Lương y của cả vùng
Phải trở đi trở lại mấy lần vào thị trấn Ba Sao, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam tôi mới gặp được lương y Hoàng Văn Xuyến. Không phải anh khó khăn, mà là anh quá nhiệt tình với công việc, người bệnh cứ gọi là đi, bất kể đêm hay ngày. Nói chuyện với tôi, anh Xuyến thực sự không muốn nhắc lại quá khứ đau lòng của mình. Hãy chôn nó vào quá vãng. Nhưng anh cũng muốn kết hợp với tôi, nói về cuộc đời mình để làm tấm gương cho những người từng lầm lỡ, làm lại cuộc đời.
Các cán bộ của thị trấn Ba Sao công nhận những việc làm của anh Xuyến đã giúp cho cuộc sống của người dân trong vùng được tốt đẹp hơn. Anh Nguyễn Văn Quyết, Trưởng Công an thị trấn Ba Sao cho biết: "Anh Xuyến từng là phạm nhân, phải cải tạo trong trại giam Nam Hà, đóng trên địa bàn thị trấn này. Phát huy nghề y đã được học, anh nêu cao tinh thần y đức, nhiệt tình với mọi người dân trong vùng. Anh ấy còn là một thương binh, từng trải qua quân ngũ. Giờ đây, anh đã giũ được bùn, để sống làm người cực kỳ có ích".
Để được dân quý, dân tin, chính quyền mến, anh Xuyến đã tận tâm, tận lực để giúp người bệnh với tất cả khả năng của mình. Anh bảo, để được như ngày nay và chiếm được tình cảm của mọi người, bản thân anh phải có tâm. Từ năm 2005 đến nay, anh chỉ chịu bó tay trước một trường hợp. Còn hàng chục bệnh nhân bị bệnh viện trả về, chờ chết đã được anh cứu sống, thoát khỏi bàn tay tử thần. Ví như ông Nguyễn Văn Nỉ ở thôn Vãng Sơn, xã Tân Sơn; bà Hoàng Tiết ở xóm 2, Khuyến Công, xã Khả Phong hay như bà Nguyễn Thị Tu ở Chi Nê (Hòa Bình)... Tất cả đều bị tai biến, liệt người, bệnh viện từ chối.
Bằng phương pháp châm cứu, bấm huyệt, điều trị tích cực, ông đã giúp họ bình phục và có thể đi lại được. Ông chia sẻ: "Phải là bệnh quá nặng, tôi không thể chữa được thì mới vận động bà con đi bệnh viện. Còn những bệnh bình thường trong khả năng của tôi, thì người dân gọi bất kể giờ nào, tôi cũng đến". Được biết, gia đình anh Xuyến có 5 anh em trai, thì 3 người đều đi bộ đội, sau khi xuất ngũ đều học ngành y. Đó là điều mà anh Xuyến thấy tự hào.
Sai một ly đi một... đời
Hoàng Văn Xuyến (56 tuổi, quê ở Hải Sơn, Hải Hậu, Nam Định). Anh nhập ngũ năm 1974, khi cuộc Kháng chiến chống Mỹ đang ở giai đoạn quyết liệt. Anh bị thương trong một trận chiến, năm 1976 anh Xuyến trở về quê nhà, cưới vợ là chị Nguyễn Thị Tơ người cùng làng, đồng thời đi học bổ túc văn hóa ở Chí Linh (Hải Dương). Xuyến nói rằng, anh là người ham học và có năng khiếu về ngành y, nên phải theo đuổi ước mơ đến cùng. Dù đã có vợ, nhưng anh không cam chịu là một người nông dân ở chốn quê nghèo quanh năm bán mặt cho đất, bán lưng cho trời. Thể thoát được nghèo, con đường duy nhất là phải học.
