Những thai kỳ nhọc nhằn nơi buôn làng
Xã Gào nằm giữa cao nguyên Tây Nguyên, là địa bàn có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, chủ yếu là người Jrai. Thu nhập của người dân phụ thuộc phần lớn vào cây cà phê, hồ tiêu và nương rẫy. Giá nông sản bấp bênh, thời tiết thất thường khiến nhiều gia đình thường xuyên rơi vào cảnh thiếu ăn, thiếu mặc.
Điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, hủ tục chưa được xóa bỏ hoàn toàn và người dân ít được tiếp cận dịch vụ y tế hiện đại. Vì vậy, việc chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ ở đây, đặc biệt là phụ nữ mang thai, vẫn còn nhiều khoảng trống. Khi mang thai, phụ nữ nơi đây hầu như không có khái niệm “bồi dưỡng”.
Bữa ăn hằng ngày vẫn chỉ là cơm trắng, rau rừng, muối ớt hay chút cá khô. Do thiếu hụt vitamin, sắt, canxi và protein, tỉ lệ thai phụ bị thiếu máu, suy dinh dưỡng ở mức cao. Tình trạng này ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển thể chất và trí tuệ của thai nhi.
Chính quyền địa phương đã có nhiều nỗ lực tuyên truyền, nhưng ở một số buôn làng, tư tưởng lạc hậu vẫn còn tồn tại. Nhiều thai phụ không khám thai định kỳ, không tiêm phòng uốn ván. Có trường hợp vẫn sinh con tại nhà vì e ngại bác sĩ hoặc theo thói quen cũ. Việc không được theo dõi y tế làm tăng nguy cơ biến chứng thai kỳ, đe dọa tính mạng cả mẹ và con.
Vì hoàn cảnh khó khăn, không ít người mẹ dù bụng mang dạ chửa vẫn phải vác gùi lên rẫy, làm việc nặng từ sáng sớm đến tối mịt. Cơ thể kiệt sức cộng với nỗi lo cơm áo gạo tiền khiến các thai phụ thường xuyên căng thẳng, âu lo.
Từ một sáng kiến nhân văn
Đảng và Nhà nước từ lâu luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho công tác an sinh xã hội, nhất là các chương trình hướng tới phụ nữ, trẻ em ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong bối cảnh đó, chương trình tại xã Gào không đơn thuần là một hoạt động từ thiện mà còn là sự hiện thực hóa một ý tưởng tâm huyết và nhân văn của Phu nhân Ngô Phương Ly - người cũng là một người mẹ như bao người phụ nữ khác trên đất nước.
Qua những chuyến công tác, những thước phim và câu chuyện về Tây Nguyên, Phu nhân Ngô Phương Ly cảm thấy thực sự trăn trở trước hình ảnh những người mẹ gầy gò, mệt mỏi nhưng vẫn đang mang trong mình một mầm sống mới. Muốn nâng cao chất lượng dân số và thể trạng của thế hệ tương lai, phải bắt đầu chăm sóc ngay từ khi đứa trẻ còn trong bụng mẹ. Một đứa trẻ sinh ra khỏe mạnh, thông minh hay không phụ thuộc rất lớn vào sức khỏe thể chất và tinh thần của người mẹ trong suốt 9 tháng 10 ngày thai kỳ.
Từ trăn trở đó, bằng trái tim nhân hậu và sự nhạy cảm của một người phụ nữ, Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã lắng nghe, đồng cảm và cùng Hội LHPNVN thắp lên ngọn lửa ấm áp, mang đến sự chăm sóc thiết thực cho những mầm sống đang chuẩn bị chào đời nơi đại ngàn Gia Lai.
Phu nhân Ngô Phương Ly đề nghị Hội LHPN Việt Nam xây dựng một chương trình không dừng ở việc “trao quà” tạm thời. Chương trình phải là một mô hình chăm sóc toàn diện, gồm ba phần: hỗ trợ vật chất (dinh dưỡng, tài chính), chăm sóc y tế (khám thai, tư vấn sức khỏe) và nâng cao nhận thức cho người dân.
Ý tưởng này đã kết nối Trung ương Hội LHPN Việt Nam với lãnh đạo tỉnh Gia Lai. Hai bên phối hợp đồng bộ, chặt chẽ để đưa chương trình về xã Gào, một trong những địa bàn cần được hỗ trợ nhất.
Hỗ trợ thiết thực, chăm sóc toàn diện
Chương trình được triển khai dưới sự chỉ đạo của Hội LHPN Việt Nam, với sự vào cuộc quyết liệt của UBND tỉnh Gia Lai, bám sát ý tưởng ban đầu của Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và thực hiện bằng nhiều hoạt động thiết thực.
