Mở rộng chiến dịch không kích IS tại Syria:

Mỹ thay đổi chính sách hay đưa ra “tiêu chuẩn kép”?

Trong nhiều ngày qua, liên minh quốc tế chống tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) do Mỹ dẫn đầu liên tục mở rộng chiến dịch không kích tại Syria, bất chấp lời cảnh báo từ phía nước chủ nhà rằng, mặc dù họ đã được thông báo về các đợt oanh kích, nhưng điều đó không có nghĩa là Damascus đã chấp nhận. Iran cáo buộc Mỹ tìm cách lật đổ chính phủ hợp hiến Bashar al-Assad dưới cái cớ chiến đấu chống lại các chiến binh IS. Theo giới phân tích, Tổng thống Mỹ Barack Obama đang cố gắng thay thế cuộc khủng hoảng ở Iraq bằng cuộc khủng hoảng ở Syria.

Ngày 28/9 vừa qua, Ngoại trưởng Syria Walid Muallem nhấn mạnh, mặc dù nước này đã được thông báo về các đợt oanh kích của Mỹ, nhưng điều này không có nghĩa là Damascus đã chấp nhận. Trước đó, Damascus từng tuyên bố sẵn sàng hợp tác, phối hợp với tất cả các bên trong nỗ lực tiêu diệt IS, đồng thời nhấn mạnh các nước phải tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Syria theo các nguyên tắc, quy định của Syria; mọi cuộc không kích không phối hợp với Chính phủ Syria sẽ được coi là gây chiến.

Tuy nhiên, Washington tuyên bố vẫn sẽ thực hiện kế hoạch của mình mà "không cần đến sự đồng ý hay cho phép của Chính phủ Syria". Giải thích mà họ đưa ra là "chiến đấu chống kẻ thù chung IS không thể làm cho Chính phủ Syria trở thành đồng minh của họ".

Có nhiều ý kiến cho rằng, Mỹ đang sử dụng chiêu bài "tấn công khủng bố" để can thiệp vào nội bộ Syria. Theo nhận định của giới phân tích, "huấn luyện và vũ trang cho lực lượng nổi dậy mà Washington xác định là "các phần tử nổi dậy chính thống ôn hòa" tại Syria là trục chính trong cuộc chiến chống các tay súng IS của ông Obama và cả hai Viện của Mỹ đều đã dễ dàng thông qua việc này.

Ông Andrew Tabler thuộc Viện Nghiên cứu Washington về chính sách Cận Đông cho biết: "Tất cả những gì đang diễn ra đều cho thấy ông Obama là người muốn thúc đẩy một chính sách ủng hộ phe đối lập tại Syria mạnh mẽ hơn". Còn theo cựu nghị sĩ Mỹ Jane Harman, Tổng thống Obama đang mong muốn phe đối lập tại Syria sẽ có khả năng bảo vệ những vùng đất mà IS đã đánh chiếm một khi Mỹ và các đồng minh trong liên minh của mình đánh đuổi được chúng. Bên cạnh đó, nhân việc không kích Syria, Mỹ "tiện thể" cung cấp, trợ giúp cho lực lượng mà họ cho là ôn hòa ở nước này, đồng thời gián tiếp đánh vào quân đội của Tổng thống Bashar al-Assad thông qua sự lớn mạnh của phe đối lập.

Về vấn đề này, Ngoại trưởng Syria khẳng định hành động quân sự chống IS và Mặt trận Al-Nusra tại Syria có liên hệ với mạng lưới khủng bố quốc tế Al-Qaeda cũng như các nhóm cực đoan khác cần đi kèm với việc cắt đứt nguồn cung cấp tài chính, vũ khí và sự huấn luyện cho các lực lượng này.

Phiến quân Nhà nước Hồi giáo ở thành phố Raqqa.
Phiến quân Nhà nước Hồi giáo ở thành phố Raqqa.

