Theo đúng lộ trình, bắt đầu từ ngày 1/3/2013, các tổ chức tín dụng sẽ được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho phép thu phí giao dịch thẻ ATM nội mạng. Đến lúc này, NHNN cho biết đã có 34 đơn vị xây dựng các biểu phí và báo cáo NHNN, trong đó có 2 NH quy định 200-500 đ/lần giao dịch. Còn lại 10 NH áp dụng thu phí 1.000 đ/lần giao dịch nội mạng, bằng mức NHNN cho phép. 22 NH còn lại vẫn miễn phí.
Theo Thông tư 35/2012/TT-NHNN ngày 25/12/2012 của NHNN về phí dịch vụ thẻ ghi nợ nội địa, thì từ ngày 1/3 tới, các tổ chức tín dụng được thu phí giao dịch ATM nội mạng; mức phí áp dụng tối đa cho một giao dịch rút tiền nội mạng trong năm 2013 là 1.000 đồng, tiếp đó tăng dần lên 2.000 đồng vào năm 2013 và lên 3.000 đồng từ năm 2015 trở đi.
Theo giới chuyên gia, việc thu phí nội mạng về lý thuyết có thể tạo nguồn thu mới, nhưng cũng có thể gây thiệt hại lớn cho NH vì làm giảm thiểu các giao dịch trên ATM và hao kiệt nhanh chóng lượng tiền kết dư trên các tài khoản ATM, do người dùng ATM rút toàn bộ tiền mặt khỏi tài khoản để mang về nhà cất giữ, nhằm giảm số lần và giảm phí giao dịch rút tiền qua ATM…
Ông Bùi Quanh Tiên, Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN) khẳng định: Mục tiêu của việc thu phí là nhằm dung hòa lợi ích giữa khách hàng với NH, hướng đến sự phát triển bền vững của dịch vụ ATM tại Việt Nam, phục vụ ngày càng tốt hơn cho khách hàng sử dụng dịch vụ thẻ. Thứ ba là hướng tới ổn định trong cung ứng thẻ ghi nợ nội địa, góp phần định hướng thói quen sử dụng thẻ của người dân
Cũng theo ông Tiên, tính toán của một chi nhánh NHTM thì đầu tư ATM, mỗi tháng lỗ 22 triệu đồng/máy. Giải thích việc chi phí ATM tại Việt Nam tốn kém được đại diện NHNN cho rằng: Do thói quen chi tiêu và các hành xử của người Việt khác với các nước trên thế giới. "Ở nước ngoài, hạ tầng thanh toán của họ rất tốt nên việc rút tiền mặt là hãn hữu. Còn ở Việt Nam, 75-80% các giao dịch chỉ là để rút tiền", ông Bùi Quang Tiên dẫn chứng. Lãnh đạo Hội Thẻ - Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cũng nhận định: ATM của các nước trên thế giới chủ yếu để người dân rút lượng tiền mặt thiếu hụt, trong khi ATM của Việt Nam lại đóng vai trò là kênh phân phối tiền lương, nhả tiền mặt nên rất vất vả.
Đại diện một NH sẽ thu phí dịch vụ ATM từ ngày 1/3, ông Nguyễn Văn Tuân, Chủ tịch Hội Thẻ Ngân hàng Việt Nam, đồng thời là Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cho biết chi phí trung bình cho mỗi lần giao dịch ATM mà NH bỏ ra là khoảng 7.000 đồng - 9.000 đồng. Theo tính toán riêng của Vietcombank, với quy định mức phí rút tiền mặt tối đa là 1.000 đồng/giao dịch kể từ ngày 1/3 tới, NH vẫn lỗ 6.000 đồng/mỗi lần giao dịch.
Thực tế, việc thu phí nội mạng ATM nhận được hai luồng ý kiến trái chiều: ủng hộ và không ủng hộ. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất là các NH phải công khai, minh bạch trong quá trình thu phí, tránh hiện tượng các NH có thể để hạn mức rút tiền thấp hơn nữa để thu được nhiều lần tiền hơn, chưa kể theo đó nhiều loại phí khác cũng được các NH “âm thầm” thu mà người sử dụng thẻ không thể nắm rõ…
