Điều chỉnh các kỳ thi riêng phù hợp với chương trình giáo dục phổ thông mới

Năm 2025, một số trường đại học (ĐH) tiếp tục tổ chức các kỳ thi riêng để tuyển sinh. Đây cũng là năm đầu tiên thí sinh thi theo chương trình giáo dục phổ thông (GDPT) mới ban hành năm 2018 nên các trường cũng có những điều chỉnh nhất định để đảm bảo phù hợp. Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết, sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát chất lượng kỳ thi riêng, đặc biệt là quy trình xây dựng ngân hàng đề thi nhằm đảm bảo đề thi không vượt quá chương trình GDPT 2018.

Tăng quy mô tổ chức kỳ thi, thay đổi cấu trúc đề thi

Năm 2025, hàng loạt trường ĐH tiếp tục tổ chức kỳ thi riêng để tuyển sinh như kỳ thi đánh giá năng lực (ĐGNL) của ĐHQG Hà Nội, ĐHQG TP.HCM; kỳ thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội; kỳ thi ĐGNL của Trường ĐH Sư phạm Hà Nội; kỳ thi ĐGNL chuyên biệt của Trường ĐH Sư phạm TP,HCM; kỳ thi V-SAT; Kỳ thi đánh giá của Bộ Công an để tuyển sinh vào khối các trường Công an. Ngoài ra, từ năm 2025, Bộ Quốc phòng và Trường ĐH Sư phạm Hà Nội 2 cũng dự kiến sẽ tổ chức kỳ thi ĐGNL riêng để làm căn cứ tuyển sinh ĐH. 

Đáng chú ý, khá nhiều trường ĐH tổ chức kỳ thi riêng dự kiến có những điều chỉnh, thay đổi phù hợp với lứa học sinh đầu tiên học chương trình GDPT mới. Trong đó, thay đổi đáng chú ý đầu tiên là các kỳ thi ĐGNL, đánh giá tư duy sẽ có quy mô lớn hơn so với các năm trước. Đơn cử như năm 2025, kỳ thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội dự kiến đón 75.000 lượt thí sinh dự thi, tăng 25.000 so với năm 2024.

Điều chỉnh các kỳ thi riêng phù hợp với chương trình giáo dục phổ thông mới -0
Thí sinh tham dự Kỳ thi đánh giá tư duy năm 2024 do ĐH Bách khoa Hà Nội tổ chức. Ảnh minh họa

Ngoài 12 tỉnh thành như năm 2024, năm nay, ĐH Bách khoa Hà Nội sẽ mở thêm điểm thi ở tỉnh Lào Cai để thí sinh ở các tỉnh vùng Tây Bắc thuận tiện hơn trong việc tham dự kỳ thi. Kỳ thi ĐGNL của ĐH Sư phạm Hà Nội cũng dự kiến có 22 trường sử dụng kết quả để tuyển sinh, tăng mạnh so với năm ngoái nên lượng thí sinh tham dự kỳ thi cũng sẽ tăng. Tương tự, quy mô tổ chức kỳ thi ĐGNL chuyên biệt của Trường ĐH Sư phạm TP,HCM cũng được mở rộng, không chỉ phục vụ cho công tác tuyển sinh của trường mà còn cho các trường ĐH khác. Nhà trường dự kiến sẽ tổ chức 3-5 đợt thi tại nhiều điểm thi với số lượng trên 30.000 lượt thi…

Thay đổi đáng chú ý tiếp theo là các đơn vị tổ chức đều có những điều chỉnh về cấu trúc đề thi nhằm đảm bảo phù hợp với chương trình GDPT mới 2018. Chẳng hạn như đối với kỳ thi ĐGNL của ĐHQG Hà Nội, bài thi ĐGNL năm 2025 được điều chỉnh phù hợp với việc dạy và học theo chương trình GDPT mới. Cấu trúc gồm 3 phần: Phần 1 là Toán học và xử lý số liệu; phần 2 là Ngôn ngữ - Văn học và phần 3 là Khoa học.

Về hình thức, bài thi ĐGNL năm 2025 điều chỉnh chủ yếu ở phần 3 và cách đặt câu hỏi. Sau khi hoàn thành hai phần thi đầu, phần thi thứ 3 thí sinh sẽ được lựa chọn 3 trong 5 chủ đề thuộc lĩnh vực Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa để hoàn thành bài thi trong thời gian 195 phút. Riêng phần lựa chọn liên quan đến Ngoại ngữ sẽ được xây dựng thành một hợp phần riêng thay thế phần Khoa học để ĐGNL chuyên biệt.

