Hồi tháng 7, trang mạng WikiLeaks đã khiến nhiều người trên thế giới bị sốc khi công bố 76.900 trang tài liệu mật về cuộc chiến ở Afghanistan. Qua số tài liệu mà WikiLeaks công bố, dư luận đã hiểu một phần sự thật về những gì mà Mỹ và liên quân tiến hành tại Afghanistan trong gần 10 năm qua, kể từ khi họ phát động cuộc chiến tranh nhằm vào nước này. Số tài liệu công bố đã làm cho Nhà Trắng, Lầu Năm Góc và các đồng minh của Mỹ phải lo ngại, không chỉ về uy tín mà cả tính mạng của binh lính bị đe dọa.
Không dừng lại ở đó, ngày 23/10, WikiLeaks lại gây ra cú sốc mới khi tiết lộ khoảng 400.000 báo cáo bí mật quân sự của Mỹ trong cuộc chiến tranh Iraq. Theo báo chí nước ngoài, những trang tài liệu quân sự bí mật vừa được WikiLeaks công bố đã miêu tả lại chi tiết về những vụ tra tấn người dã man, các vụ giết hại dân thường và bằng chứng về sự dính líu của Iran vào cuộc chiến ở Iraq.
Qua những tài liệu trên, người ta có thể thấy rõ, các tướng lĩnh Mỹ đã nhiều lần nhắm mắt làm ngơ trước những vụ tra tấn, hành hung dân thường của lực lượng liên quân cũng như của giới chức Iraq. Ngoài ra, hàng trăm dân thường Iraq đã bị giết hại tại các chốt kiểm soát an ninh của Mỹ kể từ khi Mỹ bắt đầu đưa quân vào Iraq năm 2003.
Có thể nói, gần 400.000 trang tài liệu quân sự mật đã phác họa lại toàn cảnh bức tranh tối tăm và ghê rợn về cuộc chiến đẫm máu cũng như sự thống khổ của người dân Iraq trong giai đoạn từ năm 2004-2009. Theo các phương tiện truyền thông, Mỹ biết các hành động như vậy, song không điều tra các vụ cảnh sát và lính Iraq hành hạ tù nhân.
Đài Truyền hình Al-Jazeera ngày 22/10 đã công bố các tài liệu mật của Mỹ mà trang mạng WikiLeaks có được, theo đó đã có ít nhất 109.000 người bị giết hại, trong đó có tới 63% là dân thường trong tổng số 285.000 nạn nhân.
Đáng chú ý là kho hồ sơ gần 400.000 tài liệu trên trang web WikiLeaks tường thuật cả những vụ bạo hành trong tay lực lượng an ninh Iraq, trong đó có những vụ xảy ra sau khi ông Al-Maliki trở thành Thủ tướng vào tháng 5/2006. Một trong những hệ quả bất ngờ của vụ tiết lộ tài liệu mật là gây tác hại cho đương kim Thủ tướng Iraq.
Mặc dù người sáng lập WikiLeaks Julian Assange khẳng định chỉ muốn tái lập sự thật về cuộc chiến tranh, nhưng giới thân cận của Thủ tướng mãn nhiệm Maliki xem đây là một chiến dịch báo chí nhằm khuynh đảo nhà nước và tiến trình thành lập chính phủ mới mà Thủ tướng Maliki đang cố gắng giữ lại ghế của mình, 7 tháng sau kỳ bầu cử toàn quốc trong đó không có phe nào thắng hoàn toàn.
Những lời tố cáo lực lượng an ninh, hầu hết là người Shiite hành hung nạn nhân đa số là người Sunni, làm dấy lên mối lo của người Sunni, nhất là khi ông Al-Maliki từng có tiếng là một người Shiite cực đoan trước khi trở thành Thủ tướng. Gần đây ông Al-Maliki cố gắng tự biến cải thành một nhân vật của mọi người, vượt qua lằn ranh giáo phái, nhưng hồ sơ do WikiLeaks tung ra đang đào sâu thêm hố ngăn cách giữa 2 tộc người Sunni - Shiite.
Những người ủng hộ Thủ tướng Al-Maliki đặt vấn đề với thời điểm những tài liệu này được tung ra là “cố ý làm để tạo xôn xao dư luận, để làm tổn thương quốc gia và thủ tướng Iraq" - Ali al-Moussawi, cố vấn cho Thủ tướng Maliki, lên tiếng. Phát biểu với báo giới Thủ tướng Maliki cho biết: "Wikileaks cố tình hại tôi".
Bản tố cáo từ văn phòng Thủ tướng Al-Maliki nói rằng những tài liệu này không trưng bày một bằng chứng nào là người tù bị ngược đãi trong thời gian ông Al-Maliki đứng đầu chính phủ, trong đó người Shiite nắm đa số. Ngược lại, văn bản này ca ngợi ông Al-Maliki là một người can đảm dám chống lại quân khủng bố, và tìm cách chuyển sự chú ý vào phía Mỹ. Nhưng vai trò của lực lượng an ninh Iraq trong việc nhiều lần bạc đãi tù nhân được đối thủ chính trị của ông Al-Maliki nắm bắt lấy như một bằng chứng buộc ông này phải từ chức.
Một phát ngôn viên của liên minh chính trị đối lập Iraqiya được phía Sunni ủng hộ, liên minh thắng nhiều ghế nhất trong kỳ bầu cử toàn quốc tháng 3-2010 nói rằng, những tài liệu của WikiLeaks cho thấy lý do tại sao cần phải có một hệ thống chia sẻ quyền lực trong chính phủ Iraq. "Đặt hết quyền lực an ninh trong tay của một người mà cũng là tổng tư lệnh quân đội là lý do dẫn đến những vụ ngược đãi và tra tấn trong nhà tù Iraq. Al-Maliki muốn thâu tóm hết quyền lực vào tay ông ấy" - bà Maysoun al-Damlouji, phát ngôn viên Iraqiya nói trong một cuộc phỏng vấn hôm 23/10.
Về phía Mỹ, phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Mỹ, Đại tá David Lapan, lên án vụ tiết lộ này và nói rằng tính mạng của binh sĩ Mỹ và những người Iraq đồng minh của Mỹ có thể bị nguy hiểm. Tổng Thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen cảnh báo rằng, tính mạng của binh sĩ và dân thường có thể bị đe dọa nếu WikiLeaks công bố các tài liệu mật.
Tuy nhiên, đại diện của WikiLeaks cho biết sẽ không dừng lại ở những tiết lộ vừa qua. Phát biểu tại một cuộc họp báo ở London ngày 23/10, một phát ngôn viên của WikiLeaks cho biết WikiLeaks sẽ sớm công bố thêm 15.000 hồ sơ mật về cuộc chiến tranh tại Afghanistan!