Năm 1979, Xuyến thi đỗ vào Trường đại học Y Thái Bình với số điểm cao ngất ngưởng. Anh tạm biệt vợ, tiếp tục những ngày tháng của đời sinh viên, khăn gói về thành phố Thái Bình trọ học. Vốn nhiều tuổi hơn những sinh viên cùng khóa, lại năng nổ, nhiệt tình, có nhiều tài lẻ như đàn, hát, kể chuyện... mọi người bầu anh làm Bí thư, rồi công tác đoàn trường. Xuyến lại là người học giỏi nhất nhì trường và được nhiều thầy cô quý mến, dẫn dắt trên con đường học hành, hướng tới tương lai. Trong lớp, sinh viên vẫn gọi anh là "anh cả", nên người anh cả thường xuyên phải giúp đỡ mọi người và luôn được "các em" quý mến, ngưỡng mộ.
Cuộc sống sinh viên năng động, cùng với những bóng hồng trẻ trung, lãng mạn cứ cuốn đi và đôi khi, những sinh viên bình thường cũng dễ sa ngã. Huống hồ, anh luôn bị các bóng hồng bủa vây, săn đón. Đó cũng là lý do khiến số lần về thăm nhà, thăm vợ ở quê của Xuyến cũng giảm đi nhiều. Người phụ nữ ở quê lam lũ, kiến thức hạn hẹp rất "vênh" so với tài năng của chồng, làm cho Xuyến thấy cuộc sống vợ chồng tẻ nhạt, buồn chán. Những suy nghĩ đó đã đẩy hai vợ chồng anh ngày càng xa nhau và khó tìm được điểm chung.
Khoảng cách giữa hai vợ chồng ngày càng lớn khi Xuyến "ngã lòng" với một sinh viên khóa dưới. Lần nào trở về, hai vợ chồng cũng có những cuộc cãi vã khiến tình cảm vợ chồng bế tắc, khó lòng hàn gắn. Năm 1984, trong lúc nghĩ quẩn, Xuyến đã nghĩ cách gạt người vợ ở quê ra khỏi cuộc sống của mình. Xuyến đã chế tạo một kíp nổ nhỏ, vùi vào đống tro ở bếp, nơi vợ mình ngày nào cũng nấu ăn. Tai ương đã xảy ra, vụ nổ tuy không làm người vợ lam lũ mất mạng, nhưng đã lấy đi một con mắt của chị.
Tấm bằng tốt nghiệp mà lẽ ra chỉ 4 tháng nữa Xuyến sẽ được nhận giờ thay bằng bản án 15 năm tù. Ước mơ làm một bác sĩ đã bị tắt ngóm, cánh cửa vào tương lai tươi sáng đã bị đóng sầm. Không chỉ gia đình, bè bạn, thầy cô mà chính những người xử án cũng tiếc cho Xuyến. Hành động dại dột của anh đã hại anh và có ân hận thì tình thế cũng chẳng thể cứu vãn. Anh trở thành phạm nhân của trại giam Nam Hà, bắt đầu cảnh ăn cơm tù, mặc áo số.
Đến bây giờ, khi gặp lại bạn bè hồi còn học Đại học Y Thái Bình, họ vẫn nhắc lại sự tiếc nuối đối với hành động dại dột của Xuyến. Vì với trình độ, tay nghề và sự nhiệt tâm của anh, giờ anh có thể thành... "ông nọ bà kia" rồi!
Làm lại cuộc đời từ trong trại
Ngồi nói chuyện với anh Xuyến, tôi nhận thấy trong anh đã từng chịu đau đớn bởi nỗi ân hận, mất mát. Ngay sau khi hành động hại vợ đó diễn ra, thâm tâm anh đã ân hận rồi. Những ngày đó, anh khóc rất nhiều, cũng thương cho người vợ quê mùa chân chất. Anh tự nhủ, dù có ngồi bóc lịch, thì vẫn lấy đó là điều kiện để sám hối, đồng thời nuôi ý chí theo đuổi nghề bác sĩ mà mình thích. Đến giờ, anh đã giũ bùn để đứng dậy, bước đi hiên ngang trong đời.
