PV: Xin Đại sứ cho biết đánh giá về tổng quan quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Nga - Việt hiện nay, cũng như ý nghĩa và thông điệp chủ đạo của chuyến thăm cấp Nhà nước tới LB Nga của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm?
Đại sứ Gennady Stepanovich Bezdetko:
Trong giai đoạn hiện nay, quan hệ Nga - Việt Nam đang phát triển rất năng động trên nhiều lĩnh vực, dựa trên nền tảng vững chắc của tình hữu nghị và sự hiểu biết lẫn nhau được vun đắp qua nhiều năm. Một nhân tố có ý nghĩa quyết định là đối thoại chính trị thường xuyên, thực chất ở các cấp, đặc biệt là cấp cao nhất, giúp hai bên trên tinh thần xây dựng và tin cậy có thể “đối chiếu quan điểm” về các vấn đề thời sự song phương lẫn quốc tế.
Ngoại giao song phương năm nay chứng kiến sự trao đổi vô cùng nhộn nhịp. Bên cạnh hai chuyến thăm Nga của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung cũng đã tới Moskva với tư cách Đặc phái viên của Tổng Bí thư Tô Lâm. Ở chiều ngược lại, Việt Nam đã đón tiếp nhiều đoàn đại biểu cấp cao từ các cơ quan nghị viện, bộ ngành, địa phương và doanh nghiệp Nga.
Hoạt động tiếp xúc bên lề các diễn đàn đa phương cũng diễn ra tích cực, nổi bật là sự hiện diện của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc tại Diễn đàn Kinh tế quốc tế Saint Petersburg và Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn tại Diễn đàn Kinh tế phương Đông ở Vladivostok.
Chúng tôi coi chuyến thăm Nga sắp tới của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là một dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện. Chuyến thăm truyền tải thông điệp chủ đạo về sự tin cậy chính trị sâu sắc, cam kết tiếp tục củng cố vững chắc quan hệ truyền thống, thảo luận thực chất toàn bộ chương trình nghị sự song phương, thống nhất những hướng hợp tác mới trong dài hạn và đưa ra các quyết định cụ thể nhằm đưa hợp tác hai nước lên tầm cao mới.
PV: Việt Nam và Nga luôn phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn đa phương như Liên hợp quốc, ASEAN và BRICS. Sự phối hợp này đóng góp thế nào vào hòa bình, an ninh quốc tế và khu vực, thưa Đại sứ?
Đại sứ Gennady Stepanovich Bezdetko:
Nga và Việt Nam có chung khát vọng xây dựng một trật tự thế giới công bằng, thực sự đa cực, dựa trên việc tuân thủ các chuẩn mực nền tảng của luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc. Mức độ tin cậy cao cho phép hai nước phối hợp hiệu quả trong các cơ chế đa phương nhằm thúc đẩy công lý, bình đẳng và tôn trọng lợi ích của tất cả các quốc gia không có ngoại lệ.
Một minh chứng nổi bật là việc hai nước nhất trí xây dựng Công ước đầu tiên trong lịch sử của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng được tổ chức tại Lễ mở ký tại Hà Nội vào tháng 10/2025.
Về các khuôn khổ đa phương khác: tại BRICS, chúng tôi hoan nghênh Việt Nam trở thành quốc gia đối tác của BRICS; tại ASEAN, Nga đặc biệt coi trọng mối quan hệ kỷ niệm 35 năm thiết lập với ASEAN và trân trọng sự ủng hộ của Việt Nam đối với quan hệ Đối tác chiến lược Nga - ASEAN. Chúng tôi tập trung vào các lĩnh vực cấp thiết như an ninh năng lượng, an ninh lương thực, chuyển đổi số, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Chúng tôi tin tưởng rằng việc tăng cường phối hợp giữa ASEAN, Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO), Liên minh Kinh tế Á – Âu (EAEU) và các cấu trúc đa phương khác theo tinh thần “liên kết giữa các tiến trình liên kết” sẽ góp phần hình thành Quan hệ Đối tác Đại Á – Âu (sáng kiến do Tổng thống Vladimir Putin đề xuất từ năm 2015), tạo điều kiện tiến tới xây dựng một cấu trúc an ninh bình đẳng, không thể chia cắt trên toàn lục địa.