Tương tự, cấu trúc đề thi Kỳ thi ĐGNL của ĐHQG TP,HCM, kỳ thi ĐGNL của Trường ĐH Sư phạm Hà Nội, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM dự kiến cũng có những điều chỉnh phù hợp với chương trình GDPT mới. Riêng cấu trúc kỳ thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội về cơ bản giữ ổn định do với năm 2024 do trường đã thay đổi nội dung, hình thức thi theo chương trình GDPT mới từ năm 2023.

Tăng cường giám sát chất lượng, giảm tải áp lực không cần thiết cho thí sinh

Thực tế cho thấy, ưu điểm của các kỳ thi riêng là tạo thêm cơ hội cho thí sinh trúng tuyển; đồng thời giúp các trường chủ động hơn trong việc lựa chọn đối tượng thí sinh phù hợp với mục tiêu đào tạo, nhất là những ngành cạnh tranh cao. Tuy nhiên, trong bối cảnh các kỳ thi riêng đang có dấu hiệu "trăm hoa đua nở" như hiện nay, nhiều chuyên gia đánh giá, bên cạnh mặt tích cực, các kỳ thi riêng cũng có hệ lụy như tăng áp lực cho học sinh vì phải ôn luyện và tham gia quá nhiều kỳ thi; lơ là việc học và thi tốt nghiệp THPT khi đã trúng tuyển bằng kết quả của các kỳ thi riêng. 

TS. Lê Viết Khuyến, Phó Chủ tịch Hiệp hội các trường ĐH, CĐ Việt Nam cho rằng, việc xuất hiện hàng loạt các trường ĐH tổ chức kỳ thi riêng dưới tên gọi thi ĐGNL, đánh giá tư duy, trong đó các đơn vị tổ chức tự qui định nội dung, hình thức và tiêu chí lựa chọn để phục vụ cho nhóm trường, nhóm ngành tuyển sinh có tỉ lệ cạnh tranh gay gắt là xu hướng tất yếu trong bối cảnh tự chủ ĐH đang diễn ra mạnh mẽ. Tuy vậy, để giảm bớt áp lực không cần thiết cho thí sinh học theo chương trình GDPT mới, ông Khuyến đề xuất Bộ GD&ĐT cần đánh giá sự phù hợp của các kỳ thi riêng do các ĐH, trường ĐH tổ chức để đảm bảo không vượt quá chương trình học của học sinh cấp THPT, giảm thiểu tình trạng dạy thêm, học thêm đang có biểu hiện tràn lan. Cùng với đó, yêu cầu các cơ sở giáo dục ĐH giải trình việc lựa chọn các tổ hợp môn học, các bài thi ĐGNL của các kỳ thi riêng được sử dụng để xét tuyển sinh, bảo đảm chuẩn đầu vào năng lực cơ bản để học tập thành công ở bậc ĐH.

Ngoài ra, Bộ GD&ĐT cũng cần nghiên cứu, xem xét công nhận các kết quả thi ĐGNL của các trường ĐH tổ chức nếu có sự đối sánh tương đồng về năng lực đánh giá của các môn học để miễn thi các môn thi tốt nghiệp THPT cho các thí sinh có ngưỡng điểm đảm bảo theo yêu cầu của quy định, tương tự như việc miễn thi môn ngoại ngữ khi thí sinh có chứng chỉ đạt chuẩn theo qui định để góp phần giảm bớt áp lực thi cử cho học sinh.

Tại Hội nghị tổng kết kỳ thi tốt nghiệp THPT giai đoạn 2020-202, GS.TS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT cũng cho biết: Bộ GD&ĐT sẽ ban hành trong quy chế tuyển sinh quy định cụ thể về mặt quản lý Nhà nước để bảo đảm kiểm tra, giám sát được chất lượng kỳ thi riêng, đặc biệt là quy trình xây dựng ngân hàng đề thi và đề thi phải không vượt quá Chương trình GDPT 2018. Bên cạnh đó, để học sinh không phải ôn thi riêng, có thể phá vỡ việc dạy và học ở các trường phổ thông, thời điểm công bố kết quả xét tuyển ĐH sớm cần phải thực hiện sau khi kết thúc chương trình và kế hoạch năm học, tức là ngày 31/5 hằng năm. Điểm chuẩn các phương thức xét tuyển sớm cũng cần được công bố sau thời gian này, tránh ảnh hưởng đến kỳ thi tốt nghiệp THPT và việc học tập của học sinh.

