Sáng 10/6, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã khai mạc Phiên họp thứ 3 (phiên họp thường kỳ tháng 6/2026) để xem xét, quyết định theo thẩm quyền đối với 7 nội dung quan trọng, liên quan đến lĩnh vực tư pháp, tài chính - ngân sách, công tác giám sát, dân nguyện và tổ chức bộ máy tham mưu của Quốc hội.
Phát biểu khai mạc phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, theo chương trình, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét thông qua một pháp lệnh và một nghị quyết trong lĩnh vực tư pháp nhằm tiếp tục hoàn thiện cơ chế pháp lý cho hoạt động của Tòa án nhân dân trong điều kiện tổ chức bộ máy mới.
Cụ thể, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ xem xét Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh trình tự, thủ tục xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp xử lý hành chính tại Tòa án nhân dân; đồng thời xem xét cho ý kiến đối với Nghị quyết sửa đổi một số điều của Nghị quyết số 81 về thành lập Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực, quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân cấp tỉnh và Tòa án nhân dân khu vực.
Nội dung thứ hai, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ xem xét thông qua hai nghị quyết liên quan đến lĩnh vực tài chính - ngân sách.
Trong đó có Nghị quyết về lập, thẩm tra, quyết định kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia; lập kế hoạch đầu tư trung hạn vốn ngân sách nhà nước; dự toán ngân sách nhà nước; phương án phân bổ ngân sách trung ương và phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước hằng năm. Nghị quyết về nguyên tắc, tiêu chí phân chia thuế giá trị gia tăng cho từng địa phương trong giai đoạn 2026 - 2030.
Nội dung thứ ba, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo kế hoạch giám sát và đề cương giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý, sử dụng trụ sở làm việc sau khi thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, đây là chuyên đề giám sát đầu tiên của Quốc hội khóa XVI. Vì vậy, công tác chuẩn bị phải được tiến hành thật chặt chẽ, bài bản và khoa học ngay từ khâu đầu tiên. Đặc biệt, hoạt động giám sát lần này phải gắn kết chặt chẽ với các chỉ đạo chiến lược của Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, nhất là tinh thần Nghị quyết số 04 của Trung ương.
Theo Chủ tịch Quốc hội, hiện nay, vấn đề quản lý, sử dụng trụ sở làm việc sau khi thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính đang được dư luận xã hội hết sức quan tâm. Thực tế vẫn còn tình trạng trụ sở, đất đai, tài sản công dôi dư sau sắp xếp chậm được xử lý, khai thác chưa hiệu quả, gây lãng phí nguồn lực của Nhà nước.
Bên cạnh các nội dung trên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ xem xét báo cáo công tác dân nguyện của Quốc hội tháng 5 theo thông lệ.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng xem xét thông qua nghị quyết về đánh giá, xếp loại chất lượng đối với vụ chuyên môn và xây dựng, quản lý vị trí việc làm công chức vụ chuyên môn của Hội đồng Dân tộc và các ủy ban của Quốc hội.
Chủ tịch Quốc hội yêu cầu, bộ máy tham mưu phải tiếp tục đổi mới, chuyên nghiệp, hiệu quả hơn. Việc xây dựng vị trí việc làm phải thực chất, bảo đảm đúng người, đúng việc, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm; mỗi vị trí phải được xác định rõ yêu cầu, nhiệm vụ và kết quả đầu ra.
Đồng thời, cần khắc phục tình trạng đánh giá hình thức, nể nang. Làm tốt phải được ghi nhận; làm chưa tốt phải được thẳng thắn chỉ ra để khắc phục, sửa đổi, qua đó xây dựng đội ngũ công chức khối cơ quan Quốc hội chuyên nghiệp, trách nhiệm, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao trong giai đoạn mới.
Chủ tịch Quốc hội cũng cho biết, dự kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ họp thêm vào cuối tháng 6, để xem xét thông qua hai nghị quyết. Một là Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 524 về một số chế độ chi tiêu bảo đảm hoạt động của Quốc hội. Hai là Nghị quyết quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân về phối hợp giám sát việc thực hiện điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế.
Đây là những nội dung do các cơ quan trong khối Quốc hội chủ trì chuẩn bị. Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan khẩn trương, phối hợp chặt chẽ, hoàn thiện hồ sơ, tài liệu, bảo đảm chất lượng và tiến độ để Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định; không được phép chậm, lùi sang phiên họp sau.
Nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục phát huy tinh thần họp nhanh gọn, tập trung, hiệu quả, Chủ tịch Quốc hội cho biết, phiên họp diễn ra trong một ngày nhưng phải xem xét 7 nội dung quan trọng, liên quan đến nhiều lĩnh vực khác nhau, đòi hỏi sự tập trung trí tuệ cao của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan có liên quan.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đồng chí Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội phát huy tối đa tinh thần trách nhiệm, nghiên cứu kỹ tài liệu, phát biểu ngắn gọn, đi thẳng vào vấn đề, nêu rõ quan điểm, chính kiến để các cơ quan có căn cứ tiếp thu, hoàn thiện. Các nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sau khi ban hành phải bảo đảm tính khả thi, bám sát thực tiễn, giải quyết được những yêu cầu đặt ra
