Israel đe dọa Iran

“Tấn công Iran” đang là “câu cửa miệng”, thậm chí là “khẩu hiệu chính trị” mà giới chức Israel, từ Thủ tướng Benjamin Netanyahu cho đến các bộ trưởng nội các và các phương tiện truyền thông hữu khuynh đang sử dụng với tần suất cao. Không chỉ muốn tấn công Iran, Israel còn đang tìm cách câu kéo Mỹ vào cuộc nhằm bảo đảm một chiến dịch quân sự thành công. Giới phân tích đưa ra một số lý giải cho ngầm ý đằng sau những lời hô hào đó.

Israel có thật là sẽ tấn công Iran? Câu trả lời là tùy vào người được hỏi ở Mỹ và Israel. Giới phân tích Mỹ và Israel đưa ra cái nhìn khác nhau về vấn đề này. Một số tờ báo còn bảo việc lãnh đạo Israel có thật sự "đánh" Iran hay không còn tùy vào những động thái mới của Tổng thống Mỹ Barack Obama, liệu Nhà Trắng có thật sự "muốn" như vậy hay không.

Thực tế hiện nay ở Israel đang có 2 luồng ý kiến trái ngược nhau về việc "đánh hay không đánh Iran". Ở một phía, người đồng hành với Thủ tướng Netanyahu trong chiến dịch "tấn công Iran" hiện nay là Bộ trưởng Quốc phòng Ehud Barak. Barak và Netanyahu cùng thường xuyên phát biểu trên báo đài về ý định dùng vũ lực quân sự để buộc Iran dừng chương trình hạt nhân.

Từ đầu tháng 8/2012, Thủ tướng Netanyahu đã tuyên bố "Thời gian để giải quyết vấn đề hạt nhân Iran một cách hòa bình đã hết…", đồng thời Bộ trưởng Quốc phòng Barak cũng tuyên bố về "mối nguy hiểm" trong việc giải quyết vấn đề hạt nhân Iran nếu không dứt khoát "dùng vũ lực". Các phương tiện truyền thông Israel cũng lên cơn điên cuồng với vô số lời đồn thổi về việc Thủ tướng Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Barak đã chuẩn y một kế hoạch "chiến tranh 30 ngày" với Iran, thậm chí là "đang chuẩn bị ra lệnh tấn công".

Ngày 14/8, ông Netanyahu tiếp tục "châm thêm dầu" để thổi bùng ngọn lửa "chiến tranh" khi bổ nhiệm một chỉ huy quân đội kỳ cựu là Avi Dichter làm Bộ trưởng Quốc phòng nội địa (khác với chức Bộ trưởng Quốc phòng của ông Barak). Việc bổ nhiệm này làm dấy lên những lời đồn đoán về việc chi thêm ngân sách quốc phòng và mua sắm các mặt nạ phòng độc, đào hầm và diễn tập tránh bom để chuẩn bị cho tình huống bị Iran phản công sau khi máy bay Israel ném bom các cơ sở hạt nhân của nước này.

Tuy nhiên, ở phía ngược lại, cũng có không ít ý kiến trong hàng ngũ an ninh quốc gia bác bỏ chiến lược tấn công Iran và xem đó là một tính toán sai lầm. Một số chuyên gia Israel phân tích rằng, Israel sẽ mạo hiểm châm ngòi chiến tranh lan rộng toàn khu vực nếu Israel nhất quyết mang bom đi đánh Iran. Trong khi đó, ở Washington cũng có không ít tiếng nói vang lên phản đối việc Israel đơn phương dùng vũ lực quân sự với Iran, vì lo sợ hành động của Israel không khéo làm hỏng chiến lược của Mỹ tại Trung Đông.

Vậy sự thật đằng sau những lời hăm doạ ồn ào này là gì? Báo Washington Post ra ngày 21/8 phân tích khả năng Israel thật sự tấn công Iran là rất thấp, bởi những lời đồn thổi, những phát biểu đầy khí thế "chiến tranh" của Israel thực chất chỉ là động tác giả nhằm dọn đường cho việc nước này tăng ngân sách chi tiêu quốc phòng phục vụ ý đồ bá chủ khu vực.

Theo Washington Post, ngày 14/8, ông Netanyahu đã có một cuộc họp kín nội các chiến tranh tại Tel Aviv để cùng với Bộ trưởng Quốc phòng Barak và Tổng tham mưu trưởng quân đội Benny Gantz rà soát kế hoạch ngân sách và chi tiêu quốc phòng trong 5 năm tới. Ngân sách quốc phòng của Israel trong năm 2012 là khoảng 14,9 tỉ USD và dự kiến sẽ tăng lên 15,4 tỉ USD vào năm tới. Tuy nhiên, giữa Bộ Quốc phòng và Bộ Tài chính Israel lại đang tranh cãi xung quanh việc đưa ra các giới hạn chi tiêu cho quốc phòng.