Tại xã Gào ngày 11/10, 200 phụ nữ mang thai người Jrai thuộc hộ nghèo, cận nghèo và gia đình khó khăn tại xã Gào đã được nhận quà. Các gói dinh dưỡng thiết yếu gồm sữa cho bà bầu, thực phẩm dinh dưỡng, bỉm, quần áo, đồ dùng sơ sinh và sách hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mẹ và bé. Chương trình cũng trao các khoản hỗ trợ tiền mặt. Khoản tiền này giúp các gia đình có thêm chi phí chuẩn bị cho kỳ sinh nở, giảm bớt áp lực kinh tế cho người chồng và gia đình.
Bên cạnh đó, chương trình đã huy động đội ngũ y, bác sĩ sản khoa về xã để khám thai miễn phí và tư vấn sức khỏe. Các thai phụ được siêu âm kiểm tra sự phát triển của thai nhi và tầm soát dị tật bẩm sinh. Họ cũng được xét nghiệm máu để phát hiện thiếu máu và các bệnh lý thai kỳ. Mỗi bà mẹ đều được bác sĩ tư vấn tỉ mỉ về chế độ ăn uống, nghỉ ngơi và các dấu hiệu nguy hiểm cần đến ngay cơ sở y tế. Bác sĩ cũng hướng dẫn cách chăm sóc trẻ sơ sinh sau khi sinh.
Phu nhân Ngô Phương Ly thăm hỏi, tặng quà cho phụ nữ mang thai người Jrai thuộc hộ nghèo, cận nghèo và gia đình khó khăn tại xã Gào.
Song song với khám bệnh và trao quà, chương trình tổ chức các buổi nói chuyện chuyên đề, giao lưu văn hóa bằng cả tiếng Việt và tiếng Jrai. Cán bộ Hội Phụ nữ dùng hình ảnh trực quan, sinh động để giải thích cho bà con nhiều vấn đề như vì sao cần sinh con tại trạm y tế, vì sao khi ốm đau không nên cúng bái, và người chồng có vai trò gì trong việc chăm sóc vợ mang thai. Các già làng, trưởng bản, người có uy tín trong cộng đồng cũng được khuyến khích tham gia nhằm lan tỏa thông điệp của chương trình mạnh mẽ hơn và từng bước thay đổi những định kiến lâu đời.
Củng cố “thế trận lòng dân” trên địa bàn chiến lược
Tây Nguyên là địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng về quốc phòng - an ninh và kinh tế - xã hội. Đây cũng là nơi tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp. Các thế lực thù địch thường lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo và trình độ dân trí chưa đồng đều để xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Trong bối cảnh đó, chương trình mang ý nghĩa chính trị - xã hội sâu sắc. Những hành động cụ thể, thiết thực đã đến tận giường bệnh, mâm cơm của từng gia đình nghèo. Điều đó góp phần bác bỏ các luận điệu xuyên tạc và giúp đồng bào thấy rõ sự quan tâm chân thành, sát sao của Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị. Việc chăm lo, bảo vệ những mầm sống tương lai của buôn làng là chất keo gắn kết bền chặt ý Đảng với lòng dân, góp phần xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc. Khi đời sống được chăm lo, lòng dân yên ổn, các đối tượng xấu sẽ không còn cơ hội kích động.
Về lâu dài, chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em từ trong thai kỳ là bước khởi đầu mang tính chiến lược. Bước đi này giúp nâng cao thể trạng, tầm vóc và trí tuệ cho thế hệ tương lai của đồng bào Tây Nguyên, góp phần phát triển vùng đất này bền vững.
Lan tỏa tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau”
Chương trình không chỉ dừng lại ở những con số hay phần quà trao tay mà còn gieo vào lòng người dân những giá trị nhân văn sâu sắc. Đại diện Hội LHPN Việt Nam cùng lãnh đạo tỉnh Gia Lai đã có mặt tại xã Gào. Đây là minh chứng sinh động cho chủ trương “không để ai bị bỏ lại phía sau”.
Sự hiện diện ấy thể hiện sự quan tâm toàn diện của Đảng, Nhà nước, các tổ chức xã hội và nhà hảo tâm đối với đồng bào dân tộc thiểu số. Phụ nữ và trẻ em, nhóm dễ bị tổn thương nhất, được đặc biệt chú trọng. Người dân xã Gào cảm nhận được rằng dù ở nơi rừng sâu núi thẳm, họ vẫn luôn được cộng đồng và chính quyền các cấp sẻ chia, đùm bọc.
Ý tưởng của Phu nhân Ngô Phương Ly chạm đến trái tim nhiều người vì xuất phát từ tình mẫu tử, thứ tình cảm vĩ đại và thiêng liêng nhất. Bằng hành động cụ thể, chương trình lan tỏa thông điệp: mỗi đứa trẻ sinh ra đều có quyền được khỏe mạnh, và mỗi người mẹ, dù ở bất kỳ đâu, đều xứng đáng được tôn trọng, bảo vệ và chăm sóc. Đó cũng là biểu hiện sinh động của truyền thống “lá lành đùm lá rách” và tinh thần đại đoàn kết dân tộc, nơi tình người vượt qua mọi khoảng cách địa lý và ngôn ngữ.