Huyền Thanh

Các tin khác

Tôn vinh 335 nhà giáo tiêu biểu toàn quốc

Tôn vinh 335 nhà giáo tiêu biểu toàn quốc

Mỗi nhà giáo được tôn vinh là một câu chuyện riêng về lòng yêu nghề, tình thương học trò, sự tận tụy và khát vọng cống hiến của các thầy, cô giáo trên mọi miền Tổ quốc.

Bảo vệ học sinh trước những nguy cơ mất an toàn

Bảo vệ học sinh trước những nguy cơ mất an toàn

Từ phòng, chống xâm hại trên không gian mạng, bạo lực học đường đến phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và phòng, chống đuối nước, lực lượng Công an Thanh Hóa đang đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng tự bảo vệ cho học sinh.

Đổi mới trường chuyên: Phát triển toàn diện, giữ vững chiều sâu tài năng

Đổi mới trường chuyên: Phát triển toàn diện, giữ vững chiều sâu tài năng

Đằng sau câu chuyện tuyển sinh vào trường THPT chuyên theo môn hay theo khối là vấn đề lớn hơn: Trường chuyên cần thay đổi như thế nào để đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao nhưng vẫn giữ được chiều sâu học thuật và khả năng phát hiện, bồi dưỡng những tài năng thực sự nổi trội?

Nâng cao năng lực đọc hiểu độc lập của học sinh

Nâng cao năng lực đọc hiểu độc lập của học sinh

Khi giáo dục phổ thông chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực người học, đọc hiểu ngày càng giữ vai trò then chốt, không chỉ trong môn Tiếng Việt, Ngữ văn mà còn trong việc học các môn học khác và giải quyết những vấn đề của cuộc sống.

Học sinh cả nước thi tìm hiểu pháp luật phòng, chống ma túy

Học sinh cả nước thi tìm hiểu pháp luật phòng, chống ma túy

Nếu nhà trường là nơi trực tiếp giáo dục, định hướng nhận thức, hành vi và lối sống cho học sinh thì lực lượng Công an là một trong những lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, phổ biến pháp luật, phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tội phạm, tệ nạn ma túy.

Ngăn chặn ma túy xâm nhập học đường từ những dấu hiệu ban đầu

Ngăn chặn ma túy xâm nhập học đường từ những dấu hiệu ban đầu

Vụ việc hai học sinh Trường THPT Hướng Hóa, xã Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị liên quan đến một vụ án ma túy đang được cơ quan Công an điều tra đã khiến nhiều phụ huynh không khỏi lo lắng. Từ sự việc này, vấn đề đặt ra không chỉ là xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật mà còn là làm thế nào để nhận diện, ngăn chặn từ sớm nguy cơ ma túy tiếp cận học sinh, bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Dư luận nói gì về dự thảo đổi mới thi vào lớp 10 chuyên?

Dư luận nói gì về dự thảo đổi mới thi vào lớp 10 chuyên?

Nhiều ý kiến cho rằng, trường THPT chuyên không đơn thuần là một mô hình trường học có chất lượng đầu vào cao mà còn là môi trường phát hiện, tuyển chọn, bồi dưỡng nhân tài. Vì vậy, mọi thay đổi về quy chế tổ chức và phương án thi vào lớp 10 THPT chuyên cần được cân nhắc trên nhiều phương diện. 

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

Ngày 9/11, Đoàn giám sát số 401 của Ban Bí thư Trung ương Đảng do Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Văn Chiến làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc chuyên đề về công tác giáo dục phổ thông đối với Ban Thường vụ Đảng ủy UBND TP Hồ Chí Minh, trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Lãnh đạo NXBGDVN trao tặng sách cho Trường THCS Kim Liên.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tặng hơn 2.100 cuốn sách giáo khoa hỗ trợ Trường THCS Kim Liên sau vụ cháy

Trước những thiệt hại do vụ cháy xảy ra tại khu học tạm của Trường THCS Kim Liên, TP Hà Nội, ngày 9/11, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) cùng Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Giáo dục Hà Nội (đơn vị thành viên NXBGDVN) đã trao tặng 2.147 cuốn sách giáo khoa và sách bài tập, góp phần giúp học sinh khắc phục khó khăn, sớm ổn định việc học tập.

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

AI Thực chiến 2026 chính thức lên sóng VTV2, mở màn cuộc tranh tài của 100 đội thi xuất sắc được tuyển chọn từ gần 1.000 hồ sơ trong nước và quốc tế. Chương trình dành học bổng trị giá 1 triệu USD cho đội vô địch, góp phần thúc đẩy phát triển nhân tài trí tuệ nhân tạo (AI) và nguồn nhân lực công nghệ chất lượng cao của Việt Nam.