Sự cố chấp đang đặt Israel vào vòng nguy hiểm
Cuộc khủng hoảng hòa bình giữa Palestine và Israel gần đây chứng kiến một số chuyển biến mới. Đó là đề xuất của Mỹ và Pháp với Israel trong việc xem xét lại đường ranh giới giữa Palestine và Israel từ năm 1967. Tuy nhiên cho đến nay, quan điểm của Chính phủ Netanyahu vẫn cố chấp, không chịu nhượng bộ khiến nước này dần bị thế giới cô lập...
Nhân cuộc họp báo Quốc tế do Tổng thống Shimon Pérès tổ chức tại Tel Aviv mới đây, cựu Ngoại trưởng Tzipi Livni, hiện là thủ lĩnh đảng Kadima đối lập tại Quốc hội Israel, đã dành cho nhật báo Le Figaro của Pháp một bài phỏng vấn về vị thế của Israel trong bàn cờ Trung Đông hiện nay.
- Bà có cho rằng Israel nên nghe theo đề xuất của Pháp để tái khởi động các cuộc đàm phán hòa bình trước khi người Palestine đạt được yêu cầu Liên Hiệp Quốc (LHQ) thừa nhận như một quốc gia vào tháng 9 tới?
Tôi mới thảo luận sáng kiến của các bạn với ngài Ngoại trưởng Alain Juppé. Các cuộc đàm phán về hòa bình Trung Đông hiện cần kíp hơn bao giờ hết. Đó là cách để chấm dứt mọi hành động đơn phương từ cả hai phía Israel và Palestine . Liên quan tới tôi và đảng Kadima, đàm phán với người Palestine lúc nào cũng cần thiết nếu muốn thiết lập một nền hòa bình giữa hai quốc gia, bất chấp kết quả tại LHQ vào tháng 9 tới có như thế nào. Một lệnh ngưng xây cất nhà ở tại các khu định cư Do Thái không phải là cái giá quá đắt để đạt được mục đích của Israel và Palestine cũng như mong muốn của cộng đồng quốc tế. Đó là hai nhà nước cùng chung sống trong hòa bình. Đàm phán hay không đàm phán với người Palestine đang là một lựa chọn sống còn với Israel .
- Việc Israel đang bị cô lập trên trường quốc tế có làm bà bận tâm?
Hoàn toàn là thế. Và điều đó không ngừng khiến tôi buồn với tư cách là người đứng đầu đảng đối lập tại Quốc hội Israel . Với tôi, điều rõ ràng như ban ngày là phải chấm dứt cuộc xung đột với người Palestine . Đó là lợi ích thiết thực nhất với người dân Israel chứ không phải là chuyện cho phép họ xây nhà hay không ở các khu định cư Do Thái. Đó là cách để bảo vệ quan điểm của chúng tôi về một Nhà nước Do Thái và dân chủ. Quan điểm này bao hàm cả việc tồn tại hai nhà nước cho hai dân tộc. Sự cố chấp của Chính phủ Netanyahu trong các điều khoản đàm phán với người Palestine đang đặt Israel vào vòng nguy hiểm. Nó làm hạ thấp tính hợp pháp của một Nhà nước Israel và từ đó tác động tới khả năng phòng vệ của chúng tôi.
Với một số lãnh đạo Israel hiện nay, sự lo lắng dẫn họ vào tình thế phòng thủ. Sự cố chấp và sự chây ỳ đã trở thành một đường lối chính trị. Một số khác lại không thích giải quyết cuộc xung đột này và điều đó khiến họ không muốn làm gì cả, kể cả đàm phán. Hiện nay trong thế giới Arập đang tồn tại một cuộc chiến âm ỉ giữa những thành phần quá khích và ôn hòa. Chúng ta cần ủng hộ và củng cố thành phần sau này. Chính vì thế việc đàm phán với người Palestine vào lúc này là cần kíp hơn bao giờ hết.
| Tzipora Malka "Tzipi" Livni từng giữ các chức vụ Ngoại trưởng, quyền Thủ tướng Israel và hiện là thành viên lãnh đạo đảng Kadima. Sau cuộc bầu cử Quốc hội tháng 3/2006 và các cuộc thương thảo nhằm thành lập chính phủ thứ 31 của Israel, một số nhà quan sát tin rằng Livni sẽ là "chính trị gia nhiều quyền lực thứ hai tại Israel ", chỉ sau Ehud Olmert. Livni là người phụ nữ thứ hai đảm trách chức vụ Ngoại trưởng (nữ Ngoại trưởng đầu tiên của Israel là Golda Meir). Năm 2007, Tzipi Livni có tên trong danh sách 100 nhân vật quyền thế nhất thế giới theo sự bình chọn của tạp chí Time. Trong nội các Sharon, Livni là người ủng hộ tích cực kế hoạch triệt thoái (rút cư dân Do Thái ra khỏi Dải Gaza và 4 khu định cư phía bắc Bờ Tây). Bà là nhân vật trung gian giữa phe Diều hâu và phe Bồ câu trong đảng, có nhiều uy tín trong chính trường nhờ những thành quả trong nỗ lực thực thi kế hoạch triệt thoái khỏi Dải Gaza đã được phê chuẩn bởi Quốc hội Israel. |
- Thỏa hiệp giữa Hamas và Fatah liệu có khiến những cuộc đàm phán trở nên bất khả thi?
Với một số người thì sự hòa giải dân tộc Palestine là lý do để không nên đàm phán với người Palestine , với một số khác thì đó là cái cớ. Với tôi, Hamas và Fatah bắt tay với nhau, một vấn đề trong tiến trình hòa bình tại Trung Đông đã được giải quyết. Chúng tôi nhìn nhận phong trào Hamas mặc dù họ chưa sẵn sàng cho việc chấm dứt cuộc chiến. Khi Hamas và Fatah chia rẽ, chúng tôi đã có đối tác đàm phán là phong trào Fatah của Chủ tịch Mahmoud Abbas, đối tác này rất mong muốn có được hòa bình nhưng lại quá yếu để có thể tự mình quyết định được tất cả. Chúng tôi cũng muốn đàm phán với đối tác có thể quyết định được mọi thứ, tức Hamas, nhưng phe này lại không muốn đàm phán. Bây giờ, sự hòa giải giữa hai phe người Palestine đồng nghĩa với việc chúng tôi có cả hai đối tác đàm phán. Quá tốt rồi còn gì!
- Chính phủ Israel muốn một thỏa ước chấm dứt vĩnh viễn cuộc xung đột giữa người Palestine và Israel và hai bên không được bất cứ khiếu nại gì về sau này. Liệu đó có phải là một trở ngại cho quá trình đàm phán?
Mong muốn trên có thể thực hiện được. Tôi đã đàm phán với người Palestine trong 9 tháng và nhận thấy rằng người Palestine cũng mong muốn một thỏa ước như thế với điều kiện là nó phải đáp ứng đủ nguyện vọng của người dân hai nước. Nói như thế có nghĩa là người Palestine đã thừa nhận một nhà nước Do Thái và ngược lại.
- Tại sao bà không tham gia chính phủ hiện nay?
Vì Thủ tướng Netanyahu không muốn. Tôi đã hơn một lần đề xuất ông ta thành lập một liên minh cầm quyền. Với tôi, đó không phải là việc làm cho cá nhân hay đảng phái của mình mà là cho lợi ích của người dân Israel . Có được hòa bình sớm ngày nào, người dân Israel cũng như Palestine bớt khổ ngày đó..
