Sau hai ngày làm việc nghiêm túc và trách nhiệm với 11 phiên thảo luận, bao gồm phiên khai mạc, bế mạc và 9 phiên thảo luận chuyên sâu, chiều 20/6, Diễn đàn Báo chí toàn quốc lần thứ 3 năm 2026 đã thành công tốt đẹp.
Đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Tổng Biên tập Báo Nhân dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam và đồng chí Nguyễn Thanh Lâm, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Tổng Giám đốc Đài Truyền hình Việt Nam đến dự phiên bế mạc.
Cùng dự có lãnh đạo Thành ủy, UBND TP Hải Phòng, lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam, lãnh đạo các cơ quan báo chí, truyền thông và các nhà báo lão thành.
Phát biểu tại phiên bế mạc, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh trân trọng cảm ơn sự phối hợp, tạo điều kiện toàn diện về cơ sở vật chất và hậu cần của Thành ủy, UBND TP Hải Phòng; sự đồng hành của các ban, bộ, ngành, các doanh nghiệp, đặc biệt sự tận hiến của gần 70 diễn giả là lãnh đạo các cơ quan báo chí, các chuyên gia, nhà báo, những người đã đến với diễn đàn bằng tâm huyết, sự nhiệt thành và trên hết là tình yêu và trách nhiệm với nghề báo.
Đồng chí Lê Quốc Minh nhấn mạnh, diễn đàn thực sự trở thành điểm hẹn nghề nghiệp ý nghĩa, thu hút sự quan tâm sâu sắc của giới làm báo cũng như công chúng; các phiên thảo luận sôi nổi, với sự tham gia nhiệt thành của các diễn giả, sự quan tâm theo dõi của đông đảo khách mời đã làm nên thành công của Diễn đàn báo chí toàn quốc lần thứ 3 năm 2026.
Theo đồng chí Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, khi mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo đang tạo ra một cơn bão thông tin khổng lồ, báo chí chính thống không thể chọn cách chạy đua về tốc độ đưa tin, mà phải tái định nghĩa sứ mệnh bằng giá trị cốt lõi: Sự tin cậy, tính kiểm chứng và những góc nhìn sâu sắc. Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, giữ vững chất lượng nội dung và bản lĩnh người làm báo chính là con đường duy nhất để khẳng định vai trò dẫn dắt và phát triển bền vững.
Đó cũng là sợi chỉ đỏ xuyên suốt 11 phiên nghị sự của diễn đàn năm nay - nơi giới làm báo cùng thẳng thắn đối thoại, tìm lời giải cho bài toán tự chủ, tinh gọn bộ máy theo tinh thần các Nghị quyết của Đảng, nhằm kiến tạo một nền báo chí thực sự chuyên nghiệp, hiện đại và nhân văn.
Qua 9 phiên thảo luận, trong đó có 4 phiên thảo luận chuyên ngành do các cơ quan báo chí chủ lực triển khai thực hiện bài bản, khoa học, là những góc nhìn thẳng thắn và quyết liệt trước những vấn đề mà báo chí Việt Nam đang phải đối mặt và buộc phải nỗ lực tìm ra giải pháp.
Với góc nhìn “Nguy hiểm nhất không phải tin giả, mà là sự xói mòn niềm tin”, phiên thảo luận “Phát huy vai trò của báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng” đã khẳng định, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là cuộc chiến rất cam go, bởi báo chí hiện đang đối mặt với thách thức lớn.
Thứ nhất là môi trường truyền thông thay đổi nhanh chóng dưới tác động của mạng xã hội, các KOL và đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, khiến tốc độ lan truyền thông tin ngày càng nhanh hơn và ranh giới thật - giả trở nên khó nhận diện hơn.
Thứ hai là các thông tin sai trái, xuyên tạc ngày càng tinh vi hơn khi tận dụng hiệu quả các nền tảng công nghệ mới để gia tăng sức lan tỏa.
Thứ ba là yêu cầu xây dựng và duy trì niềm tin của công chúng trong bối cảnh thông tin đa chiều.
Báo chí vì thế, cần thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ. Một mặt phải đấu tranh phản bác trực diện các quan điểm sai trái, thù địch; mặt khác phải chủ động xây dựng niềm tin thông qua việc lan tỏa sự thật, các giá trị nhân văn và những thông tin tích cực của đời sống xã hội.
Tại phiên thảo luận với chủ đề “Đổi mới, sáng tạo để tiếp cận bạn đọc mới, phát triển kinh tế báo chí”, các diễn giả đã cùng mổ xẻ hai bài toán sống còn của báo chí hiện đại: Làm sao để mở rộng công chúng và làm thế nào để tự chủ, tối ưu hóa nguồn thu tòa soạn. Để tiếp cận hiệu quả thế hệ bạn đọc mới, các tòa soạn cần đột phá về cả tư duy làm báo lẫn phương thức phân phối nội dung đa nền tảng, đa phương tiện.
