Sáng 27/9, Cục Ngoại tuyến tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 65 năm Ngày thành lập (29/9/1961–29/9/2026) và đón nhận Huân chương Chiến công hạng Nhất. Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an chủ trì buổi lễ.
Dự lễ kỷ niệm có Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an; đồng chí Cao Huy, Thứ trưởng Bộ Nội vụ. Cùng dự có các đồng chí nguyên lãnh đạo Bộ Công an, nguyên lãnh đạo Tổng cục An ninh qua các thời kỳ; các đồng chí trong Đảng ủy Công an Trung ương; đại diện lãnh đạo các đơn vị trực thuộc Bộ Công an và Công an các đơn vị, địa phương.
Về phía Cục Ngoại tuyến có Thiếu tướng Đào Xuân Lân, Cục trưởng; các đồng chí trong Đảng ủy, lãnh đạo Cục; lãnh đạo các đơn vị thuộc Cục; các đồng chí nguyên lãnh đạo và cán bộ hưu trí thuộc Cục.
Những đóng góp âm thầm, bản lĩnh, trách nhiệm
Trình bày diễn văn kỷ niệm, Thiếu tướng Đào Xuân Lân nhấn mạnh, 65 năm là chặng đường vẻ vang, ghi dấu những nỗ lực cống hiến và sự hy sinh thầm lặng của nhiều thế hệ cán bộ, chiến sĩ Cục Ngoại tuyến.
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, cũng là lúc lực lượng CAND được thành lập để bảo vệ Đảng, bảo vệ chính quyền cách mạng non trẻ đang trong tình thế "ngàn cân treo sợi tóc". Trước yêu cầu cấp bách của nhiệm vụ bảo vệ chính quyền cách mạng, các biện pháp nghiệp vụ trinh sát từng bước được hình thành, trong đó có biện pháp bí mật giám sát, theo dõi - cơ sở ban đầu của công tác trinh sát ngoại tuyến sau này.
Sau Hội nghị về công tác ngoại tuyến lần thứ nhất của Bộ Công an, ngày 29/9/1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Nghị định số 132/CP quy định nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy Bộ Công an, xác định Cục Ngoại tuyến là một trong những đơn vị trực thuộc Bộ; đánh dấu mốc son quan trọng, khẳng định vai trò, vị trí, tầm quan trọng đặc biệt của lực lượng, biện pháp ngoại tuyến trong hệ thống công tác, biện pháp nghiệp vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Ngày 29/9/1961 được xác định là Ngày thành lập Cục Ngoại tuyến.
Những ngày đầu, lực lượng thực hiện nhiệm vụ ngoại tuyến còn rất mỏng, phương tiện chiến đấu vừa thiếu, vừa thô sơ. Song với lòng nhiệt huyết, sự mưu trí, dũng cảm và tinh thần không quản khó khăn, trinh sát ngoại tuyến đã tham gia bảo vệ các cán bộ của Đảng; bí mật giám sát, theo dõi các đối tượng nguy hiểm, qua đó góp phần ngăn chặn nhiều âm mưu chống phá chính quyền cách mạng.
Thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam, Cục Ngoại tuyến đã cùng các lực lượng trong CAND tiến hành đấu tranh chống bọn phản cách mạng và các loại tội phạm, giữ gìn an ninh, trật tự xã hội, góp phần đánh bại cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, bảo vệ công cuộc cách mạng XHCN, cùng quân và dân cả nước làm nên chiến thắng 30/4/1975 lịch sử, thống nhất đất nước.
Sau ngày đất nước thống nhất, trong những điều kiện và hoàn cảnh mới, cán bộ, chiến sĩ Cục Ngoại tuyến tiếp tục có mặt trên những địa bàn trọng yếu, tham gia đấu tranh ngăn chặn các âm mưu, hoạt động phá hoại, gây rối, bạo loạn; góp phần bảo vệ biên cương Tổ quốc, giữ vững an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.
Từ lực lượng rất mỏng ban đầu, Cục Ngoại tuyến từng bước trưởng thành, lớn mạnh, đóng quân trên cả ba miền Bắc, Trung, Nam, cùng Ngoại tuyến Công an địa phương tạo thành thế trận ngoại tuyến liên hoàn trong toàn quốc.
Trải qua các giai đoạn lịch sử cách mạng, thời chiến hay thời bình, dù trong bất cứ điều kiện, hoàn cảnh nào, lực lượng Ngoại tuyến cũng luôn trung thành, nêu cao tinh thần trách nhiệm, mưu trí, dũng cảm, vượt qua khó khăn, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
Là lực lượng "đặc thù của đặc thù", yếu tố bí mật quyết định thành công của công tác ngoại tuyến, bởi vậy, nhiều chiến công và thành tích của trinh sát Ngoại tuyến mãi lặng lẽ, khiêm nhường, ẩn trong những trang hồ sơ nghiệp vụ. Nhưng chính trong sự lặng thầm ấy đã hun đúc nên phẩm chất và truyền thống rất riêng của người chiến sĩ Ngoại tuyến.
Trên trận tuyến thầm lặng nhưng vẻ vang, nhiều cán bộ Ngoại tuyến đã được rèn luyện, trưởng thành, được Đảng, Nhà nước và ngành Công an tin tưởng giao những trọng trách quan trọng. Cũng trên chặng đường ấy, đã có những cán bộ, chiến sĩ không quản hiểm nguy, sẵn sàng hy sinh vì nhiệm vụ.
