"Gót chân Asin" của Mỹ và phương Tây trước nguy cơ khủng bố

Trong mấy ngày qua, hàng loạt điểm yếu của thế giới phương Tây trước nguy cơ khủng bố được tiết lộ. Hầu hết các cơ sở nhà máy điện hạt nhân ở Mỹ đều không được bảo vệ trước những cuộc tấn công khủng bố... bình thường; mạng lưới tàu điện tại Châu Âu có thể gài bom... Vì sao khủng bố lại nhăm nhe đánh Mỹ và phương Tây nhiều đến vậy?

Ngày 16/8, kết quả cuộc nghiên cứu do Bộ Quốc phòng Mỹ bảo trợ cho biết: Tất cả 107 lò phản ứng hạt nhân trong các nhà máy điện nguyên tử ở Mỹ đều không được bảo vệ đầy đủ nếu xảy ra tấn công của khủng bố.

Bản báo cáo, do Trường đại học University of Texas tại Austin thực hiện, cảnh cáo rằng tình trạng an ninh hiện nay ở các lò nguyên tử do các công ty tư nhân điều hành không thể chống lại các cuộc tấn công bằng máy bay, súng phóng lựu, lựu đạn, chỉ do một nhóm nhỏ thực hiện. Bản báo cáo nêu ra 11 nơi được coi là dễ dàng bị tấn công nhất, gồm các nhà máy gần Southport, tiểu bang Bắc Carolina, Port St. Lucie, tiểu bang Florida, Columbia, tiểu bang Missouri và Gaithersburg, tiểu bang Maryland, chỉ cách Nhà Trắng chưa tới 40 km.

Trong cuộc họp báo hôm 16/8, ông Alan J. Kuperman, một giáo sư tại Đại học University of Texas, Austin, cho hay "có 104 lò nguyên tử trong các nhà máy phát điện và 3 lò nghiên cứu, không một nơi nào được bảo vệ để có thể chống lại cuộc tấn công của khủng bố như trong vụ 11-9".

Ngay sau báo cáo trên, Ủy ban Điều phối hạt nhân Mỹ (NRC), cơ quan chuyên trách về an toàn hạt nhân dân sự, phản ứng lại rằng, báo cáo của Trường đại học University of Texas không có gì mới so với những tranh cãi về an toàn hạt nhân ở Mỹ từ cả vài thập niên trở về trước. NRC cho biết, họ đã có nhiều cố gắng trong việc bảo đảm an ninh cho các nhà máy điện hạt nhân từ sau vụ khủng bố 11/9.

Theo NRC, kể từ năm 2001, ngành hạt nhân Mỹ đã chi hơn 2 tỉ USD vào việc củng cố an ninh với tổng cộng 9.000 lính gác có vũ trang được điều động. Công tác tuần tra, kiểm soát xe cộ ra vào, lập thêm rào chắn chống xâm nhập cũng được tăng cường.

Các nhà hoạt động GreenPeace đột nhập nhà máy điện hạt nhân Tricastin, Pháp, và treo băng rôn phản đối, tháng 7/2013.

Các nhà hoạt động GreenPeace đột nhập nhà máy điện hạt nhân Tricastin, Pháp, và treo băng rôn phản đối, tháng 7/2013.

Tình trạng an ninh lỏng lẻo tại các nhà máy điện nguyên tử cũng được ghi nhận tại Pháp. Hồi giữa tháng 7 vừa qua, hơn 20 nhà hoạt động thuộc tổ chức GreenPeace đã đột nhập thành công vào một nhà máy điện hạt nhân ở miền nam nước Pháp.

Theo báo chí Pháp, các nhà hoạt động của GreenPeace chia thành ba nhóm, chỉ mất có 20 phút để đột nhập vào nhà máy điện hạt nhân Tricastin, nằm cách thành phố Marseilles miền Nam nước Pháp chừng 120 km. Thậm chí khi vào đến nơi, họ còn kịp treo cả băng rôn để phản đối. Đương nhiên họ đã bị bắt giữ nhưng hành động đó đã đánh động mối quan ngại về an ninh và môi trường quanh việc sản xuất điện hạt nhân. Với gần 60 nhà máy điện nằm trên lãnh thổ, Pháp là nước hàng đầu sản xuất và xuất khẩu điện và kỹ thuật hạt nhân.