Hoàng Văn Xuyến vào trại ngày 6/12/1984, cán bộ Trại giam Nam Hà đã đặc biệt chú ý đến hồ sơ của người phạm nhân có khuôn mặt hiền lành này. Anh sắp tốt nghiệp Đại học Y Thái Bình và có hạnh kiểm rất tốt, cán bộ trại cũng có cái nhìn thiện cảm hơn với anh. Trong quá trình lao động, cải tạo trong trại, thấy các bệnh nhân hay mắc một số bệnh như phổi, tiêu hóa, phù nề... Xuyến đã đề nghị được khám chữa cho họ. Anh dùng Tây y thời gian đầu, sau thấy với một số bệnh như gan, khớp không hiệu nghiệm, anh chuyển sang thuốc
Mạng sống của nhiều bệnh nhân đã được anh giành giật lại từ tay tử thần. Không chỉ chữa khỏi cho phạm nhân, anh Xuyến còn chữa bệnh cho cán bộ trại. Với tay nghề khá và sự chân thật, anh giành được tình cảm của hầu hết cán bộ và phạm nhân Trại giam Nam Hà ngày đó. Ngay cả người dân trong khu vực cũng rất biết tiếng về Hoàng Văn Xuyến, bởi anh rất giỏi chữa bệnh và chữa bằng thuốc
Hình ảnh anh phạm nhân cứ vào thứ Bảy, Chủ nhật lại khoác gùi vào rừng hái lá thuốc làm người ta rất cảm phục. Rồi gặp bệnh nhân ở bên ngoài, anh Xuyến lại dành thời gian chỉ cho họ phải chữa như thế nào, chữa bằng thuốc gì.
Với những thành tích tốt trong trại và lòng hướng thiện, ngày 30/4/1995, Xuyến được hưởng đặc xá, được ra tù trước 4 năm. Đó thực sự là một ngày hạnh phúc đối với anh và là nguồn động viên để anh trở nên yêu đời, tự tin thực hiện khát vọng cứu người. Khi trở về quê, nhận thấy gia đình đằng vợ không còn tình nghĩa với mình, Xuyến đã ly dị vợ, rồi trở lại mảnh đất Ba Sao, nơi anh đã thụ án để dựng nghiệp.
Tôi hỏi vì sao anh không chọn nơi khác, mà lại chọn Ba Sao. Anh Xuyến giải thích: "Vì nơi đây có rừng núi, có cây thuốc
Đoạn kết có hậu
Hoàng Văn Xuyến đã quyết định trở lại dựng nghiệp ở dốc núi Ba Chồm, thuộc xã Ba Sao (nay đổi thành thị trấn Ba Sao), người dân rất bất ngờ. Cũng ở đây, Xuyến đã tìm thấy tình yêu đích thực của mình, đó là chị Phan Thị Lưu. Cưới nhau xong, cuộc sống còn nhiều vất vả, song hai vợ chồng anh chị đã bảo ban nhau làm ăn, tích cóp. Sau khi sinh đứa con thứ hai được 3 năm, chị Lưu đi xuất khẩu lao động.
Mấy năm vất vả xứ người, chị đã tích cóp được số tiền khá để hai vợ chồng xây tổ ấm. Anh Xuyến ở nhà, vừa chữa bệnh vừa chăm sóc hai con. Giờ con gái lớn của anh học lớp 10, con trai học lớp 6, cả hai đều học giỏi, ngoan ngoãn, xinh xắn. Đó có lẽ là phần thưởng lớn nhất cho cuộc đời lương y Hoàng Văn Xuyến.
Hoàng Văn Xuyến - Phạm nhân năm xưa giờ đây trở thành thầy thuốc Nam có tiếng ở huyện Kim Bảng. Hàng ngày, anh vẫn tất bật với công việc cứu chữa cho bệnh nhân trong vùng. Anh tâm sự rằng: "Những năm tháng ở trong tù, tôi biết là cái gì nên làm, cái gì không nên làm". Đó cũng là điều để anh Xuyến luôn luôn nghĩ cách làm phúc cho đời, bằng tất cả tâm huyết của một người thầy thuốc
