Dự án lớn khai thác dầu mỏ ở Cuba

Scarabeo 9, giàn khoan trị giá 750 triệu USD do Trung Quốc và Singapore sản xuất, dự kiến sẽ được vận chuyển đến Cuba vào cuối năm nay để khởi công khoan thăm dò một loạt giếng dầu.

30/11/2011 17:30

Các công ty dầu mỏ quốc tế từ Tây Ban Nha, Na Uy, Nga, Ấn Độ, Malaysia, Canada, Angola, Venezuela và Trung Quốc - nhưng không có Mỹ - đang xếp hàng để chờ cơ hội tìm kiếm thứ mà họ tin là những trầm tích dầu khổng lồ ở Cuba.

"Chúng tôi sẽ tiến hành khoan thăm dò vài giếng trong năm 2012 và chắc chắn sẽ khám phá những trầm tích dầu quan trọng. Không quan trọng ở việc lúc nào có dầu, mà vấn đề là khi nào chúng tôi sẽ sản xuất dầu", Rafael Tenreiro, lãnh đạo Tập đoàn dầu khí nhà nước Cuba Cuper, dự đoán một cách tự tin. Công ty Repsol của Tây Ban Nha sẽ là đơn vị đầu tiên khoan thăm dò một giếng ở ngoài khơi cách bờ biển Florida khoảng 80km.

Dự án lớn khai thác dầu mỏ của Cuba đã nhanh chóng gây lo ngại cho phía Mỹ, bởi vì nếu có sự cố gì xảy ra thì các dòng chảy đại dương sẽ đẩy dầu tràn vào bãi biển Florida . Trong khi đó, do lệnh cấm vận thương mại đối với Cuba khiến cho không một công ty nào của Mỹ cũng như lực lượng tuần duyên nước này có thể đến trợ giúp hay cung cấp cho Cuba mọi trang thiết bị cần thiết như là vật chắn, máy bơm, thiết bị gạn dầu tràn hay hệ thống phân tán dầu phòng sự cố tràn dầu có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Do đó, Cuba sẽ phải quay sang những nước khác như Na Uy, Anh hay Brazil để tìm kiếm sự giúp đỡ khi cần thiết. Nhưng Lee Hunt, Chủ tịch Hiệp hội quốc tế các nhà thầu khoan giếng dầu ở Texas (IADC), cảnh báo nếu thảm họa dầu tràn xảy ra thì thời gian phản ứng với trang thiết bị sẽ là từ 4 đến 6 tuần thay vì 36 hay 48 giờ.

Sự cố nổ dàn khoan Deepwater Horizon của Công ty BP (Anh) ngoài khơi Louisiana giết chết 11 người và làm tràn 5 triệu thùng dầu ra nước biển vùng Vịnh Mexico được coi là một trong những thảm họa kinh hoàng nhất thế giới và người ta phải mất 85 ngày để bịt miệng giếng nằm sâu 1,67km bên dưới mặt nước biển là một bài học lớn đối với Mỹ.

Lee Hunt nằm trong nhóm chuyên gia công nghiệp dầu mỏ và môi trường được chính quyền Tổng thống Barack Obama cho phép đến thăm Cuba để bàn luận về các vấn đề an toàn với chính quyền Havana . Lãnh đạo nhóm chuyên gia là William Reilly, cựu lãnh đạo Cục Bảo vệ môi trường Mỹ (EPA) và đồng tác giả báo cáo của chính quyền về thảm hoạ tràn dầu của BP trong năm 2010. Reilly cho biết, ông rất ấn tượng với ý thức về những nguy cơ của Cuba cũng như sự hiểu biết của nước này về những biện pháp an toàn theo tiêu chuẩn quốc tế mới nhất.

Dự án lớn khai thác dầu mỏ ở Cuba ảnh 1 — Giàn khoan Scarabeo 9 của Trung Quốc sẽ giúp Cuba khai thác trầm tích dầu ngoài khơi.

William Reilly muốn Mỹ hợp tác với Cuba về vấn đề an toàn trong khoan thăm dò dầu mỏ, đồng thời nới lỏng lệnh cấm vận thương mại chống Cuba để mở đường cho các công ty Mỹ đến trợ giúp trong những tình huống khẩn cấp. Nhưng các nhóm chống Cuba ở Mỹ lại mong muốn Washington ngăn chặn dự án khoan thăm dò dầu mỏ ngoài khơi của Cuba hoàn toàn không chỉ vì vấn đề an toàn. Mà theo họ, nếu trữ lượng trầm tích dầu mỏ được tìm thấy Cuba sẽ trở thành đảo quốc độc lập về tài chính và năng lượng.

