Mặc dù ngay từ năm 2010, một số doanh nghiệp (DN) đầu mối xăng dầu như Tổng Công ty Dầu Việt Nam, Công ty Dầu khí TP Hồ Chí Minh, Công ty Comeco… đã triển khai việc bán lẻ xăng sinh học - E5 tại TP Hồ Chí Minh.
Nhưng kết quả sau 7 tháng thí điểm bán xăng E5 trên địa bàn được Sở Công thương thành phố công bố gần đây cho thấy, bình quân mỗi tháng các đầu mối chỉ tiêu thụ được khoảng 4.523m3, chiếm 3% tổng sản lượng các loại xăng dầu bán ra trên địa bàn.
Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này được xác định là do người tiêu dùng vẫn còn thói quen sử dụng xăng A92. Tuy vậy, chính quyền TP Hồ Chí Minh vẫn chủ trương đến ngày 30/11 tới, toàn bộ 514 cửa hàng xăng, dầu trên địa bàn thành phố sẽ đồng loạt bán xăng E5 và A95 nên xăng A92 có thể sẽ bị “xóa sổ” hoàn toàn tại thành phố. Song mục tiêu này có thành công hay không còn phụ thuộc vào người tiêu dùng và giá bán lẻ xăng E5.
 |
| Ngay cả những cây xăng lớn cũng chưa bán xăng E5. |
Đã từng có cơ hội chiếm lĩnh thị trường rất lớn kể từ khi thành phố và nhiều địa phương đồng loạt ngưng tiêu thụ xăng A83, song ngoài giá bán chưa đủ sức cạnh tranh với xăng A92 và thói quen tiêu dùng của người dân thì một rào cản khá lớn khác khiến xăng E5 chưa được xã hội hưởng ứng rộng là khuyến cáo từ hãng sản xuất ôtô, xe máy.
Chỉ với những lời khuyến cáo vô tình từ hãng sản xuất hoặc các trung tâm phân phối, bảo trì chăm sóc khách hàng, rằng “Với những loại xe hơi hoặc xe gắn máy đời mới có hệ thống phun xăng điện tử, sử dụng những loại xăng có chỉ số ốctan cao sẽ khiến máy chạy bốc hơn…” đã khiến nhiều người tiêu dùng nghĩ rằng xe hơi, xe máy tay ga sử dụng xăng A95 sẽ tốt hơn và đồng loạt quay ra sử dụng loại xăng này.
Tại những cây xăng lớn trên địa bàn thành phố, trừ những loại xe đời cũ, đa số người dân sử dụng xe hơi đều chọn xăng A95. Người đổ xăng cho xe gắn máy cũng vậy, không ít người chạy xe có hệ thống phun xăng điện tử trên 100 phân khối đều chọn đổ xăng A95. Thực trạng này khiến số lượng cây xăng tại thành phố bán xăng E5 thời gian qua là khá ít.
Ngay với hệ thống cây xăng của Xí nghiệp bán lẻ xăng dầu thuộc Công ty xăng dầu khu vực 2, số cây xăng có trụ bơm xăng E5 cũng không nhiều. Những cây xăng có trụ bơm xăng E5, khu vực trụ bơm loại nhiên liệu này luôn vắng người vào đổ xăng. Là đối tượng tiêu thụ xăng lớn, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 1/3 giá cước, nhưng ngay cả thời điểm giá xăng tăng cao, các DN taxi trên địa bàn cũng không hề sử dụng xăng E5.
Lý giải cho thực trạng này, đại diện một hãng taxi cho rằng giá xăng E5 không chênh với giá xăng A92 bao nhiêu lên chưa DN nào dùng. Để các DN taxi cân nhắc dùng loại xăng này, giá bán lẻ xăng E5 phải rẻ hơn xăng A92 ở mức 700 đồng/lít. Nhưng thuận lợi ở chỗ, đa số các hãng taxi đều đã hợp đồng đổ xăng tại hệ thống cây xăng của các DN kinh doanh xăng dầu nhất định. Vì vậy nếu các cây xăng đều đồng lòng dẹp xăng A92 để bán xăng E5, các hãng vận tải dùng xăng cũng sẽ phải quay ra sử dụng loại xăng này.
Về phía DN bán lẻ xăng dầu, ông Mạnh Quang, chủ một DN bán lẻ xăng dầu ở quận Thủ Đức khẳng định sẵn sàng chuyển sang bán xăng E5 để dần thay thế xăng A92. Nhưng nếu vừa bán xăng A92 vừa bán thêm xăng E5, ngoài chuyện sẽ phải đầu tư thêm trụ bơm, bồn bể còn liên quan đến mặt bằng để phương tiện ra vào đổ xăng. Còn để dẹp hẳn xăng A92 để thay thế bằng xăng E5, ông Quang đề nghị Nhà nước cần có những chính sách giảm giá bán loại xăng này mới đủ sức cạnh tranh với xăng A92.
Ngoài ra, chủ cây xăng cũng cần được hỗ trợ về hoa hồng thời gian đầu để đảm bảo được doanh thu hoạt động do doanh số bán lẻ xăng E5 thời gian đầu chắc chắn sẽ thấp hơn so với mức tiêu thụ xăng A92 trước đây. Nhưng vấn đề lớn hơn là để xăng E5 đứng vững trên thị trường vẫn phải do người tiêu dùng quyết định. Do đó, theo ông Quang, tính năng, hiệu quả khi sử dụng loại xăng này đối với động cơ ôtô, xe máy vẫn cần được những cơ quan chuyên môn về kỹ thuật công bố rộng rãi hơn đến người dân.
