Đã có hàng ngàn ý kiến của bạn đọc được đưa ra trên các trang báo mạng xung quanh vụ việc này, nhất là sau khi một đoạn clip do người đi đường chứng kiến vụ việc này công bố, phần đông ý kiến từ phê phán hành động của Đại úy Hoàng đã quay sang ủng hộ vì cho rằng hành vi của hai người vi phạm Luật Giao thông là không thể chấp nhận được, nhất là khi người điều khiển chiếc xe đó là giáo viên Trung tâm Bồi dưỡng chính trị huyện Quảng Xương và đang được cử đi học thạc sĩ Triết học...
Tuy nhiên, từ vụ việc này cũng đặt ra vấn đề có nên mở rộng phạm vi sử dụng công cụ hỗ trợ cho CSGT hay không….
Đã cố tình phạm luật còn thách thức Cảnh sát
Vụ việc xảy ra vào khoảng 16 giờ 30 phút ngày 16/7/2013, Đại úy Trần Ngọc Hoàng đang làm nhiệm vụ tại bục điều khiển giao thông thuộc ngã 4 đường Trần Phú - Lê Quý Đôn, phường Ba Đình, TP Thanh Hóa, phát hiện xe môtô BKS 33L3-2457 do anh Lê Văn Ngọc, 36 tuổi, trú tại thôn 7 xã Quảng Thái, huyện Quảng Xương, cán bộ Trung tâm Bồi dưỡng chính trị huyện Quảng Xương, điều khiển chở anh Tô Thế Kỷ, 43 tuổi, trú tại thôn 3 xã Quảng Thái, đã vi phạm "vượt đèn đỏ".
Đại úy Hoàng đã thổi còi, ra tín hiệu yêu cầu người điều khiển phương tiện là anh Lê Văn Ngọc dừng xe, nhưng anh Ngọc không chấp hành, vẫn điều khiển xe môtô chạy về hướng phố Quang Trung, phường Đông Vệ. Đại úy Hoàng dùng xe môtô cá nhân đuổi theo. Trên đường, anh Ngọc có hành vi lạng lách, ép không cho Đại úy Hoàng vượt lên. Trong khi đó anh Tô Thế Kỷ ngồi sau xe bỏ mũ bảo hiểm ra, dùng mũ đập về phía Đại úy Hoàng có ý trêu chọc, thách thức, xem thường Đại úy Hoàng.
Khi đến khu vực chợ Nam Thành, phường Đông Vệ, do bức xúc nên Đại úy Hoàng đã dùng súng bắn đạn cao su được trang bị bắn liên tục 3 phát chỉ thiên cảnh cáo, nhưng anh Ngọc không dừng xe. Đại úy Hoàng tiếp tục dùng súng chĩa về phía anh Ngọc và anh Kỷ bắn 2 phát trúng vào gò má trái anh Kỷ và trúng bả vai anh Ngọc gây thương tích vào phần mềm.
Ngay sau khi vụ việc xảy ra, lãnh đạo Công an TP Thanh Hóa đã có mặt tại hiện trường, chỉ đạo giải quyết vụ việc. Trưởng Công an TP Thanh Hóa cũng đã ký quyết định tạm đình chỉ công tác 1 tháng với Đại úy Hoàng để kiểm điểm làm rõ trách nhiệm; đồng thời cử cán bộ có mặt tại bệnh viện để ổn định tư tưởng cho hai người bị hại.
Nhờ có clip, dư luận "nổi sóng"
Lâu nay, CSGT có lẽ là lực lượng ít nhận được cảm tình của người dân nhất. Điều này cũng có thể lý giải bởi đây là lực lượng thường xuyên phải "va chạm" với dân. Vì thế, sáng ngày 17/7, ngay sau khi một số báo điện tử đưa tin việc CSGT bắn người vi phạm giao thông, trong đó có dẫn lời của hai nạn nhân rằng họ đang đi trên đường thì bị CSGT hô dừng lại, rồi sau đó bị bắn; cả hai đều khẳng định khi chở nhau trên xe máy đều đội mũ bảo hiểm, không phạm Luật Giao thông...
Với những thông tin như vậy nên rất nhiều ý kiến bày tỏ sự phẫn nộ về hành vi của CSGT và cho rằng đây là hành vi lạm quyền.
Nhưng, chỉ ngay trong buổi chiều ngày 17/7, khi các trang báo mạng công bố đoạn "clip trước khi CSGT Thanh Hóa nổ súng bắn người" trong đó thể hiện rất rõ quá trình truy đuổi của Đại úy Hoàng và cả hành vi vừa bỏ chạy, vừa cố tình thách thức CSGT của hai người vi phạm thì cư dân mạng đã lập tức thay đổi quan điểm.
