Trước hết nói về sự thay đổi quan điểm của chính quyền Tổng thống Yanukovych. Ngày 3/2, Tổng thống Yanukovych đã quay trở lại làm việc sau hai tuần nghỉ ốm. Các chuyên gia cho rằng, thời gian nghỉ ốm của ông Yanukovych là động thái ngoại giao. Động thái này chỉ là sự tiếp nối chiến thuật trì hoãn của ông.
Ông Yanukovych cáo bệnh sau khi thông qua Đạo luật Ân xá cho những người tham gia các cuộc biểu tình trên đường phố. Đạo luật Ân xá đưa ra các yêu cầu khá thú vị. Đạo luật này sẽ đi vào hiệu lực sau khi phe đối lập nổi loạn dỡ bỏ các hàng rào chướng ngại vật và rút khỏi các tòa nhà hành chính. Trên thực tế, điều đó có nghĩa là loại bỏ thành phần tích cực nhất trên Quảng trường Tự do.
Động thái chính trị thứ hai của Tổng thống Yanukovych là bổ nhiệm ông Arseni Yatsenyuk, Chủ tịch nhóm dân biểu đảng đối lập mà lãnh đạo là cựu Thủ tướng Yulia Tymoshenko đang bị giam giữ, làm Thủ tướng thay cho ông Mykola Azarov từ chức hôm 28/1. Đây là sự đáp ứng một đòi hỏi quan trọng của những người biểu tình chống chính phủ đã chiếm trung tâm Kiev trong nhiều tuần lễ.
Đồng thời, Tổng thống Yanukovych cũng đề xuất nhà cựu vô địch quyền Anh Vitali Klischko, một thủ lĩnh đối lập, làm Phó thủ tướng đặc trách nhân quyền. Ông Yanukovych cũng đề nghị thành lập một nhóm công tác thảo luận tu chính Hiến pháp hiện hành, tập trung quá nhiều quyền lực trong tay nguyên thủ quốc gia, trao thực quyền cho Quốc hội như yêu cầu của đối lập.
Những đề nghị bất ngờ của Tổng thống Yanukovych đã làm các nhà lãnh đạo đối lập bối rối. Giới chuyên gia chính trị Ukraina cho rằng Tổng thống Yanukovych đang sử dụng đòn phép chính trị để thoát hiểm.
Andreas Umland, nhà phân tích thuộc Viện Nghiên cứu Kiev-Mohyl, được AFP trích dẫn, cảnh báo: "Đề nghị mời lãnh đạo đối lập tham gia chính phủ chỉ là thủ đoạn nhằm chia rẽ phong trào phản kháng chứ không có gì là nghiêm túc". Đây cũng là nhận định của cựu Ngoại trưởng Piotr Porochenko. Vị đại gia bỏ rơi Tổng thống Yanukovych để gia nhập phong trào phản kháng cho rằng dụng ý của Tổng thống là hy vọng "đối lập sẽ từ chối".
Tuy nhiên, theo nhận định của chuyên gia Alexei Garan trên Đài Phát thanh Gramadske, Tổng thống Ukraina và phe của ông buộc phải nhượng bộ trước tinh thần quyết liệt của phong trào đường phố nay đã lan ra khắp nước. Chiến thuật cuối cùng là chia sẻ một phần quyền lực chính trị cho phe đối lập với hy vọng có thể tiếp tục ngồi trên ghế tổng thống đến hết nhiệm kỳ 2015, hoặc đàm phán một lối thoát an toàn, không bị truy tố sau này. Đây là giải pháp tương đối hợp lý và khả thi nhất, theo ông Alexei Garan, trong bối cảnh dầu sôi lửa bỏng hiện nay.
Bất luận là thế nào, những động thái trên cho thấy Tổng thống Yanukovych đã chuyển sang hình thức chính trị để "đấu" với phe đối lập. Mặc dù chọn giải pháp chính trị nhưng ông Yanukovych vẫn để ngỏ khả năng ban bố tình trạng khẩn cấp, tức kêu gọi quân đội can thiệp, nếu phe biểu tình tiếp tục lấn lướt, không chấp nhận thỏa hiệp.
Trong khi đó, ở mặt trận đối lập, các cuộc biểu tình chống chính phủ đã có phần lắng dịu. Ngày 2/2, vẫn còn khoảng 30.000 người biểu tình chống chính phủ tập trung ở Quảng trường Ðộc lập. Tuy nhiên, lãnh đạo của họ dường như đang chuẩn bị một kế hoạch cụ thể: đó là chấm dứt các hành động bạo lực, trả tự do cho các con tin, mở các cuộc điều tra để tìm ra thủ phạm những vụ bắt cóc và tra tấn, và cuối cùng là sửa đổi Hiến pháp. Sau đó, sẽ tiến hành các cuộc bầu cử trước thời hạn và nhanh chóng đàm phán với Quỹ Tiền tệ Quốc tế về một khoản trợ giúp khẩn cấp, để cứu vớt nền kinh tế đang ở bên bờ vực phá sản.
