Sự tiến triển trên mặt trận ngoại giao được phe ly khai đón nhận một cách ngờ vực. "Hiện giờ chúng tôi đang ở ngã ba đường. Máu sẽ tiếp tục đổ nữa. Hoặc người dân đứng lên chống lại “kẻ xâm lược” hoặc các thủ lĩnh của chúng tôi sẽ lánh sang Nga hay nơi khác" - một nhân vật phe thân Nga cho biết.
Theo ngài Chánh biện lý Ukraina Oleh Makhnitsky, có 181 người đã chết, trong đó có 61 binh sĩ Ukraina, từ đầu cuộc xung đột cách đây 2 tháng. Số liệu của phe thân Nga đưa con số chiến binh thiệt mạng lên 300 người. Con số này rất khó kiểm chứng một cách độc lập và luôn có mâu thuẫn từ 2 phía.
Lực lượng vũ trang Kiev thường xuyên thông báo là đang tấn công nhưng thật ra chiến tuyến lại không mấy thay đổi. Tại vùng Donetsk, những cuộc giao tranh quanh 2 cứ địa của phe ly khai là Sloviansk và Kramatorsk vẫn tiếp diễn. Một phần phía bắc vùng Donetsk đã bị quân đội Ukraina chiếm lại nhưng phe ly khai vẫn nắm quyền kiểm soát phần lớn lãnh thổ, đặc biệt là thủ phủ Donetsk. Các chốt kiểm soát ở biên giới Nga bị tấn công liên tục. Phe ly khai định làm thế để tạo điều kiện cho sự thâm nhập tiếp viện về người và vũ khí từ Nga.
Xa hơn về phía đông, ở khu vực Luhansk, nhiều chốt kiểm soát đã bị bỏ trống vì lính biên phòng Ukraina không thể kháng cự với phe ly khai mạnh hơn về số lượng và khí tài. Bị cắt đứt với quân đội Ukraina mà đường sá lại bị phe ly khai kiểm soát, lính biên phòng chỉ còn dựa vào sự hỗ trợ có giới hạn của không quân. Đối mặt với vấn đề này, hôm 5/6 chính quyền Ukraina đã tuyên bố đóng cửa phần lớn các chốt biên phòng tại vùng Donetsk và Luhansk.
Biên giới Nga - Ukraina cũng bị thâm nhập theo chiều ngược lại theo lời của nhà cầm quyền Nga. Đã có 12.000 người Ukraina đổ xô đến vùng Rostov trong thời gian gần đây. Còn chính quyền Ukraina tố cáo "một sự bịa đặt nhằm tuyên truyền cho Nga". Moskva khẳng định có hơn 100.000 người dân Ukraina đã trốn sang Nga từ tháng 3 nhưng không đưa ra bằng chứng cụ thể.
Trong khi những cuộc xung đột vẫn tiếp diễn ở miền đông Ukraina, giới ngoại giao phương Tây chờ đợi và hy vọng rằng sẽ mở ra một loạt đàm phán giữa 2 phe liên quan. "Một cửa sổ hướng đến hòa bình đã xuất hiện và phải sử dụng nó" - Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden nói với Tổng thống Porochenko. Một tín hiệu lạc quan nữa là việc thông báo về một cuộc đàm phán 3 bên về khí đốt mà Tổng thống Putin dự đoán sẽ có thỏa thuận.
Lần đầu tiên sau khi bị triệu hồi về nước ngày 23/2 vừa qua, Đại sứ Nga đã trở lại Kiev tham dự lễ nhậm chức của Tổng thống Porochenko. Đây là một hành động mà châu Âu xem như một sự thừa nhận vị tân Tổng thống Ukraina. Đại sứ Mikhail Zubarov nhận định: Tổng thống Porochenko là một "đối tác nghiêm túc".
"Khi đưa Đại sứ quay lại Kiev, chúng tôi xác nhận rằng đã sẵn sàng tái lập hoàn toàn mối quan hệ ngoại giao với Ukraina" - Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matvienko, nhân vật thứ 3 trong Chính phủ Nga, tuyên bố.
Với hy vọng trấn an Moskva, Ngoại trưởng Pháp Laurent Fabius đã kìm hãm nhiệt tình tham gia EU của Tổng thống Porochenko. EU tuân thủ lịch trình của một thỏa ước song phương về tự do mậu dịch với Ukraina được dự trù sẽ ký kết vào ngày 27/6.
Tổng thống Porochenko đã tuyên bố muốn chấm dứt cuộc xung đột tại miền Đông sau khi gặp gỡ với Đại sứ Nga Mikhail Zubarov tại Ukraina, Đại sứ Ucraina Pavlo Klimkine tại Đức và đại diện Heidi Tagliavini của Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE). Tổng thống Porochenko cho rằng, những cuộc đàm phán 3 bên đó phải được ráo riết thực hiện nhằm đưa ra một kế hoạch hòa bình cho miền Đông Ukraina.
"Mỗi ngày với rất nhiều người chết, mỗi ngày mà Ukraina phải trả giá quá đắt, điều này là không thể chấp nhận được. Chính vì thế trước tiên cần phải tái lập lại hoạt động tại biên giới để đảm bảo an toàn cho mọi công dân Ukraina sống tại vùng Donbass, bất chấp chính kiến của họ".
Tình thế cấp bách nằm tại lưu vực Donbass vì bất chấp các "thông điệp hòa bình" của Tổng thống Porochenko, phe ly khai không màng biết đến những tin tức đến từ Kiev mà họ không còn xem là thủ đô của họ nữa. Tổng thống Porochenko đã hứa sẽ ân xá cho những ai "tay chưa vấy máu".
Nói về một cuộc viếng thăm miền Đông, Tổng thống Ukraina dùng tiếng Nga để đảm bảo sự tự do sử dụng tiếng Nga nhưng vẫn khẳng định tiếng Ukraina là ngôn ngữ chính thức. Ông không thích ý tưởng của Nga về sự "liên bang hóa" và loại trừ mọi dung hòa tại Crimea.
Trong khi giới ngoại giao đang bận rộn tại Pháp, phe ly khai thân Nga đã chiếm nhiều chốt kiểm soát tại biên giới Nga khiến người ta lo sợ một sự thâm nhập ồ ạt những nhóm vũ trang tình nguyện vào vùng Donbass. Để phản ứng, hôm 7/6 Tổng thống Putin đã ra lệnh tăng cường kiểm soát tại biên giới.
Chính qua mức độ của sự hậu thuẫn mà Moskva dành cho những người gốc Nga tại miền đông Ukraina kết hợp với sự kiềm chế quân sự của chính quyền Kiev mà số phận của cuộc khủng hoảng sẽ được định đoạt
