập Essequibo vào Venezuela. Một mặt, Georgetown nhắc lại rằng họ có chủ quyền đối với “toàn bộ” lãnh thổ của mình. Guyana khẳng định rằng biên giới có từ thời thuộc địa của Anh, đã được Tòa Trọng tài ở Paris phê chuẩn vào năm 1899. Mặt khác, Caracas tin rằng Hiệp định Geneva được ký năm 1966, trước khi Guyana giành độc lập, đặt nền móng cho một giải pháp thương lượng phải tiếp tục và duy trì sự thật, đó là sông Essequibo phải là biên giới tự nhiên, như năm 1777 trong thời kỳ đế quốc Tây Ban Nha. Tháng 12/2023, hai tổng thống đã gặp nhau, xoa dịu tình hình căng thẳng bằng cách thống nhất không bao giờ “sử dụng vũ lực”. Tuy nhiên, hai nước vẫn tiếp tục cuộc chiến đã tuyên bố trước đó. Essequibo có khoảng 125.000 cư dân, hay 1/5 dân số Guyana và chiếm 2/3 diện tích bề mặt của đất nước.

Bộ Ngoại giao Guyana viết trong thông cáo được công bố vào đêm 3/4: “Nỗ lực của Venezuela nhằm sáp nhập hơn 2/3 lãnh thổ thuộc chủ quyền của Guyana và biến nó thành một phần của Venezuela là vi phạm các nguyên tắc cơ bản nhất của luật pháp quốc tế”. Trước đó, trong buổi lễ tại Quốc hội, Tổng thống Maduro đã ban hành luật được thông qua vào cuối tháng 3, trong đó Venezuela tuyên bố chủ quyền đối với Essequibo và tố cáo việc Mỹ lập “căn cứ quân sự bí mật”. Văn bản này được soạn thảo sau cuộc trưng cầu dân ý vào tháng 12/2023 về việc sáp nhập khu vực tranh chấp này, chỉ định khu vực này là một bang mới của Venezuela.

Guyana tăng cường chi tiêu quân sự

Chính phủ Guyana đang đầu tư vào các thiết bị để tăng cường khả năng quân sự trước mối đe dọa lãnh thổ từ nước láng giềng Venezuela, mua máy bay vận tải từ Ấn Độ, tìm nguồn cung ứng tàu tuần tra từ Pháp, máy bay trực thăng và các phần cứng từ Mỹ cùng nhiều quốc gia khác.

Venezuela và Guyana căng thẳng vì ExxonMobil -0
Đại diện Chính phủ Guyana và công ty OCEA SA của Pháp ký thỏa thuận trị giá 39,5 triệu euro để mua tàu tuần tra ngoài khơi.

Tuần qua, Guyana đã ký thỏa thuận trị giá 42 triệu USD với Pháp để mua tàu tuần tra quân sự ngoài khơi có khả năng tuần tra trên biển, giám sát tài nguyên dầu mỏ và các vùng biển mà Venezuela tuyên bố chủ quyền. Tàu Pháp sẽ được đưa vào sử dụng vào năm tới cùng với 2 tàu tuần tra quân sự Metal Shark của Mỹ sẽ đến trong vài tuần tới. Quân đội địa phương đã đặt mua 4 máy bay trực thăng tầm trung từ Bell Corporation of Texas, một số máy bay không người lái tầm xa, thiết bị theo dõi ban đêm cùng các phần cứng khác từ Mỹ. Cũng tuần trước, hai máy bay Dornier 228 19 chỗ đã đến từ Ấn Độ để gia nhập đội bay ngày càng tăng của Lực lượng Phòng vệ Guyana, khi căng thẳng giữa Guyana và Venezuela kéo dài trong bối cảnh sáp nhập Essequibo và thành lập một nhà nước Venezuela được biết đến với tên gọi Guayana Esequiba.

Tổng thống Guyana Irfaan Ali nói về nỗ lực mua thêm thiết bị nhằm nâng cao năng lực của quân đội: “Khi đất nước phát triển, các mối đe dọa sẽ trở nên phức tạp hơn. Mặc dù chúng tôi là một quốc gia hòa bình nhưng không ai có quyền đánh giá thấp quyết tâm của chúng tôi trong việc bảo vệ lãnh thổ và chủ quyền quốc gia. Đừng để định nghĩa hòa bình bị nhầm lẫn với sự yếu đuối. Như tôi đã nói gần đây, chúng tôi sẽ không khuất phục và càng không lùi bước trước những lời đe dọa”.

