Tuy nhiên, theo Sở Xây dựng Hà Nội, một số quận, huyện vẫn chưa có báo cáo để tổng hợp gửi lãnh đạo TP. Thêm sự cố nứt cột tại chung cư mini số 22B (ngõ 236/17 đường Khương Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội) đã đặt ra yêu cầu cấp bách, cần kiểm tra, quản lý chặt chất lượng loại hình nhà này.
Chủ đầu tư chung cư bị nứt cột có gần 20 chung cư vi phạm
Ông Nguyễn Hồng Phong, Trưởng ban Quản lý tòa chung cư mini bị nứt cột tầng 1 ở phường Hạ Đình (quận Thanh Xuân, Hà Nội) khiến toàn bộ cư dân phải di dời khẩn cấp vào ngày 24/2 vừa qua cho biết, hai cột giữa tòa nhà bị nứt vỡ mất khả năng chịu lực. Quá trình gia cố phải nhiều tháng nữa mới hoàn thành. Ngoài ra, bốn cột quanh nhà cùng dầm chịu lực cũng bị ảnh hưởng.
So với bản thiết kế, phần chịu lực của tòa nhà bị khuyết một thanh dầm ra thang máy. Ngoài ra, tiết diện của cột chống nhà nhỏ hơn so với bản thiết kế. Mức chi phí sửa chữa sự cố có thể lên đến 4-5 tỷ đồng. Chung cư mini này có khoảng 60 căn hộ, đã được chủ đầu tư bán cho các hộ dân và sử dụng từ năm 2017 đến nay. Để trợ lực cho tòa nhà, lực lượng chức năng cho gia cố thêm hệ thống giàn giáo bằng sắt chống đỡ xung quanh chân các cột nhà bị xuống cấp.
Bên ngoài phần giàn giáo, cơ quan chức năng căng dây báo “khu vực cấm vào” để đảm bảo an toàn cho các hộ dân. Sự việc xảy ra vào những ngày giáp Tết Nguyên đán, và sau Tết, UBND quận Thanh Xuân kiểm tra hiện trạng công trình, với tinh thần phải đặt an toàn, tính mạng của người dân lên trên hết, quận đã đề nghị các hộ trong tòa nhà di chuyển.
Quận Thanh Xuân cũng yêu cầu đơn vị liên quan đến tòa nhà thuê đơn vị tư vấn đủ điều kiện, năng lực tổ chức khảo sát, kiểm định chất lượng, đánh giá mức độ nguy hiểm của tòa nhà; thuê đơn vị thi công đủ năng lực, điều kiện để tổ chức sửa chữa, gia cố công trình theo quy định, đảm bảo an toàn sử dụng. Quá trình sửa chữa, gia cố phải có biện pháp đảm bảo an toàn cho người và công trình. Sau khi sửa chữa, gia cố, công trình phải được đơn vị kiểm định và các cơ quan liên quan đánh giá đảm bảo an toàn theo quy định mới tiếp tục đưa vào sử dụng. UBND phường Khương Đình có trách nhiệm giám sát việc thực hiện các công việc nêu trên.
Đáng chú ý, theo danh sách mà Công an quận Thanh Xuân công bố, tại ngõ 236 Khương Đình, chủ đầu tư của chung cư mini 22B, ngách 236/17 là ông Nguyễn Mạnh Tiến, chủ đầu tư của chung cư nứt cột, cũng là chủ đầu tư của công trình chung cư mini số 6A ngách 236/32 Khương Đình vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy (PCCC) như: Giải pháp ngăn cháy lan tại trục kỹ thuật theo chiều dọc, chiều ngang tại các tầng bằng vật liệu không cháy (vữa, bê tông); xây tường, cửa ngăn cháy giữa khu vực để xe và khu vực sảnh thang máy, thang bộ; chưa trang bị hệ thống báo cháy tự động, hệ thống chữa cháy tự động cho toàn bộ công trình; chưa bổ sung thang sắt; chưa trang bị đèn chỉ dẫn thoát nạn, chiếu sáng sự cố.