GreenPeace đã đột nhập vào gần một chục nhà máy trong nhiều năm. Năm 2011, tổ chức này đột nhập một nhà máy khác, cũng để nêu bật sự yếu kém của năng lượng hạt nhân - bất chấp những lời hứa hẹn của Pháp và các nước châu Âu khác đề nghị nâng cấp các lò phản ứng sau tai nạn ở Nhà máy Fukushima của Nhật.

Theo các nhà khoa học, khả năng tấn công khủng bố vào các nhà máy điện hạt nhân là rất đáng quan ngại vì tại đây có các lò phản ứng hạt nhân với lượng uranium làm giàu ở cấp độ có thể chế tạo được bom nguyên tử. Một khi bị tấn công, hậu quả sẽ khôn lường vì thường các nhà máy điện hạt nhân này nằm trong các thành phố. Thậm chí một số còn nằm cách không xa các trung tâm đầu não của chính quyền các nước.

Một mục tiêu dễ dàng bị tấn công khủng bố khác và cũng có thể gây ra hậu quả lớn ở các nước phương Tây là hệ thống tàu điện. Hôm 19/8, tờ báo Bild của Đức có số lượng phát hành lớn nhất châu Âu, dẫn nguồn tin từ Cơ quan An ninh quốc gia Mỹ (NSA) cho biết: Mạng lưới khủng bố Al-Qaeda đang âm mưu tấn công hệ thống tàu điện cao tốc tại châu Âu. Nhật báo này cũng cho hay thông tin nói trên do NSA lấy được từ việc nghe lén một cuộc trò chuyện điện thoại giữa các nhân vật chủ chốt của Al-Qaeda.

Theo Bild, âm mưu tấn công hệ thống đường sắt châu Âu là "chủ đề trung tâm" của cuộc gọi này. Trước tiết lộ trên, các cơ quan chức năng tại Đức đã áp dụng những biện pháp bí mật, trong đó có triển khai cảnh sát mặc thường phục tại các nhà ga chính và trên các tuyến đường chính. Trong khi đó báo giới Mỹ cho biết các cơ quan tình báo đã chặn được một cuộc hội đàm qua điện thoại hồi đầu tháng này, giữa nhà lãnh đạo Al-Qaeda Ayman al-Zawahiri và hơn 20 phần tử của mạng lưới khủng bố toàn cầu này.

Người dân thoải mái tắm biển gần lò nguyên tử của nhà máy điện San Onofre ở San Diego, California.

Người dân thoải mái tắm biển gần lò nguyên tử của nhà máy điện San Onofre ở San Diego, California.

Câu hỏi được đặt ra là tại sao Mỹ và châu Âu lại bị khủng bố nhăm nhe nhiều đến thế? Yếu tố Hồi giáo đóng vai trò chính trong số những động cơ này. PBS (mạng truyền thông công cộng bất vụ lợi gồm 349 đài truyền hình làm thành viên ở Mỹ) ước tính năm 2009, cộng đồng Hồi giáo có khoảng từ 1,2 đến 1,57 tỉ người trên thế giới, chiếm khoảng 20% dân số thế giới, trong đó 90% dân số ở Trung Đông là Hồi giáo.

Mỹ không có thuộc địa ở Trung Đông nhưng lại có mặt ở các nước này để khai thác dầu mỏ, chẳng hạn như Arập Xêút, đất nước có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới. Sự có mặt của Mỹ ở Arập Xêút không phải là lực lượng quân đội mà là các công ty khai thác dầu dựa trên cơ sở hai bên cùng có lợi. Lối sống tự do, phóng túng của người Mỹ đi ngược lại với lối sống khép kín của người Hồi giáo và khiến người Hồi giáo khó chịu.

