Tự do hoạt động
Trên toàn địa bàn TP Hà Nội có 15 tuyến sông lớn, nhỏ với tổng chiều dài hơn 490km, trong đó có 7 tuyến sông lớn. Do nhu cầu và lợi nhuận thu được từ các hoạt động khai thác tài nguyên khoáng sản lớn, kéo theo những diễn biến phức tạp khác như khai thác cát trái phép hay hoạt động của các bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD sẵn sàng tiếp tay cho “cát tặc”.
Quá trình hoạt động của các bến bãi tập kết, trung chuyển, kinh doanh VLXD dọc hai bờ sông đều rơi vào tình trạng vi phạm Luật Đê điều; các ô tô tải vận chuyển VLXD ra, vào bến bãi đều là xe có trọng tải lớn, chở quá trọng tải chạy trên mặt đê gây rạn nứt đê, bụi ô nhiễm môi trường.
Theo thống kê, dọc các tuyến sông chảy qua địa bàn TP Hà Nội đang tồn tại khoảng gần 200 bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD. Đáng chú ý, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp (từ 1/7/2025), nhiều địa phương đã bỏ mặc quản lý hoạt động các bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD này, hoặc có nơi quản lý nhưng lại tỏ ra lúng túng trong việc xử lý vi phạm.
Theo ghi nhận của phóng viên, tại tuyến sông Hồng, đoạn chảy qua địa bàn xã Vĩnh Thanh, TP Hà Nội hiện có 7 bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD nhưng chỉ có 1 bến bãi có giấy phép hoạt động, còn lại không có giấy phép hoạt động.
Tương tự, tại địa bàn xã Đông Anh hiện có 9 bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD dọc theo sông Đuống nhưng chỉ có 4 bến bãi có giấy phép hoạt động. Điều đáng nói, có những bến bãi không có giấy phép hoạt động nhưng hàng ngày tàu thuyền có trọng lớn thường xuyên neo đậu, bốc dỡ hàng hoá VLXD và không có giấy phép hoạt động bến thuỷ nội địa.
Tại địa bàn xã Thuận An, TP Hà Nội có duy nhất 1 bãi tập kết, trung chuyển VLXD của Công ty TNHH kinh doanh vật tư và vận chuyển Hà Trang. Tuy nhiên, bên cạnh hoạt động về bến bãi thì công ty này còn lập trạm trộn bê tông để hoạt động. Sau nhiều lần bị chính quyền địa phương phối hợp với cơ quan chức năng kiểm tra xử lý nhưng đến nay, việc xử lý trạm trộn bê tông của Công ty TNHH kinh doanh vật tư và vận chuyển Hà Trang vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
Loay hoay quản lý
Qua thực tế cho thấy, hầu hết các doanh nghiệp, cơ sở hoạt động kinh doanh bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD thường rơi vào các vi phạm như sử dụng đất trái quy định; cam kết bảo vệ môi trường; nhiều bến bãi đang tồn tại không có hợp đồng thuê đất hoặc có lại ký với các chủ thể cho thuê không đúng thẩm quyền; chiều cao của các bến bãi vi phạm về Luật Đê điều, nhiều bãi chứa chất thải cao quá mức quy định, nằm sát đê làm ảnh hưởng đến dòng chảy và đê điều trong mùa mưa lũ.
Bên cạnh hoạt động bến bãi đi liền với hoạt động bến thuỷ nội địa. Thế nhưng, có những bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD hoạt động không phép cả chục năm trời, hoặc không đủ điều kiện nhưng tàu, thuyền neo đậu vào bốc xếp hàng hoá không hề bị cơ quan chức năng quản lý, xử lý.
Ông Nguyễn Thế Hưng – Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Thanh cho biết, hiện trên địa bàn xã có 7 bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD và có 6 bến bãi không có giấy phép hoạt động. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp, các bến bãi này hoạt động tự do. Chính quyền cũng không cho thuê hay thu bất kỳ khoản gì.
“Qua rà soát, các bến bãi không có giấy phép hoạt động nhưng vẫn hoạt động gây ảnh hưởng đến môi trường, làm ảnh hưởng đến đê điều, người dân cũng nhiều lần có ý kiến, chúng tôi đã tổ chức đóng cọc, đổ đất chặn nhưng họ vẫn hoạt động. Ngoài các bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD còn phát sinh thêm một bãi thu mua phế liệu tự phát. Tới đây chúng tôi tiếp tục cho chặn lối ra vào”, ông Nguyễn Thế Hưng thông tin thêm.
Trung tá Trần Văn Công – Đội Phó Đội CSGT đường thuỷ số 2 – Phòng CSGT Công an TP Hà Nội cho biết, việc các bến bãi hoạt động nằm trên các tuyến sông thuộc đơn vị quản lý nếu trong quá trình tuần tra, kiểm soát phát hiện vi phạm đều bị xử lý nghiêm. Đối với tàu, thuyền neo đậu chỗ không cấm thì không thể xử lý được.
Thời gian gần đây, để nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước và giải quyết triệt để các vi phạm liên quan đến đất đai, hoạt động tập kết, kinh doanh VLXD, tài nguyên khoáng sản… Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP Hà Nội cũng đã có những kế hoạch phối hợp với Công an TP Hà Nội, các sở, ngành và UBND cấp xã tiến hành rà soát các địa điểm có dấu hiệu lấn chiếm đất đai các loại, có biện pháp giải quyết triệt để, duy trì hiệu quả công tác quản lý lâu dài.
Cùng với đó, Sở NN&MT tăng cường phối hợp, hướng dẫn UBND cấp xã trong việc thực hiện công tác thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định; có biện pháp, giải pháp giải quyết các điểm trung chuyển VLXD tự phát, hoạt động trái phép, không đủ điều kiện hoạt động. Thế nhưng, qua thực tế thì kết quả vẫn nằm trên giấy, nhiều vi phạm hoạt động về bến bãi tập kết, trung chuyển VLXD trên các tuyến sông chảy qua địa bàn Hà Nội vẫn còn đang tồn tại.
Bỏ ngỏ quản lý bến bãi, vật liệu xây dựng xâm hại công trình giao thông 
Cảnh sát vây bắt 3 tàu cát tặc trên sông Hồng 