Cùng với đó, việc đa dạng hóa các mô hình kinh doanh - từ doanh thu quảng cáo số, tổ chức sự kiện, đến các dịch vụ giá trị gia tăng và mô hình thu phí đọc báo (paywall) - được thảo luận sâu sắc như những giải pháp cốt lõi để giải quyết bài toán kinh tế báo chí bền vững. Một cơ quan báo chí đổi mới sáng tạo đúng hướng sẽ vừa giữ chân được công chúng bằng nội dung nhân văn, cá nhân hóa, vừa tạo ra các giá trị thương mại bền vững để tái đầu tư vào dòng báo chí chất lượng cao trong kỷ nguyên số.
Phiên thảo luận “AI - Ứng dụng thế nào kiểm soát ra sao tại các tòa soạn Việt Nam" đã thật sự tạo ra một “cuộc cách mạng tri thức” bên trong các cơ quan báo chí. Tại phiên thảo luận, các diễn giả chia sẻ việc các tòa soạn coi đầu tư AI và tự động hóa là một trong những ưu tiên hàng đầu nhằm giải quyết các bài toán về năng suất lao động, chất lượng, sự sáng tạo cho sản phẩm báo chí và chi phí vận hành.
Mặc dù, AI mang lại nhiều điều tích cực, hỗ trợ cho hoạt động của báo chí nhưng cũng đưa đến nhiều thách thức như: rủi ro về tính chính xác với nguồn thông tin tìm kiếm, sự sáng tạo và bản quyền của các sản phẩm của các cơ quan báo chí... Báo chí sáng tạo và sử dụng AI có trách nhiệm mới tạo nên sự thành công cho các tác phẩm báo chí và dành được sự quan tâm của độc giả. Xét cho cùng thì sự chính trực và đạo đức báo chí mới tạo nên sự tin cậy của công chúng và đây chính là tài sản lớn nhất của báo chí chính thống
Đặc biệt, trong khuôn khổ diễn đàn, Hội Nhà báo Việt Nam đã công bố 10 quy tắc sử dụng AI trong báo chí. Bộ khung này chính là lời giải kịp thời cho các bài toán gai góc hiện nay, từ việc kiểm soát chất lượng thông tin, ngăn chặn tin giả, cho đến bảo vệ bản quyền nội dung trước làn sóng khai thác dữ liệu trái phép để huấn luyện các mô hình trí tuệ nhân tạo.
10 quy tắc sử dụng AI trong báo chí:
1. AI chỉ là công cụ kỹ thuật hỗ trợ, không thay thế nhà báo
- Nhà báo phải giữ quyền kiểm soát, thẩm định thông tin và đạo đức nghề nghiệp, phán đoán nghề nghiệp và chịu trách nhiệm cuối cùng đối với mọi sản phẩm báo chí.
- 2. Không xem AI là nguồn tin
- Mọi thông tin, số liệu, trích dẫn, nhận định do AI cung cấp đều phải được kiểm chứng từ nguồn tin xác thực trước khi sử dụng.
- 3. Không đăng tải nguyên bản nội dung AI tạo ra
- Nội dung phải được biên tập, hiệu đính, bổ sung ngữ cảnh và phải được người có thẩm quyền phê duyệt trước khi xuất bản.
- 4. Tuyệt đối không tạo hoặc phát tán thông tin giả
- Cấm sử dụng AI để tạo tin giả, số liệu giả, phát ngôn giả, nhân vật giả hoặc làm sai lệch sự thật.
- 5. Không sử dụng AI để tạo Deepfake hoặc giả mạo
- Nghiêm cấm nhân bản giọng nói, khuôn mặt, hình ảnh của người khác khi chưa được phép hoặc nhằm mục đích đánh lừa công chúng.
- 6. Bảo vệ nguồn tin và dữ liệu cá nhân
- Không đưa lên AI công cộng tài liệu mật, bản thảo chưa công bố, dữ liệu nguồn tin, dữ liệu cá nhân nhạy cảm hoặc thông tin nội bộ.
- 7. Tôn trọng bản quyền
- Không dùng AI để sao chép, viết lại hoặc khai thác trái phép tác phẩm của người khác nhằm né tránh nghĩa vụ bản quyền.
- 8. Minh bạch khi sử dụng AI
- Những nội dung có sử dụng AI ở mức đáng kể phải được ghi nhãn hoặc phải có thông báo phù hợp để công chúng nhận biết.
- 9. Nội dung nhạy cảm phải kiểm chứng nhiều lớp
Đối với các vấn đề chính trị, an ninh, thiên tai, dịch bệnh, trẻ em, vụ án… AI chỉ được hỗ trợ kỹ thuật, không được tự suy luận hoặc kết luận.
10.Tuân thủ pháp luật và định hướng
Việc sử dụng AI phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Báo chí, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Luật Công nghiệp công nghệ số, Luật Sở hữu trí tuệ và Quy định đạo đức nghề nghiệp. Mọi hoạt động ứng dụng công nghệ tự động hóa phải bám sát định hướng chính trị, chuẩn mực văn hóa và thống nhất tuyệt đối với chiến lược phát triển "đa truyền thông" chính thức của cơ quan báo chí.