Tên tuổi và sự hy sinh anh dũng của liệt sĩ, Anh hùng Lâm Văn Thạnh; các liệt sĩ Đỗ Anh Tuấn, Phạm Văn Vĩnh, Hoàng Ngọc Ân, Nguyễn Văn Mão và nhiều đồng chí khác mãi mãi là niềm tự hào, là phần thiêng liêng trong truyền thống của lực lượng. Các thế hệ cán bộ, chiến sĩ hôm nay luôn ghi nhớ, biết ơn những người đi trước đã dành cả tuổi trẻ, trí tuệ, công sức và cả máu xương để vun đắp nên truyền thống vẻ vang của Cục Ngoại tuyến.
Ghi nhận những chiến công, thành tích đặc biệt xuất sắc của Cục Ngoại tuyến; tri ân, tôn vinh những cống hiến, đóng góp âm thầm nhưng đầy cao cả của cán bộ, chiến sĩ Cục Ngoại tuyến qua các thời kỳ, Đảng, Nhà nước đã tặng nhiều phần thưởng cao quý.
Xây dựng Cục Ngoại tuyến hiện đại sâu, thật sự chính quy, tinh nhuệ
Trong không khí trang trọng và đầy tự hào, thừa uỷ quyền của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ trưởng Lương Tam Quang đã trao Huân chương Chiến công hạng Nhất tặng Cục Ngoại tuyến.
Đồng chí Bộ trưởng cũng trao Huân chương Bảo vệ Tổ quốc tặng một tập thể; trao Huân chương Chiến công hạng Ba tặng hai cá nhân.
Bộ trưởng Lương Tam Quang ghi nhận, đánh giá cao những chiến công, thành tích; nhất là những đóng góp thầm lặng không thể kể tên mà các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Cục Ngoại tuyến đã bền bỉ, hy sinh, nỗ lực đạt được.
Không chỉ triển khai nhiệm vụ ở địa bàn trong nước, lực lượng Ngoại tuyến từng bước được triển khai từ xa, ứng dụng ngày càng hiệu quả khoa học công nghệ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao trong giai đoạn cách mạng mới.
Để tiếp tục khẳng định vai trò, vị trí không thể thay thế; tầm quan trọng đặc biệt của lực lượng, biện pháp ngoại tuyến trong sự nghiệp bảo vệ an ninh trật tự trong kỷ nguyên mới, Bộ trưởng Lương Tam Quang yêu cầu Đảng ủy, lãnh đạo Cục Ngoại tuyến khẩn trương nghiên cứu, đánh giá toàn diện, sớm đề xuất với Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an lộ trình, cách thức triển khai biện pháp ngoại tuyến theo tư duy mới về an ninh quốc gia, bảo vệ an ninh quốc gia.
Bên cạnh đó, quán triệt sâu sắc và triển khai có hiệu quả quan điểm “an ninh chủ động" trong các mặt công tác ngoại tuyến, không chỉ thực hiện theo yêu cầu của các cục nghiệp vụ, theo các chuyên án, kế hoạch nghiệp vụ mà phải chủ động phát hiện phương thức, thủ đoạn hoạt động mới của các hệ loại đối tượng, đầu mối tội phạm.
Tập trung xây dựng Cục Ngoại tuyến hiện đại sâu, thật sự chính quy, tinh nhuệ, làm tư lệnh, dẫn dắt sự phát triển, trưởng thành của lực lượng Ngoại tuyến CAND. Đồng thời tiếp tục mở rộng hợp tác quốc tế, nhất là với các đối tác truyền thống, các nước láng giềng kề cận để nâng cao hiệu quả các mặt công tác ngoại tuyến; triển khai tư duy bảo vệ an ninh trật tự từ xa.
Đồng chí Bộ trưởng bày tỏ tin tưởng, với truyền thống 65 năm được hun đúc bằng bản lĩnh, trí tuệ, mồ hôi và sự hy sinh của nhiều thế hệ, Cục Ngoại tuyến sẽ tiếp tục đoàn kết, chủ động đổi mới, vượt qua khó khăn, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao; thực sự là lực lượng nghiệp vụ đặc biệt, sắc bén, tin cậy của Đảng, Nhà nước, Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an và nhân dân.
Đằng sau mỗi thành tích, kết quả là sự hy sinh thầm lặng, những ngày tháng gian khổ bám địa bàn, bám đối tượng; là những đứa con đợi cha, những người vợ chờ chồng, mẹ già đau đáu mong con trở về; thậm chí là xương máu và cả tính mạng của cán bộ, chiến sĩ Ngoại tuyến.
Thay mặt Đảng uỷ, lãnh đạo Cục Ngoại tuyến, Cục trưởng Đào Xuân Lân bày tỏ sự biết ơn sâu sắc trước sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên, sâu sát của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an và cá nhân đồng chí Bộ trưởng; sự phối hợp, hiệp đồng, giúp đỡ quý báu của Công an các đơn vị, địa phương đối với lực lượng Ngoại tuyến trong suốt thời gian qua.
Quán triệt sâu sắc ý kiến chỉ đạo của đồng chí Bộ trưởng, Thiếu tướng Đào Xuân Lân xin hứa sẽ cùng Đảng ủy, lãnh đạo Cục và toàn thể cán bộ, chiến sĩ Cục Ngoại tuyến tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang, giữ vững bản lĩnh chính trị, đoàn kết, kỷ cương, trách nhiệm; không ngừng đổi mới tư duy, phương pháp, nâng cao chất lượng, hiệu quả các mặt công tác ngoại tuyến, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, xứng đáng với sự tin tưởng của Đảng, Nhà nước, Đảng ủy Công an Trung ương và Bộ Công an.
