Từ những đóa hoa đầu tiên!..
Những ngày đầu người Pháp đặt chân đến Đà Lạt, vùng đất này vẫn còn mang dáng vẻ nguyên sơ của núi rừng cao nguyên. Những biệt thự, công sở dần xuất hiện, kéo theo cuộc sống mới của các gia đình người Pháp và tầng lớp quan lại, người giàu có.
Trong những căn phòng khách ấy, hoa trở thành một phần của đời sống. Người Đà Lạt bắt đầu trồng những loài hoa được ưa chuộng để bán. Ban đầu chỉ là những mảnh vườn nhỏ, những luống hoa khiêm nhường bên mái nhà. Nhưng thiên nhiên dường như đã dành riêng cho Đà Lạt một món quà đặc biệt.
Nghề trồng hoa dần bén rễ, rồi lan rộng thành những vùng chuyên canh nổi tiếng như Thái Phiên, Vạn Thành, Xuân Thành và những vùng đất mới dưới chân núi Langbiang. Hoa Đà Lạt bắt đầu theo những chuyến xe vượt hàng trăm cây số đường sá khó khăn để về Sài Gòn. Từ đó, sắc hoa cao nguyên bắt đầu tìm được đường đến với những thị trường lớn hơn.
Ở làng hoa Thái Phiên, ông Nguyễn Văn Tuấn đã có hơn 50 năm gắn bó với những luống cúc. Hơn nửa thế kỷ, có một điều gần như chưa bao giờ thay đổi, đó là tình yêu ông dành cho nghề trồng hoa.
“Cha mẹ tôi là một trong những người đầu tiên trồng hoa ở đây. Từ khi còn nhỏ, tôi đã lớn lên giữa mùi đất, mùi phân bón, những luống hoa và những buổi sớm tinh mơ cha mẹ tất bật ngoài đồng!..”, ông Tuấn chia sẻ.
Nghề trồng hoa ngấm vào máu thịt
Có những thời điểm giá hoa xuống thấp, chi phí sản xuất tăng cao, rồi có những vụ mùa thất bát, người trồng hoa phải đối mặt với không ít khó khăn. Thế nhưng, những gia đình trồng hoa ở Đà Lạt chưa bao giờ nghĩ đến chuyện bỏ nghề để chuyển sang cây trồng khác. Với nhiều gia đình, nghề trồng hoa không đơn thuần là một công việc kiếm sống, nó đã ngấm vào máu thịt.
“Cha mẹ mình trồng hoa, đời mình cũng trồng hoa, rồi đời con cháu lại tiếp tục trồng hoa. Đó không chỉ là một lựa chọn nghề nghiệp mà còn là cách những người nông dân chúng tôi gìn giữ một phần ký ức của quê hương!..”, bà Đinh Thị Hải, làng hoa Vạn Thành chia sẻ.
Không chỉ được tiếp nối bởi những gia đình bản địa. Nhiều người từ các tỉnh miền Trung cũng tìm đến Đà Lạt lập nghiệp và chọn hoa làm sinh kế. Anh Nguyễn Văn Chanh, quê Hà Tĩnh, là một người như vậy.
Sau nhiều năm đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài, cách đây khoảng 5 năm, anh vào phường Langbiang - Đà Lạt làm thuê, mong tìm được một công việc ổn định để trang trải cuộc sống. Những luống hoa dưới chân Langbiang đã níu chân anh. Anh Chanh nhận thấy đất đai màu mỡ, khí hậu thuận lợi, nghề hoa còn nhiều tiềm năng trong khi thị trường ngày càng rộng mở. Từ một người làm thuê, anh quyết định đưa vợ con vào Đà Lạt, thuê đất trồng hoa hồng.
Đất mới, nghề mới, người đi trước chỉ dẫn người đến sau. Người biết kỹ thuật chia sẻ kinh nghiệm, người có giống tốt chia sẻ nguồn giống, người gặp khó khăn được những hộ xung quanh giúp đỡ. Trên diện tích 4 sào hoa hồng, sau khi trừ các khoản chi phí đầu tư, nay mỗi tháng gia đình anh Chanh có thu nhập không dưới 20 triệu đồng.
Toàn tỉnh Lâm Đồng hiện có khoảng 10.000ha trồng hoa, sản lượng hoa tươi tiêu thụ đạt hơn 4,4 tỷ cành mỗi năm. Những con số ấy cho thấy hoa không còn là câu chuyện của những khu vườn nhỏ mà đã trở thành một ngành sản xuất quan trọng của địa phương. Những nhà kính hiện đại phủ kín nhiều vùng sản xuất. Hệ thống tưới tiết kiệm, châm phân tự động, cảm biến nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng và dinh dưỡng giúp người nông dân có thể kiểm soát tốt hơn điều kiện sinh trưởng của cây.
Các giống hoa mới từ châu Âu, Mỹ, Nhật Bản và nhiều quốc gia khác được đưa vào sản xuất. Công nghệ nhà kính của Israel, Pháp, Hà Lan, công nghệ IoT và những giải pháp quản lý trang trại thông minh ngày càng được ứng dụng rộng rãi. Nhưng dù công nghệ có hiện đại đến đâu, phía sau mỗi hệ thống tự động vẫn là con người. Vẫn là người nông dân thức dậy từ khi trời chưa sáng. Vẫn là bàn tay nâng từng cành hoa, đôi mắt quan sát từng chiếc lá. Vẫn là những đêm mưa gió thấp thỏm lo cho nhà kính, những ngày nắng gắt phải tìm cách bảo vệ cây, những mùa thị trường biến động phải tính toán từng khoản chi phí. Công nghệ giúp người trồng hoa đi xa hơn, nhưng tình yêu nghề mới là thứ giữ các gia đình trồng hoa ở lại.
