Gần một tháng sau khi chiếc tàu Cheonan chìm làm 38 thủy thủ thiệt mạng, 8 thủy thủ mất tích, phía CHDCND Triều Tiên khẳng định họ không liên can gì đến vụ chìm tàu này và cho rằng giới quân sự Hàn Quốc muốn che giấu yếu kém của mình thông qua việc đổ lỗi nguyên nhân tàu chìm cho yếu tố bên ngoài.
Sau khi con tàu trọng tải 1.200 tấn được trục vớt, đồng Chủ tịch Ủy ban điều tra, ông Yoon Dok-yong cho rằng khả năng một vụ nổ bên ngoài, có thể là mìn hay ngư lôi là rất cao. Giới quân sự của Hàn Quốc cũng thiên về kết luận như vậy.
Thế nhưng, Tổng thống Hàn Quốc Lee Myung-bak tỏ ra hết sức thận trọng. Ông hiểu rằng, bất cứ kết luận vội vàng nào làm căng thẳng quan hệ hai miền Triều Tiên sẽ phải trả giá rất đắt, nếu không muốn nói là tái diễn cuộc chiến Triều Tiên. Ông không muốn hy sinh thành quả của nền kinh tế Hàn Quốc hiện nay và giữ vững hiệu quả điều hành của chính phủ hiện nay.
Trong khi hầu hết các nước trên thế giới vừa ra khỏi khủng hoảng thì nền kinh tế Hàn Quốc vẫn tăng trưởng khá mạnh với 5% trong năm 2009. Nhiều quan chức Hàn Quốc còn cho rằng họ đã có quá nhiều vụ căng thẳng với CHDCND Triều Tiên trong nhiều thập niên qua nhưng vẫn tăng trưởng kinh tế ở mức cao.
Theo ông Han Sung-joo, cựu Ngoại trưởng Hàn Quốc: "Sẽ có đáp trả thích hợp (nếu kết luận điều tra cho rằng do vũ khí của Bình Nhưỡng gây ra)". Nhưng điều đó không có nghĩa là sẽ có hành động quân sự. Tuy nhiên, dù gì, sức ép của công luận Hàn Quốc cũng không thể xem nhẹ.
Tổng thống Lee Myung-bak không thể bỏ qua khả năng trả đũa Bình Nhưỡng một khi có kết luận chính thức về nguyên nhân vụ chìm tàu. Truyền thông của Hàn Quốc càng muốn công khai hơn nữa kết quả điều tra khi truyền hình cho chiếu cận cảnh con tàu vừa trục vớt với các lỗ thủng rõ ràng.
Các đảng đối lập tại Hàn Quốc như đổ thêm dầu vào lửa khi so sánh vụ chìm tàu Cheonan tương tự với vụ tấn công ngày 11/9/2001 tại Mỹ làm hơn 3.000 người chết. Họ cho rằng, nếu như vụ 11-9 đánh thức người dân Mỹ về mối đe dọa của các thế lực khủng bố thì vụ chìm tàu cũng là lời cảnh tỉnh về nguy cơ xảy ra chiến tranh trên vùng biển phía tây bán đảo Triều Tiên cũng như trên toàn bộ giới tuyến giữa 2 miền Triều Tiên. Không ai có thể tưởng tượng về khả năng tái diễn cuộc chiến tranh liên Triều nhưng khả năng xảy ra các cuộc đấu súng trên biển và trên đất liền dọc khu vực phi quân sự là hoàn toàn có thể xảy ra.
Chiếc tàu Cheonan được trục vớt.
Theo ông Jeon Jae-wook, chuyên gia phân tích chiến lược của Hàn Quốc: "Có điều gì đó rất khó khăn với Chính phủ Hàn Quốc trong việc đề ra các biện pháp thích ứng nếu cuộc điều tra có kết luận chính thức về việc tàu Cheonan bị tấn công".
Ông Choi Young-jae, thuộc Hội đồng Cố vấn Thống nhất quốc gia Hàn Quốc (Cơ quan cố vấn của Tổng thống Lee) cho rằng, Hàn Quốc không thể trả đũa bằng hành động quân sự nhưng chỉ muốn đưa vấn đề ra Tòa án Công lý Quốc tế của Liên Hiệp Quốc.
Còn theo Giáo sư Ryoo Kihl-jae: "Chính phủ Hàn Quốc đang ở vào tình trạng tiến thoái lưỡng nan. Vừa muốn trả đũa nhưng vừa sợ căng thẳng". Nhiều chuyên gia tại Hàn Quốc cho rằng cách tốt nhất để Tổng thống Lee Myung-bak thoát ra khỏi tình thế hiện nay là "ngăn chặn công bố sự thật về kết quả điều tra". Vì nếu thật sự đó là vụ tấn công của CHDCND Triều Tiên thì càng chứng tỏ sự yếu kém của Chính phủ Hàn Quốc. Trong bất kỳ tình huống nào đi nữa, vụ chìm tàu Cheonan càng gây khó khăn thêm cho tiến trình đưa CHDCND Triều Tiên trở lại bàn đàm phán 6 bên về vấn đề hạt nhân.
Những năm gần đây, đường ranh giới trên biển giữa 2 miền Triều Tiên đã từng xảy ra các vụ đụng độ giữa Hải quân Hàn Quốc và CHDCND Triều Tiên. Gần đây nhất, vào tháng 11/2009, một chiếc tàu hộ tống của Hàn Quốc tương tự với chiếc tàu Cheonan đã nã súng vào một tàu tuần tra của CHDCND Triều Tiên buộc tàu này lui về phòng tuyến.
Cũng tại khu vực này, tháng 6/1999, một chiếc tàu CHDCND Triều Tiên với 40 thủy thủ đã chìm sau khi trúng đạn của Hải quân Hàn Quốc. Tháng 6/2002, 6 thủy thủ Hàn Quốc bị giết và tàu của họ chìm sau khi bị phía CHDCND Triều Tiên bắn.
Theo các nhà phân tích Hàn Quốc, dù gì đi nữa, quân đội Hàn Quốc đã phạm sai lầm trong vụ chìm tàu này. Người dân Hàn Quốc rất tức giận về sự thất bại của hải quân nước này vì đã không tránh được vụ chìm tàu Cheonan nhất là chiếc tàu này đã tuần tra nhiều năm liền ở phía nam đường biên giới trên biển, tức là ở ngoài khu vực tranh chấp với CHDCND Triều Tiên. Sau sự cố này, điều chắc chắn mà Chính phủ Hàn Quốc có thể sẽ thực hiện chính là tiếp tục nâng cấp quân đội nước này