Từ quyết tâm chính trị đến cuộc chuyển đổi vì người dân
Đằng sau kết quả ấy là sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, trong đó lực lượng Công an giữ vai trò nòng cốt với tư cách cơ quan thường trực triển khai Đề án 06 trên địa bàn tỉnh. Từ công tác tham mưu, xây dựng kế hoạch, làm sạch dữ liệu dân cư đến trực tiếp xuống từng khu dân cư hướng dẫn người dân mở tài khoản, tích hợp thông tin trên ứng dụng VNeID, tất cả đã tạo nên một cuộc "chạy đua với thời gian" để bảo đảm các đối tượng đều được thụ hưởng chính sách đúng thời điểm, đúng đối tượng và thuận lợi nhất.
Chỉ trong hơn một tháng triển khai đồng bộ, Thanh Hóa đã hoàn thành 100% chỉ tiêu đối với tất cả các nhóm đối tượng thuộc diện thực hiện. Cụ thể, 125.676 đối tượng bảo trợ xã hội, 116.385 người hưởng hưu trí xã hội, 62.085 người có công, 166.035 người hưởng lương hưu và bảo hiểm xã hội cùng 146.520 đối tượng hưởng chính sách an sinh trong lĩnh vực giáo dục đều đã đăng ký nhận chế độ qua tài khoản ngân hàng.
Để có được kết quả đó, ngay từ khi bắt đầu triển khai nhiệm vụ, Công an tỉnh Thanh Hóa đã xác định dữ liệu là nền tảng cốt lõi của toàn bộ quá trình chuyển đổi. Chỉ khi dữ liệu chính xác, đồng bộ và "sạch", việc xác định đúng người, đúng chế độ, đúng thời điểm mới có thể được bảo đảm.
Trên nền tảng dữ liệu đã được chuẩn hóa, Công an tỉnh tiếp tục tham mưu Tổ công tác triển khai Đề án 06 của tỉnh xây dựng lộ trình cụ thể, phân công rõ trách nhiệm từng sở, ngành, từng địa phương; đồng thời thiết lập cơ chế theo dõi tiến độ thường xuyên nhằm kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai.
Đối tượng hưởng chính sách an sinh xã hội phần lớn là người cao tuổi, người có công, người khuyết tật hoặc người có hoàn cảnh khó khăn. Đây đều là những nhóm đối tượng còn hạn chế trong việc sử dụng điện thoại thông minh, dịch vụ ngân hàng điện tử cũng như các nền tảng số. Trong khi đó, điều kiện kinh tế, hạ tầng viễn thông và mức độ tiếp cận công nghệ giữa các địa bàn trong tỉnh cũng có sự khác biệt. Nếu không có giải pháp phù hợp, việc chuyển đổi đồng loạt rất dễ phát sinh những khoảng trống, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người dân.
Nhận diện rõ những khó khăn đó, Công an tỉnh đã phát huy vai trò đầu mối kết nối, phối hợp chặt chẽ với Bảo hiểm xã hội, Sở Tài chính, Kho bạc Nhà nước, các ngân hàng thương mại và chính quyền cơ sở để tháo gỡ từng vướng mắc. Từ việc rà soát danh sách đối tượng, cập nhật dữ liệu, mở tài khoản miễn phí, xác thực thông tin đến hướng dẫn tích hợp tài khoản trên VNeID đều được triển khai thống nhất, linh hoạt và phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.
Song song với đó, Sở Tài chính và Kho bạc Nhà nước tỉnh đã hoàn thiện quy trình cấp phát kinh phí, tăng cường kiểm soát việc rút tiền mặt và tham mưu lộ trình chấm dứt hoàn toàn hình thức chi trả bằng tiền mặt trước thời điểm triển khai. Đây là bước chuẩn bị quan trọng nhằm bảo đảm toàn bộ quy trình từ cấp phát kinh phí đến chuyển tiền cho người hưởng được thực hiện trên nền tảng số, an toàn, minh bạch và thông suốt.
Tại các xã, phường, sức mạnh của cả hệ thống chính trị tiếp tục được phát huy. Các tổ công nghệ số cộng đồng, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở, đoàn viên thanh niên, cán bộ ngân hàng cùng sát cánh với lực lượng Công an đến từng hộ dân để hướng dẫn cài đặt ứng dụng, mở tài khoản, tích hợp dữ liệu và giải đáp những băn khoăn của người dân về phương thức chi trả mới.
Không để ai bị bỏ lại phía sau trong hành trình chuyển đổi số
Điều đáng ghi nhận trong quá trình triển khai chi trả an sinh xã hội không dùng tiền mặt tại Thanh Hóa không chỉ nằm ở những con số hoàn thành 100% chỉ tiêu, mà còn ở cách làm đầy trách nhiệm, lấy người dân làm trung tâm. Mỗi tài khoản ngân hàng được mở thành công, mỗi dữ liệu được đồng bộ hay mỗi người dân biết sử dụng VNeID đều là kết quả của sự kiên trì, tận tụy của lực lượng Công an cùng các ngành chức năng trên hành trình đưa chuyển đổi số đến gần hơn với cuộc sống.