Israel đe dọa Iran ảnh 1
Quân đội Israel đang khẩn trương triển khai cuộc chiến với Iran?

Sau cuộc họp nội các ngày 14/8, Bộ Tài chính đã đưa ra lời kêu gọi cắt giảm chi tiêu quốc phòng nhằm xoa dịu làn sóng phẫn nộ trong công chúng Israel do tình hình kinh tế sa sút, đất nước đang phải tiết kiệm chi tiêu nhiều khoản khiến cho đời sống người dân gặp nhiều khó khăn. Làn sóng phẫn nộ đó đã bùng phát thành những cuộc biểu tình rầm rộ hồi cuối năm 2011, tiếp sau làn sóng Occupy Wall Street ở Mỹ và nhiều nước châu Âu. Vì vậy, có thể nói việc Israel tích cực "mài gươm" dọa dẫm Iran cũng là một cách để hướng sự chú ý của dư luận công chúng Israel vào "mối đe dọa" từ Iran để có lý do chính đáng cho việc chi tiêu mạnh tay cho quân sự.

Mặt khác, cũng có ý kiến bác bỏ ý định tấn công Iran của Israel, cho rằng thực chất đó chẳng qua chỉ là màn kịch "mài gươm" dọa nạt nhằm che đậy mưu tính ngầm bên trong là tác động lên Washington và tìm cách lôi kéo Washington vào cuộc chiến tranh thực sự mà Israel mong muốn từ lâu. Xin nhắc lại, ở Israel người ta không nói chuyện "có đánh Iran hay không" mà là "ai đánh, đánh với ai". Trong vài tuần lễ qua, Tel Aviv đã quyết liệt câu kéo các quan chức cao cấp ở Washington bằng đủ mọi cách nhằm mượn tay Mỹ diệt Iran.

Đài truyền hình tư nhân Channel 10 nhắc lời các chuyên gia quân sự ước tính sẽ có 50.000 tên lửa của Iran hay Hezbollah bắn vào Israel. Phí tổn cho mỗi ngày chiến tranh khoảng 1,5 tỉ shekel (370 triệu USD) với điều kiện là chỉ một nửa nền kinh tế bị tê liệt. Những chi phí đó sẽ buộc Bộ Tài chính cắt giảm các chi phí dân sự để gia tăng ngân sách quốc phòng vốn sẽ tăng lên 60 tỉ shekel vào cuối năm dù không có chiến tranh.         

Trong tháng 7 vừa qua, Chính phủ Israel đã đề ra một kế hoạch tiết kiệm với sự tăng thuế giá trị gia tăng lên 1 điểm, ảnh hưởng đến tầng lớp dân nghèo. Mức tăng trưởng kinh tế giảm một nửa so với năm 2011 (từ 4,7% xuống 2,3%).

Trong một cuộc phỏng vấn của tờ Maariv, Bộ trưởng Quốc phòng Israel cho rằng, cuộc tấn công của Israel sẽ kéo dài 30 ngày và có thể sẽ diễn ra trên nhiều mặt trận. Ngoài Iran, có thể Israel còn phải đối mặt với sự phản công của Hezbollah, Liban và Hamas tại dãi Gaza. Đồng tình với Bộ trưởng Quốc phòng, một bộ trưởng khác của Israel thừa nhận sẽ có hàng trăm tên lửa ập xuống các thành phố Israel mỗi ngày "nhưng đấy là kịch bản mà chúng tôi đã chuẩn bị. Giống như người dân Nhật Bản sẵn sàng đối mặt với động đất, người dân Israel phải nhận thức rằng ai sống trên đất nước này phải chấp nhận bị tấn công bằng tên lửa. Tôi khẳng định rằng hiện nay mỗi người đều biết rõ họ phải làm gì", ý ông ám chỉ đến sự phân công giữa các ban ngành có thẩm quyền phòng thủ hậu phương. 

Nhưng bất chấp những sự chuẩn bị đó của Israel, Chính phủ Mỹ không muốn tin rằng chính phủ nước này sẽ quyết định tấn công Iran. Bộ trưởng Quốc phòng Leon Panetta cho rằng vẫn còn cơ hội để tìm kiếm một giải pháp ngoại giao với Iran.

Trong vài tuần qua, các quan chức cấp cao của Mỹ tìm cách làm hạ nhiệt bầ không khí chiến tranh đang quá nóng ở Israel. Trong lần làm việc với Bộ trưởng Quốc phòng Israel Barak mới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta đã trấn an Israel bằng tuyên bố việc tấn công Iran "nằm trong kế hoạch của Mỹ", và thời gian khi nào tấn công vẫn đang bỏ ngỏ. Có thể, Tổng thống Obama sẽ bật đèn xanh cho hành động quân sự nếu tính toán thấy phù hợp với lợi ích chung của Mỹ trong khu vực

Trương Hùng – Minh Luân (tổng hợp)

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.