Cuba hiện sản xuất khoảng 53.000 thùng dầu một ngày chỉ đảm bảo cung ứng 46% nhu cầu tiêu thụ trong nước nên vẫn cần nhập khẩu độ chừng 100.000 thùng dầu/ngày, chủ yếu từ Venezuela. Khu vực giàu dầu mỏ ngoài khơi có phần của các nước Cuba, Mexico và Mỹ. Theo đánh giá của Cục Khảo sát địa chất Mỹ (GS), vùng Vịnh Mexico của Cuba có trữ lượng dầu đến 4,6 tỉ thùng, song chính quyền Cuba nói nước này có đến 20 tỉ thùng đang nằm dưới lòng biển! Do đó dự án lớn khai thác dầu khí tại khu vực giàu dầu mỏ này được đánh giá là chiến lược trọng yếu nhằm phát triển năng lượng của Cuba .

Ngay đến những chính khách bảo thủ nhất của nước Mỹ cũng cho rằng Cuba có triển vọng trở thành một quốc gia sản xuất dầu mỏ lớn trên thế giới và từ đó giúp nước này trở nên giàu có. Đó là một trong những cơn ác mộng tồi tệ nhất của những phe vận động hành lang chống Cuba ở Mỹ. Ileana Ros-Lehtinen, nữ chính khách chào đời ở Cuba và là Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại có ảnh hưởng của Hạ viện Mỹ, tuyên bố trong một diễn văn mới đây rằng Cuba đang hướng đến sự giúp đỡ của Công ty Repsol để cứu vãn nền kinh tế. Đồng thời Ros-Lehtinen cùng với nhóm 33 nhà lập pháp khác cũng cảnh báo Repsol có thể sẽ phải ra hầu tòa án Mỹ vì vi phạm lệnh cấm vận thương mại nếu công ty này giúp đỡ Cuba !

Đáp trả lại, Repsol tuyên bố những giếng dầu thăm dò của công ty tuân theo mọi luật về cấm vận của Mỹ cũng như mọi quy định an toàn trong khai thác dầu mỏ. Repsol cũng đồng ý cho phép giới quan chức Mỹ thanh kiểm tra về mức độ an toàn của giàn khoan Scarabeo 9 do Trung Quốc và Singapore hợp tác sản xuất trước khi nó được vận chuyển vào vùng biển của Cuba. Scarabeo 9 là giàn khoan bán tàu lặn công nghệ cao hiện đại bậc nhất hiện nay, có khả năng làm việc ở độ sâu tới 3.600m và bảo đảm an toàn trong trường hợp bão lớn hay những thảm họa thiên nhiên khác.

Vùng lãnh hải của Cuba trải dài hơn 112.000km được ký kết hợp đồng khai thác dầu khí với các công ty lớn nước ngoài như Repsol (Tây Ban Nha), Hydro (Na Uy), OVL (Ấn Độ), PDVSA (Venezuela), PetroVietnam (Việt Nam) và Petronas (Malaysia). Rafael Tenreiro cho biết, kết cấu địa chất đáy biển của Cuba rất giống với mỏ dầu khổng lồ Cantarell của Mexico ở vịnh Campeche .

Theo đánh giá của Jonathan Benjamin-Alvarado, chuyên gia về năng lượng Cuba Đại học Nebraska (Mỹ), Cuba chỉ thực sự có lãi từ khai thác dầu mỏ dưới biển trong thời gian ít nhất từ 3 đến 5 năm. Trước tiềm năng dầu khí quá lớn của Cuba, Mỹ đang lo lắng trước hai con đường phải chọn - hoặc là hủy bỏ lệnh cấm vận chống Cuba để nhảy vào hưởng lợi từ dầu mỏ của đảo quốc này hay tiếp tục duy trì lệnh cấm vận mà bỏ mặc miếng bánh ngon cho các đối thủ khác như Trung Quốc, Ấn Độ hay Na Uy

Duy Minh (Tổng hợp)