Hiện vẫn chưa rõ liệu việc Mỹ cung cấp thêm vũ khí và đào tạo cho các chiến binh của lực lượng đối lập tại Syria có thể thay đổi được thế cân bằng trên chiến trường và tạo lợi thế cho phe đối lập hay không. Thêm vào đó, các nhà phân tích nhận định rằng, việc trang bị vũ khí, tài trợ cho cái gọi là lực lượng nổi dậy ôn hòa ở Syria là một việc làm viển vông và chẳng dẫn đến đâu cả. IS phát triển lực lượng chủ yếu nhờ vào sự thất bại thảm hại của phe nổi dậy ôn hòa và những thất bại đó vẫn đang xảy ra. Làm thế nào mà một lực lượng hỗn tạp như vậy có thể đối trọng với IS?

Mặt khác, điều có thể xảy ra là việc hậu thuẫn cho lực lượng nổi dậy ở Syria sẽ dẫn đến sự chia rẽ lớn hơn ở nước này, nhen nhóm lại cuộc nội chiến vừa mới lắng dịu, tất nhiên, điều này chỉ có thể làm lợi cho IS. Bên cạnh đó, cái mác "phe đối lập ôn hòa" của Mỹ đã bị lộ tẩy khi ngày 12/9, lực lượng "các phần tử nổi dậy ôn hòa", dưới sự trung gian của Mặt trận Al-Nusra, đã ký thỏa thuận không gây hấn với IS. Theo đó, các phe nổi dậy ở Syria nhất trí sẽ tôn trọng thỏa thuận ngừng bắn này cho đến khi lật đổ được chính phủ của Tổng thống Al-Assad.

Cuộc chiến chống IS do Mỹ dẫn đầu đã có tới 50 nước tham dự và đang ngày một mạnh hơn, nhưng xem ra, ngày chiến thắng còn ở rất xa. Tính tới thời điểm hiện tại, việc duy nhất mà liên minh này làm được là cùng Mỹ thực hiện các đợt không kích vào các mục tiêu IS tại Iraq và Syria, phần nào cũng gây trở ngại cho các tay súng IS, nhưng, CNN dẫn lời một chiến binh IS cho biết, "họ (Mỹ và đồng minh) không thể ngăn cản được IS củng cố Nhà nước Hồi giáo trải khắp Iraq và Syria".

Chiến binh này còn cho biết, IS đã có sự đề phòng với các cuộc không kích của liên quân. Mặc dù "họ đã tấn công vào các mỏ dầu và thiết bị di động của chúng tôi, nhưng chúng tôi thu được nhiều thứ khác ngoài dầu. Nguồn ngân quỹ của chúng tôi không bao giờ ngừng lại vì hết nhiên liệu". Ngoài ra, không ai có đủ khả năng tiêu diệt IS chỉ đơn thuần bằng không kích và bắn tên lửa. Điều này đòi hỏi phải được thực hiện chiến dịch quy mô toàn diện trên bộ, tận dụng lợi thế lực lượng quân sự hùng mạnh đa quốc gia.

Thêm vào đó, Mỹ thực sự đã bỏ qua điểm mấu chốt rằng, cho tới nay, chỉ có chính quyền Damascus mới có tiềm năng quân sự tốt nhất ở Syria đương đầu với IS. Mỹ có thể làm tiêu hao IS bằng máy bay không người lái và tên lửa hành trình, thậm chí vô hiệu hóa hoạt động của IS trong một thời gian. Nhưng để tiêu diệt hoàn toàn IS thì yếu tố quan trọng nằm ở việc huy động lực lượng trên bộ sẵn có cùng với Chính phủ Syria để đẩy lùi các chiến binh thánh chiến.

Ngoài ra, việc hợp tác với Chính phủ Syria trong cuộc chiến trên thực địa, Mỹ còn có cơ hội để khôi phục các cuộc đàm phán hòa bình ở Syria và tìm ra một số giải pháp cho cuộc nội chiến ở nước này. Những hành động nông cạn của Nhà Trắng chỉ đổ thêm dầu vào ngọn lửa xung đột với IS ở Iraq và Syria

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.