Chưa cần phải làm điều gì có hại, chỉ riêng sự xuất hiện của người Mỹ trong vai trò các nhà đầu tư, khai thác theo quan niệm của người Hồi giáo đã gieo rắc văn hóa phương Tây, đi ngược lại những gì được cho là nền tảng luân lý xã hội của người Hồi giáo. Thêm vào đó là ý nghĩ, Mỹ đến đất nước của họ để khai thác nguồn tài nguyên dầu mỏ mà thiên nhiên ban tặng cho họ. Điều đó đã khiến người Hồi giáo thấy thực sự không thoải mái và ghét Mỹ.

Sự cuồng tín tôn giáo khiến họ càng khép kín với thế giới và đời sống kinh tế của họ trở nên lạc hậu. Nhiều phần tử Hồi giáo cực đoan quy những thất bại của họ là do phương Tây và Mỹ. Do đó họ nung nấu lòng thù hận và xây dựng tổ chức khủng bố để rửa hận.

Kết quả khảo sát của Gallup hồi tháng trước về 10 quốc gia ghét chính quyền Mỹ nhất, trong đó có nhiều nước ở Trung Đông, đứng đầu là Pakistan, 79% người dân ghét Mỹ, tiếp đó là Palestine 77%, Algeria 67%, Liban 64%, Ai Cập 62%, Iran 61%, Iraq 60%, Yemen 59%, Hy Lạp 57% và Serbia 57%.

Ngoài ra, nhiều phần tử Hồi giáo cực đoan cho rằng Mỹ và phương Tây tấn công họ. Một bài viết trên Christian Post dẫn lời ông Denison, người sống trong thế giới Hồi giáo trong suốt 30 năm cho hay, những phần tử Hồi giáo cực đoan cho rằng, phương Tây đã tấn công họ từ thời Thập tự chinh khi Giáo hoàng Urban II tuyên bố cuộc chiến chống lại người Hồi giáo năm 1095. Tấn công vào bất kỳ tín đồ đạo Hồi nào đều bị coi là tấn công vào cả cộng đồng người Hồi giáo trên thế giới. Như vậy, việc Mỹ hỗ trợ Israel trong cuộc chiến với người Palestine được coi như Mỹ tấn công vào toàn bộ thế giới Hồi giáo.

Osama bin Laden trong Lá thư gửi Mỹ ngày 24/11/2002 cũng đưa ra lý do vì sao Al-Qaeda lại tấn công Mỹ: "Câu trả lời rất đơn giản. Bởi vì chúng (Mỹ) không ngừng tấn công chúng tôi".

Những kẻ Hồi giáo cực đoan không chỉ buộc tội Mỹ hỗ trợ Israel, cho quân hiện diện ở Trung Đông mà còn cho rằng Mỹ "xuất khẩu" văn hóa sang nơi sinh sống của người Hồi giáo qua phim ảnh, âm nhạc, Internet và các phương tiện truyền thông đại chúng khác.

Lý do tiếp theo là chính sách ngoại giao của Mỹ, như việc Mỹ tiến hành các cuộc chiến ở Iraq, Afghanistan khiến vô số người Hồi giáo vô tội thiệt mạng khiến họ tích tụ thù hận. Sự phẫn nộ của người Mỹ biến thế giới Hồi giáo trở thành môi trường thuận lợi giúp các nhóm khủng bố tuyển chọn chiến binh thánh chiến. Một bằng chứng rất rõ đó là việc trùm khủng bố Bin Laden có thể hoạt động tại Pakistan suốt một thời gian dài mà vẫn qua mặt được Mỹ.

Bên cạnh đó, Mỹ là một quốc gia đa sắc tộc, khoảng cách giàu nghèo vẫn còn lớn. Trong lòng xã hội Mỹ có những kẻ cực đoan, không hòa nhập vào cuộc sống không hài lòng với chính sách của Chính phủ và cảm thấy mình bị cô lập và tự cực đoan hóa bản thân

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.