Chính tác giả của clip này cũng chia sẻ lý do anh công bố đoạn clip là vì những lời phát biểu của hai người vi phạm sau khi bị bắn trái ngược với những gì đã diễn ra. "Ban đầu tôi chỉ quay clip cho vui, sau khi đọc được thông tin trên các báo biết được anh Lê Văn Ngọc hiện là giáo viên dạy chính trị mà lại có những hành động và lời khai hoàn toàn trái ngược với những gì tận mắt tôi chứng kiến nên tôi đã quyết định công khai đoạn clip trên".
Đã có hàng ngàn ý kiến bày tỏ quan điểm về hành vi ngang ngược của hai người vi phạm Luật Giao thông và việc nổ súng của Đại úy Hoàng.
"Khi chưa xem video thì tôi đã trách nhầm người CSGT, nhưng khi xem video rồi tôi mới thấy bộ mặt thật của hai người điều khiển xe máy. Họ có học nhưng việc làm như một kẻ vô học, thật là xem thường pháp luật. Đã vậy lại còn gian dối trong khai báo cung cấp thông tin với các cơ quan chức năng. Nếu như người dân không cung cấp video này lên mạng chắc anh CSGT sẽ bị oan mất, và nếu như anh CSGT không bắt được 2 người kia thì người dân sẽ nghĩ về sự bất lực của lực lượng CSGT, khi 2 đối tượng vi phạm nhưng không bắt xử lý được. Hoan nghênh anh CSGT, anh đã vẽ nên bức tranh sinh động của sự vất vả nguy hiểm của CSGT…".
Có tới hàng ngàn "comment" như vậy bên dưới các bài báo sau khi đoạn clip được công bố đủ thấy sự quan tâm đặc biệt của dư luận với vụ việc này như thế nào.
Chính ông Nguyễn Ngọc Hiên - Giám đốc Trung tâm Bồi dưỡng chính trị huyện Quảng Xương - cũng đã bày tỏ quan điểm với các cơ quan báo chí rằng: "Xảy ra sự việc trên là điều vô cùng đáng tiếc, mấy ngày qua khi nghe tin toàn thể cán bộ trong trung tâm đều rất buồn".
Có nên mở rộng quyền nổ súng cho Cảnh sát Giao thông?
Thực tế hiện nay, CSGT ngày càng trở thành nghề nguy hiểm bởi trong các bộ luật ở Việt Nam hiện nay, Luật Giao thông đường bộ là bộ luật bị người dân vi phạm nhiều và "hiên ngang" nhất. Nhưng điều nguy hiểm là hiện nay không ít người vi phạm Luật Giao thông lại luôn mang sẵn tâm lý chống trả CSGT, mà nhiều khi hành vi chống trả rất manh động.
Mới đây nhất, vào sáng ngày 8/7, tại Hà Nội, nhiều người đi trên đường Giải Phóng đã chứng kiến cuộc truy đuổi "như trong phim" giữa một nhóm CSGT với một chiếc xe ôtô Matiz.
Nguyên nhân là sau khi phát hiện lái xe Đỗ Văn Khuê (24 tuổi, ở Hà Nam) vi phạm lỗi đi sai làn và chuyển làn khi không có tín hiệu trên phố Đại Cồ Việt, hướng về hầm Kim Liên, tổ công tác Đội CSGT số 4 đã ra hiệu lệnh dừng xe, nhưng Khuê lái xe bỏ chạy. Khi bị CSGT truy đuổi, Khuê lái xe lạng lách, đâm phải nhiều người đi đường.
Đến phố Đào Duy Anh, kẹt giữa dòng phương tiện, Khuê buộc phải dừng lại và bị 1 chiến sĩ CSGT chặn đầu. Song, khi thấy đường thoáng, Khuê tiếp tục nhấn ga bỏ chạy, húc đổ xe của CSGT phía trước. Lực lượng CSGT đã phải huy động hàng chục chiến sĩ tham gia truy đuổi suốt 5km qua nhiều tuyến đường, tới gần ga Giáp Bát mới buộc được Khuê dừng xe.
Hiện Công an quận Hoàng Mai đã ra quyết định khởi tố bị can, thực hiện lệnh tạm giam đối với lái xe Đỗ Văn Khuê để điều tra về hành vi chống đối người thi hành công vụ.
Nhưng, đây cũng chỉ là một trong nhiều vụ chống đối CSGT xảy ra trong thời gian vừa qua.
Tuy nhiên, từ những vụ việc này, vấn đề đặt ra là pháp luật có nên sửa đổi để mở rộng quyền được nổ súng của CSGT hay không?
Trở lại với trường hợp nổ súng của Đại úy Trần Ngọc Hoàng. Mặc dù phần đông người dân sau khi xem clip đều bức xúc trước hành vi của hai người vi phạm và cho rằng cần phải nổ súng, nhưng theo quy định của pháp luật hiện hành thì hành động của Đại úy Hoàng lại là khuyết điểm thiếu kiềm chế, sử dụng súng khi chưa cần thiết.
