Sức mạnh bắt nguồn từ nhân dân và doanh nghiệp

Phiên mở đầu bằng phần đối thoại với các lãnh đạo bộ, ngành Trung ương, tập trung vào việc hoàn thiện thể chế để phát triển kinh tế số, kinh tế xanh và củng cố chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới sáng tạo.

Ngay sau đó là Phiên Đối thoại chính sách cấp cao giữa Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và ông Stephan Mergenthaler, Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) diễn ra với chủ đề: “Chuyển đổi kép từ chiến lược đến hành động - Định hình Việt Nam trong kỷ nguyên vươn mình”. Hàng loạt câu hỏi được lãnh đạo WEF đặt ra cho Thủ tướng Chính phủ không chỉ là sự trao đổi thông tin mà còn nhằm gợi mở những ý tưởng đột phá, những định hướng chiến lược vĩ mô về lĩnh vực kinh tế xanh, công nghiệp công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo và đổi mới sáng tạo.

Trả lời câu hỏi của Giám đốc điều hành WEF về lý do Việt Nam chọn chiến lược kép chuyển đổi xanh - chuyển đổi số làm định hướng trung tâm trong giai đoạn phát triển tiếp theo, Thủ tướng Chính phủ khẳng định đây không chỉ là ưu tiên, mà là yêu cầu tất yếu của một nền kinh tế mong muốn tăng trưởng nhanh và bền vững. Vì chuyển đổi xanh và chuyển đổi số là hai mặt của cùng một quá trình, hỗ trợ và thúc đẩy lẫn nhau.

Thủ tướng nhấn mạnh, người Việt Nam nói chung và thanh niên Việt Nam nói riêng luôn có khát vọng lớn, đam mê cái mới và sẵn sàng dấn thân nếu được trao cơ hội. Chúng tôi lấy lòng yêu nước làm gốc, và hun đúc nó bằng thể chế, nguồn lực, sự hướng dẫn, đào tạo và môi trường thuận lợi. Đây chính là một trong những nguồn lực nội sinh quan trọng nhất mà Việt Nam đang kiên trì nuôi dưỡng.

Nói về vai trò của nguồn nhân lực và sự chuẩn bị cho tương lai, Thủ tướng cho rằng thế giới đang thay đổi rất nhanh, kéo theo nhu cầu lớn về những nhóm kỹ năng mới. Để bước vào kỷ nguyên của trí tuệ nhân tạo, blockchain, điện toán lượng tử hay khoa học dữ liệu, Việt Nam phải “thổi hồn” cho thế hệ trẻ, giúp họ tự tin, chủ động sáng tạo và sẵn sàng đóng góp cho sự phát triển của đất nước cũng như cộng đồng doanh nghiệp toàn cầu.

Trả lời câu hỏi về kế hoạch dài hạn của Việt Nam trong tiến trình hội nhập ASEAN và tiểu vùng, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng Đông Nam Á từ lâu đã là một trong những khu vực năng động và giàu tiềm năng nhất thế giới. Bản sắc của ASEAN “đoàn kết trong đa dạng”chính là giá trị cốt lõi tạo nên sức cạnh tranh khu vực trong nhiều thập kỷ qua.

Theo Thủ tướng, tầm nhìn ASEAN 2045 hướng tới một cộng đồng phát triển nhanh và bền vững. Nhưng muốn đạt được điều đó, trước hết ASEAN phải giữ được sự đoàn kết và ổn định chính trị. Ở đâu có xung đột, ở đó có nghèo đói; trong mọi cuộc chiến, người dân luôn là đối tượng thiệt thòi nhất. Vì vậy, điều kiện tiên quyết để ASEAN phát triển là không có xung đột, giữ được hoà bình, ổn định và làm sâu sắc hơn nữa tinh thần đoàn kết nội khối. ASEAN chỉ mạnh khi các quốc gia biết hợp tác và chia sẻ, tận dụng tiềm năng khác biệt của từng nước để tạo thành lợi thế tổng hợp của cả khu vực.

Theo Thủ tướng, hợp tác khu vực không chỉ là phối hợp chính sách, mà còn là quá trình kết nối tiềm lực, trong đó mỗi quốc gia đóng góp thế mạnh riêng để tạo nên năng lực cạnh tranh chung. Đây là cách ASEAN duy trì sức hút đối với đầu tư quốc tế và giữ vai trò trọng yếu trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nhấn mạnh tính “thời đại” trong phát triển, Thủ tướng cho rằng ASEAN phải đi cùng xu thế toàn cầu về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo. Việt Nam từng nêu với các nước ASEAN xây dựng cơ sở dữ liệu chung của khu vực để hình thành “trí tuệ chung ASEAN”. Chỉ khi dữ liệu được kết nối và chia sẻ, khu vực mới có thể triển khai các dịch vụ thông minh, kinh tế số và các mô hình tăng trưởng mới dựa trên công nghệ.