Việc xây dựng lại quân đội diễn ra trong bối cảnh một loạt quan chức cấp cao của Mỹ và phương Tây đến thăm đất nước trong những tháng gần đây, trong đó có Ngoại trưởng Antony Blinken, Giám đốc CIA William. J. Burns vào tháng trước, Tư lệnh quân đội miền Nam Hoa Kỳ, tướng Laura Richardson, Phó Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ phụ trách Tây bán cầu Daniel P. Erikson và Giám đốc cấp cao Tây bán cầu Juan González, cùng nhiều người khác. Ngoại trưởng Pháp Stéphane Séjourné cũng đã đến thăm, trong khi Vương quốc Anh đã cử David Rutley, Bộ trưởng châu Mỹ, Caribe và các vùng lãnh thổ hải ngoại cũng đến tham dự.

Thỏa thuận với Pháp được đưa ra trong khoảng thời gian Venezuela nộp đơn bảo vệ pháp lý cho các yêu sách đối với Essequibo tại Tòa án quốc tế ở Hà Lan. Phó Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez đã chỉ trích việc mua lại của Pháp trong một bài đăng trên mạng xã hội trong tuần này, lưu ý rằng việc xây dựng quân đội là một phần trong âm mưu của Mỹ và các quốc gia phương Tây nhằm gây bất ổn ở khu vực Mỹ Latinh. Tổng thống Nicolas Maduro cũng cáo buộc Mỹ xây dựng căn cứ quân sự ở Guyana.

Tình hình căng thẳng Venezuela-Guyana đã khiến Liên hợp quốc lo ngại nguy cơ "leo thang căng thẳng" giữa hai quốc gia này xung quanh tranh chấp vùng Essequibo giàu dầu mỏ. Ngày 15/4, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã kêu gọi Guyana và Venezuela "kiềm chế".

Mộc Thạch (Tổng hợp)

Các tin khác

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Tháng 9, sau những ngày vui của tết Độc lập, đã diễn ra nhiều hoạt động đối ngoại quan trọng của lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Nổi bật là chuyến thăm cấp nhà nước tới Liên bang Nga và Canada, thăm chính thức Cộng hòa Pháp, tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và các hoạt động song phương tại Hoa Kỳ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; hoạt động của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 diễn ra tại Ấn Độ; chuyến thăm Hàn Quốc và Mông Cổ của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn... Việt Nam cũng đón vị quốc khách qua chuyến thăm cấp nhà nước của Nhà vua Thái Lan Maha Vajiralongkorn Phra Vajiraklaochaoyuhua. Đó là minh chứng sinh động về một nước Việt Nam năng động, người bạn và đối tác tin cậy với bạn bè truyền thống và cộng đồng quốc tế, vì hòa bình, hợp tác và phát triển.

Tổng thống Ahmed al-Sharaa và những cánh cửa đang mở ra cho một Syria mới

Tổng thống Ahmed al-Sharaa và những cánh cửa đang mở ra cho một Syria mới

Sau hơn một thập niên chiến tranh và chia cắt, Syria bước vào giai đoạn mới: xây dựng lại nhà nước thống nhất, có khả năng quản trị. Những chuyển động trong 20 tháng qua cho thấy Tổng thống Ahmed al-Sharaa đang dần mở rộng cánh cửa tái thiết cho một đất nước đã bị chiến tranh tàn phá nặng nề.

Lặng thầm góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế

Lặng thầm góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế

Đằng sau những khu công nghiệp hiện đại, những dây chuyền sản xuất vận hành ngày đêm và dòng vốn đầu tư không ngừng đổ về Bắc Ninh là sự lặng thầm của những chiến sĩ Cảnh sát kinh tế. Suốt 70 năm qua, họ bền bỉ giữ gìn kỷ cương pháp luật, bảo vệ môi trường đầu tư và góp phần dựng nên "lá chắn thép" cho nền kinh tế.

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.