Nhìn nhận từ góc độ của một luật sư, Tiến sĩ - Luật sư Lê Thành Vinh, Phó tổng giám đốc Công ty Luật TNHH SMiC, cho rằng người thi hành công vụ phải ý thức rõ trách nhiệm đối với hành vi thi hành công vụ của mình. Để tránh lạm dụng, pháp luật cần quy định rõ thẩm quyền của người thi hành công vụ được tới đâu, họ được làm gì trong tình huống nào. Việc giải quyết bài toán xử lý một số đối tượng có thái độ coi thường pháp luật quá mức cũng cần phải được luật hóa cụ thể. Ví dụ, khi đối tượng này có hành vi khiêu khích như thế nào thì cảnh sát được áp dụng vũ lực ở mức như thế nào.
Theo Tiến sĩ Lê Thành Vinh, ở nhiều nước, luật quy định rất cụ thể, như Luật của Vương quốc Anh và xứ Wales quy định: cảnh sát được phép dùng vũ lực trong trường hợp cần thiết, ngăn cản tội phạm, hoặc tác động, hỗ trợ việc bắt giữ đối tượng phạm tội, đối tượng khả nghi hoặc người vi phạm pháp luật nói chung. Tại đây, việc sử dụng vũ lực theo quy định trên được coi là hợp pháp nếu như dựa vào các sự việc thực tế, cảnh sát chứng minh được rằng họ thực sự tin rằng việc sử dụng vũ lực là cần thiết và hợp lý hoặc đã có án lệ về việc sử dụng vũ trang trong cùng tình huống. Tuy nhiên, pháp luật lại quy định những chế tài rất nghiêm khắc trong trường hợp nhận định chủ quan của cảnh sát trong trường hợp dùng súng là không đúng và không hợp lý.
Vì vậy ông Vinh cho rằng nếu Việt Nam mở rộng thêm các trường hợp cảnh sát được quyền sử dụng vũ khí thì cần quy định cụ thể các trường hợp nào là cấp thiết cũng như quy định chế tài nghiêm khắc đối với các trường hợp lạm dụng vũ khí.
Ngày 22/7, trao đổi với chúng tôi về việc này, Đại tá Khương Duy Oanh, Phó giám đốc Công an tỉnh Thanh Hóa, cho biết cách đây 3 năm, trên địa bàn TP Thanh Hóa thường xuyên xảy ra các vụ tụ tập đua xe, lạng lách gây mất trật tự, an toàn giao thông. Tuy nhiên 2 năm gần đây, sau khi Công an TP Thanh Hóa áp dụng nhiều biện pháp mạnh, tình hình đã chuyển biến rất tốt. Vậy mà lại xảy ra vụ việc này.
Theo Đại tá Oanh, hiện Công an TP Thanh Hóa đang xác minh làm rõ. Sau khi có báo cáo toàn bộ, Công an tỉnh sẽ có hướng xử lý cụ thể.
"Tôi đánh giá cao trách nhiệm của anh em, tinh thần kiên quyết đấu tranh với hành vi vi phạm pháp luật vì hai người này vi phạm mấy lỗi liền. Nhưng vì phương pháp sử dụng công cụ hỗ trợ thì cần xem xét thêm đã hợp lý chưa, để từ đó xử lý làm sao vừa có tác dụng răn đe trong lực lượng trong việc chấp hành nguyên tắc quy trình công tác, quy trình sử dụng công cụ hỗ trợ nhưng cũng tạo động lực để anh em còn có tinh thần trách nhiệm trong đấu tranh phòng chống tội phạm nói chung và trong những trường hợp vi phạm pháp luật như trường hợp hai người này. Nhưng với hai anh kia cũng phải xử lý nghiêm vì hiện nay dư luận rất quan tâm, nếu mình làm không nghiêm thì sau này thiếu tác dụng giáo dục, răn đe" - Đại tá Oanh khẳng định.
Từ vụ việc này, có lẽ những người thi hành công vụ cần nhìn nhận sự tích cực của việc người dân quay clip khi mình thực thi công vụ. Với quan điểm của một công dân, nhà thơ Hồng Thanh Quang cho rằng vào thời điểm hiện nay khi mà mọi thông tin không chỉ được báo chí đăng tải nhanh chóng mà người dân với công cụ là các mạng xã hội cũng công bố rất nhanh thì các cơ quan chức năng khi xử lý lại cần phải chậm rãi để phân tích, bởi nhiều khi nếu những đoạn clip đã bị cắt cúp theo ý của người công bố thì lại mất đi sự khách quan.
Nhìn từ "tác dụng minh oan" của đoạn clip trong vụ việc này, có lẽ lực lượng CSGT cũng nên nghiên cứu trang bị cho anh em trực tiếp làm nhiệm vụ trên đường loại camera gắn trên mũ để khi phải tham gia truy bắt những trường hợp vi phạm, đây sẽ là bằng chứng chứng minh hành vi vi phạm