Tại Quảng trường Độc lập ngày 2/2, các lãnh đạo đối lập Ukraina đã tỏ ra rất tự tin khi nêu ra kế hoạch trên. Một trong những thủ lĩnh phong trào phản kháng, cựu Bộ trưởng Nội vụ Yuri Lushenko cho rằng những người biểu tình trên đường phố đã làm hết khả năng của họ. Giờ đây, đến lượt Quốc hội thực hiện vai trò của mình.
Sự thay đổi thái độ của phe đối lập Ukraina xảy ra một ngày sau khi các lãnh đạo đối lập có cuộc gặp với đại diện các nước phương Tây tại Munich (Đức). Tại cuộc gặp đó, phe đối lập Ukraina đã kêu gọi quốc tế làm trung gian giải quyết khủng hoảng. Lãnh đạo đối lập khẳng định các nước phương Tây đã cam kết sẵn sàng hỗ trợ tài chính cho Ukraina.
Theo giới quan sát, mục đích của các cuộc tham vấn giữa lãnh đạo phe đối lập Ukraina với giới quan chức phương Tây là nhằm gia tăng sự căng thẳng giữa phương Tây và Nga. Trong mấy năm gần đây, Nga đã phát triển tích cực mối quan hệ với Đức - nhà lãnh đạo của Liên minh châu Âu. Còn Đức thì đã có vấn đề nghiêm trọng với Mỹ, cũng như với tầng lớp thượng lưu tài chính thế giới.
Cuộc gặp gỡ trên khiến cho lợi ích của Nga và Đức đụng chạm nhau trong cuộc đấu tranh vì Ukraina. Điều này hoàn toàn không thể chấp nhận được. Có thể ghi nhận rằng, phe đối lập Ukraina đang hoạt động vì lợi ích của giới thượng lưu tài chính thế giới, hòng phá hủy liên minh địa chính trị đang nổi lên giữa Nga và Đức.
Phát biểu ngày 1/2 tại Hội nghị An ninh ở Munich, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov bày tỏ sự lo ngại về phản ứng của cộng đồng phương Tây đối với tình trạng bất ổn ở Ukraina.
Ông Lavrov nói: "Để tìm kiếm sự thỏa thuận mà các bên đều chấp nhận được, cần phải trả lời một số câu hỏi quan trọng, cụ thể có liên quan đến tình hình ở Ukraina. Trước hết phải trả lời câu hỏi: việc kích động các cuộc biểu tình đường phố ngày càng trở nên bạo lực có liên hệ gì với việc thúc đẩy các nguyên tắc dân chủ? Tại sao không nghe thấy lời nói lên án những người chiếm giữ các tòa nhà hành chính, thực hiện hành vi phân biệt chủng tộc, đề ra khẩu hiệu chống Do Thái? Tại sao các chính trị gia nổi bật châu Âu trên thực tế khuyến khích hành động như vậy, mặc dù ở nước mình họ ngay lập tức đàn áp tàn bạo các hành vi vi phạm pháp luật?".
Nói đến vai trò của Nga và châu Âu trong cuộc khủng hoảng Ukraina hiện nay, tờ Frank Herald Franckfurter Rundachau của Đức - đưa ra lời kêu gọi châu Âu và Nga phải thỏa thuận với nhau. Tờ báo phân tích tình hình khẩn trương, vì đường phố Ukraina là đấu trường của một cuộc nội chiến, người biểu tình tỏ nỗi bức xúc sâu sắc, nhưng sự bức xúc không phải là một chương trình hành động và cũng là yếu tố cản trở việc tìm kiếm một giải pháp chính trị. Bài nhận định không loại trừ khả năng Tổng thống Yanukovych rút lui nhưng cho là điều này không giải quyết được tình hình.
Tuy nhiên, tác giả cũng thấy một lối ra: đó là châu Âu thỏa thuận với Nga trên vấn đề này, nhưng đến nay thì châu Âu vẫn từ chối điều đó. Khủng hoảng nổ ra do Chính phủ Kiev không ký hiệp định liên kết với châu Âu, nhưng trước tình thế Ukraina, châu Âu cho thấy họ rất lúng túng. Cho nên, theo bài báo, đã đến lúc châu Âu phải từ bỏ thái độ chống đối Nga một cách cứng ngắc, vì Nga là một nước có quyền lợi thiết yếu và ảnh hưởng lớn tại Ukraina.
Tác giả bài báo hy vọng hai bên hợp tác có thể ảnh hưởng được tới Kiev. Điều quan trọng nhất trước mắt là ngăn không cho số người chết tại đây cao thêm