Đằng sau những kết quả ấy là hàng trăm tổ công tác miệt mài làm việc không kể ngày nghỉ, buổi tối. Nhiều cán bộ Công an, cán bộ Bảo hiểm xã hội, nhân viên ngân hàng và thành viên các tổ công nghệ số cộng đồng đã trực tiếp đến từng hộ dân để rà soát thông tin, đối chiếu dữ liệu, hỗ trợ mở tài khoản, hướng dẫn kích hoạt VNeID và hoàn thiện các thủ tục cần thiết. Có những ngày, công việc chỉ kết thúc khi đêm đã khuya, nhưng không ai nề hà, bởi tất cả đều chung một mục tiêu: bảo đảm người dân nhận được chế độ đầy đủ, đúng thời gian và thuận lợi nhất.
Thực tế cho thấy, khó khăn lớn nhất không phải là hạ tầng kỹ thuật hay việc mở tài khoản ngân hàng, mà là thay đổi thói quen đã tồn tại nhiều năm của người dân, đặc biệt là những người cao tuổi vốn quen nhận trợ cấp bằng tiền mặt.
Tại xã Hoằng Phú, bà Vũ Thị Thơ, sinh năm 1946, bà Nguyễn Thị Phinh, sinh năm 1953 và chị Lê Thị Hường, sinh năm 1970, đều từng có chung tâm trạng e ngại khi được vận động chuyển sang nhận trợ cấp qua tài khoản. Người không quen sử dụng điện thoại thông minh, người lo lắng thao tác sai, người sợ việc nhận chế độ sẽ gặp trục trặc.
Thế nhưng, bằng sự tận tình của cán bộ Công an và các lực lượng phối hợp, những băn khoăn ấy dần được tháo gỡ. Từ việc mở tài khoản ngân hàng, tích hợp thông tin trên ứng dụng VNeID, kích hoạt dịch vụ đến hướng dẫn kiểm tra số dư, nhận tiền và sử dụng các tiện ích cơ bản đều được hướng dẫn cụ thể, dễ hiểu.
Thượng tá Nguyễn Phi Hùng, Trưởng Công an phường Đào Duy Từ, chia sẻ: "Khó khăn lớn nhất là thay đổi thói quen của người dân, nhất là người cao tuổi. Vì vậy, chúng tôi phải đến tận nơi, hướng dẫn nhiều lần, làm sao để người dân hiểu, tin và tự thực hiện được. Đó không chỉ là nhiệm vụ, mà là trách nhiệm gắn với niềm tin của nhân dân".
Câu chuyện của cụ Tô Xuân Trúc, 108 tuổi, trú tại tổ dân phố Văn Khê, phường Đông Quang, cũng là minh chứng sinh động cho tinh thần ấy. Là một trong những người cao tuổi nhất đang hưởng lương hưu trên địa bàn, nhiều năm nay cụ vẫn quen nhận tiền mặt. Khái niệm tài khoản ngân hàng hay ứng dụng VNeID đối với cụ còn rất mới mẻ. Thế nhưng, sau nhiều lần được cán bộ Công an phường, Bảo hiểm xã hội, ngân hàng và Tổ công nghệ số cộng đồng đến tận nhà tuyên truyền, giải thích về những lợi ích của phương thức chi trả không dùng tiền mặt, cụ đã đồng thuận chuyển sang nhận lương hưu qua tài khoản.
Đại úy Trần Thị Nhung, Công an phường Đông Quang, cho biết: "Để bảo đảm mọi người dân đều có thể nhận chế độ qua tài khoản từ ngày 1/7, chúng tôi đã rà soát từng trường hợp, phối hợp với ngân hàng mở tài khoản, hướng dẫn kích hoạt VNeID, cập nhật thông tin và trực tiếp đến nhà hỗ trợ những người già yếu, đi lại khó khăn. Có nhiều trường hợp chúng tôi phải đến nhiều lần để hướng dẫn, giải thích cho người dân hiểu và yên tâm sử dụng phương thức mới. Quan điểm của chúng tôi là không để bất kỳ người dân nào vì tuổi cao, sức yếu hay không biết sử dụng công nghệ mà bị ảnh hưởng đến quyền lợi an sinh".
Có thể thấy, việc hoàn thành chi trả an sinh xã hội không dùng tiền mặt ở Thanh Hóa từ 1/7 cho thấy quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị và sự phối hợp liên ngành, trong đó lực lượng Công an giữ vai trò trung tâm trong tham mưu, điều phối, kết nối và tổ chức thực hiện Đề án 06.