Bên cạnh đó, ASEAN cũng đang thúc đẩy các sáng kiến lớn như lưới điện xanh ASEAN, hành lang hạ tầng số chung - những cấu phần trọng yếu của tầm nhìn ASEAN 2045 đã được thảo luận tại Kuala Lumpur vào tháng 10 vừa qua.

Thủ tướng cho rằng, văn hóa ASEAN đa dạng, phong phú, nhưng cần được phát triển thành bản sắc chung để trở thành một “nguồn lực mềm” cho khu vực. Phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí và nuôi dưỡng đội ngũ sáng tạo khu vực sẽ giúp “người làm văn hóa sống được bằng văn hóa”, đồng thời lan tỏa giá trị ASEAN ra thế giới.

Bên cạnh nội lực, ASEAN cũng cần sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế. Có thể thấy ASEAN ngày càng được nhiều đối tác lớn quan tâm: Đức, EU, Brazil, các nước Trung Đông, châu Phi… đều muốn thiết lập quan hệ chiến lược toàn diện. Hợp tác quốc tế không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn giúp ASEAN nâng cao vị thế, tăng khả năng thích ứng và củng cố hòa bình trong khu vực.

Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp trong mọi kết nối khu vực – từ hạ tầng, logistics đến năng lượng và chuyển đổi số, doanh nghiệp đóng vai trò trung tâm. Chính doanh nghiệp là những người biến tầm nhìn ASEAN thành các dự án, sản phẩm và giá trị thực tế.

Thủ tướng khẳng định Việt Nam luôn chào đón và tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước cũng như các tập đoàn quốc tế đồng hành vào tiến trình hội nhập và phát triển chung của ASEAN. Việt Nam luôn nhất quán quan điểm hợp tác khu vực phải đặt trên nền tảng chia sẻ, hỗ trợ và cùng phát triển. ASEAN chỉ có thể duy trì vai trò trung tâm khi các nước trong khu vực nhận được sự hỗ trợ thiết thực, đặc biệt từ các quốc gia phát triển trong những trụ cột như công nghệ, đào tạo nhân lực, quản trị hiện đại, chia sẻ tài nguyên và xây dựng hạ tầng kết nối. Điều quan trọng, là hài hòa hạ tầng của từng nước ASEAN với hạ tầng khu vực và thế giới, để tạo nên một không gian hợp tác thống nhất. Khi đó, cả khu vực mới có thể “hành động cùng nhau”, góp phần tích cực vào hòa bình, ổn định và phát triển toàn cầu.

Kết thúc buổi đối thoại, Thủ tướng cảm ơn WEF đã luôn đồng hành cùng Việt Nam, trên cơ sở mối duyên đã kết. Thủ tướng kỳ vọng cùng WEF với quyết tâm cao hơn, chia sẻ tầm nhìn, hành động, luôn bên nhau khi thuận lợi thời cơ đến và hỗ trợ nhau khi có khó khăn xảy ra, tôn trọng tầm nhìn, trí tuệ, cùng phát huy. Thủ tướng khẳng định "Sức mạnh bắt nguồn từ nhân dân và doanh nghiệp" và tin tưởng cùng WEF đóng góp cho sự phát triển hòa bình, thịnh vượng của thế giới.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho rằng, Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2025 - Diễn đàn Kinh tế lần thứ nhất là sự "Hội tụ trí tuệ, củng cố niềm tin, gia tăng đoàn kết, xanh số hòa nhịp, hướng tới tương lai, chia sẻ lợi ích".

Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành cơ quan cơ quan rà soát pháp lý, chính sách, sớm ban hành các chính sách ưu đãi vượt trội tạo thuận lợi cho chuyển đổi xanh và số. Yêu cầu TP Hồ Chí Minh sớm ban hành kế hoạch hành để thực hiện các cam kết tại Diễn đàn, dám nghĩ dám làm, sẵn sàng tiên phong trở thành "phòng thí nghiệm" xanh và số, tiến tới Trung tâm tài chính quốc tế.

Tổng thể các phiên làm việc không chỉ làm rõ chủ đề “Chuyển đổi xanh trong kỷ nguyên số”, mà còn tạo ra bộ khung chiến lược toàn diện, từ tư duy, chính sách đến mô hình triển khai để TP Hồ Chí Minh và Việt Nam tự tin bước vào giai đoạn phát triển 2026 - 2030 với một nền tảng mới: một nền kinh tế xanh hơn, số hóa hơn và thông minh hơn.