Ngoài hai công trình vừa nêu, ông Nguyễn Mạnh Tiến còn là chủ đầu tư của 19 chung cư mini khác cũng vi phạm quy định về PCCC trên địa bàn quận Thanh Xuân. Đặc biệt, chung cư mini số 315 Vũ Tông Phan, phường Khương Đình do ông Tiến làm chủ đầu tư từng xảy ra hỏa hoạn hồi đầu tháng 3/2023 khiến hơn 170 người đang sinh sống tại tòa nhà này phải hoảng loạn tháo chạy trong đêm.
Tránh biến tướng xây nhà ở thành chung cư mini
Từ sau sự việc chung cư mini bị cháy dẫn đến thảm họa làm chết 56 người, UBND TP Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 234/KH-UBND ngày 15/9/2023 về tổng kiểm tra việc chấp hành pháp luật đối với loại hình nhà ở nhiều căn hộ (thường gọi là chung cư mini), cơ sở kinh doanh dịch vụ cho thuê trọ trên địa bàn TP và đầu tháng 2 vừa qua, Công an quận Thanh Xuân đã công bố 90 chung cư mini vi phạm PCCC. Tiếp đó, Sở Xây dựng Hà Nội đã ban hành Văn bản số 7320/SXD-TTr, hướng dẫn UBND các quận, huyện, thị xã kiểm tra việc chấp hành pháp luật về quản lý trật tự xây dựng, cấp phép, xử lý công trình vi phạm theo quy định.
Sau 3 tháng, tổ công tác của Sở Xây dựng Hà Nội và các cấp chính quyền đã tổ chức kiểm tra đối với 69.448 công trình, trong đó có 2.611 nhà chung cư, 30.298 cơ sở kinh doanh dịch vụ cho thuê trọ, 385 nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ và 36.154 nhà ở kết hợp sản xuất, kinh doanh có nguy cơ cháy, nổ cao. Đồng thời, Sở Xây dựng đã thiết lập hồ sơ xử lý vi phạm trật tự xây dựng đối với 156 công trình dạng chung cư mini với số tiền xử phạt vi phạm hành chính hơn 3 tỷ đồng. Nhưng, hiện tại một số địa phương vẫn chưa hoàn thành số liệu kiểm tra, rà soát gửi Sở Xây dựng tổng hợp, báo cáo UBND TP.
Rõ ràng, việc chủ đầu tư tự ý chuyển đổi công năng của công trình sang nhà ở riêng lẻ nhiều tầng, nhiều căn hộ trong khi cải tạo, sửa chữa không được đơn vị tư vấn, thiết kế có đủ năng lực nghiên cứu, đánh giá lại toàn bộ hồ sơ thiết kế kiến trúc, kết cấu, hệ thống điện, PCCC… sẽ tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn không chỉ về PCCC mà còn xảy ra sự cố nứt cột tại chung cư mini số 22B ngách 236/17 Khương Đình.
Nhằm siết chặt quản lý chung cư mini, Luật Nhà ở (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2025 quy định rõ, cá nhân muốn xây chung cư mini (nhà ở từ 2 tầng trở lên, tại mỗi tầng có thiết kế căn hộ, hoặc từ 2 tầng và quy mô 20 căn hộ trở lên) để bán, cho thuê phải đáp ứng điều kiện làm chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở. Căn hộ đủ điều kiện được cấp giấy chứng nhận theo pháp luật đất đai, được bán, cho thuê, thuê mua theo quy định Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản.
Việc đầu tư xây dựng chung cư mini để cho thuê phải đáp ứng yêu cầu về xây dựng do Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành. Khu nhà phải đáp ứng yêu cầu về PCCC theo quy định của pháp luật. UBND tỉnh được phân cấp quy định về đường giao thông, đảm bảo phương tiện chữa cháy có thể chữa cháy tại nơi có chung cư mini. Quản lý, vận hành chung cư mini phải tuân thủ quy chế quản lý, sử dụng nhà chung cư do Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành.
Như vậy, khi đã có những quy định cụ thể về tiêu chí xây dựng nhà chung cư mini, chính quyền địa phương cần thực hiện việc kiểm tra, cấp phép cho xây dựng loại hình nhà này một cách nghiêm túc, tránh tình trạng biến tướng nhà ở thành chung cư mini tràn lan như hiện nay.
Xem xét kỷ luật 5 tổ chức Đảng, 28 đảng viên liên quan vụ cháy chung cư mini 
Danh tính 6 bị can bị khởi tố trong vụ cháy chung cư mini ở Hà Nội 