PV: Kinh tế, thương mại và đầu tư là các lĩnh vực hợp tác trụ cột giữa hai nước. Đại sứ có thể chia sẻ cụ thể hơn về những kết quả đạt được và các dự án trọng điểm giữa hai nước?
Đại sứ Gennady Stepanovich Bezdetko:
Hợp tác kinh tế là ưu tiên cơ bản được cụ thể hóa trong Tuyên bố chung về những định hướng lớn của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện trong giai đoạn mới (tháng 5/2025) và Kế hoạch tổng thể đến năm 2030 (tháng 1/2025).
Dù đối mặt với bất ổn địa chính trị và các biện pháp trừng phạt, kim ngạch thương mại song phương vẫn tăng trưởng tích cực: năm 2025 tăng 6%, và 6 tháng đầu năm nay tăng 14%. Hai nước đang kiên trì tiến tới mục tiêu nâng kim ngạch lên 15 tỷ USD trong trung hạn. Công cụ quan trọng bảo đảm cho sự hợp tác này chính là Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và EAEU (mà ngày 5/10 năm nay sẽ kỷ niệm 10 năm có hiệu lực).
Các lĩnh vực hợp tác then chốt bao gồm: Năng lượng & dầu khí (hợp tác truyền thống qua Liên doanh Vietsovpetro và Rusvietpetro; điện hạt nhân với việc hai nước đã ký Hiệp định liên Chính phủ về hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên tại Việt Nam hồi tháng 3; công nghiệp, nông nghiệp & du lịch với tiềm năng lớn đang mở ra trong các ngành chế tạo máy, đóng tàu, công nghệ số. Thương mại nông sản năm ngoái tăng 16%. Trong lĩnh vực du lịch, Việt Nam thuộc top 3 điểm đến ưa thích của du khách Nga, hướng tới mốc 1 triệu lượt khách nhờ mở rộng 31 chuyến bay trên 15 đường bay mới trong năm 2025.
PV: Vậy hợp tác về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và giáo dục đào tạo đóng vai trò như thế nào trong việc tạo động lực bứt phá cho quan hệ hai nước, thưa Đại sứ?
Đại sứ Gennady Stepanovich Bezdetko:
Đây đều là những hướng hợp tác mang tính ưu tiên chiến lược. Về khoa học & công nghệ, Trung tâm Nhiệt đới Nga - Việt là biểu tượng hợp tác hiệu quả trong nghiên cứu biển, sinh thái, y học và công nghệ sinh học. Đặc biệt, năm 2026 được tuyên bố là “Năm hợp tác Nga - Việt Nam trong lĩnh vực khoa học và giáo dục”. Hai bên đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao trong “thành phố thông minh”, an toàn cơ sở dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và an ninh thông tin.
Trong lĩnh vực nguyên tử hòa bình, Rosatom đã cung cấp lô nhiên liệu tiếp theo cho Lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu Đà Lạt (tháng 11/2025) và đang phối hợp thúc đẩy dự án Trung tâm Khoa học và Công nghệ hạt nhân.
Về giáo dục, Chính phủ Nga tiếp tục duy trì 1.000 suất học bổng mỗi năm cho sinh viên Việt Nam. Hai bên đang triển khai hơn 500 thỏa thuận hợp tác, thúc đẩy chương trình văn bằng kép và trao đổi học thuật. Mới đây nhất, Diễn đàn Hiệu trưởng các trường đại học Nga - Việt lần thứ ba diễn ra ngày 22/5/2026 tại Hà Nội và cuộc gặp trong khuôn khổ Liên minh các trường đại học kỹ thuật Nga - Việt đã tạo cú hích lớn cho việc đào tạo khối ngành kỹ thuật, công nghệ.
PV: Cuối cùng, Đại sứ đánh giá thế nào về điểm sáng trong giao lưu văn hóa và nhân văn giữa nhân dân hai nước thời gian qua?
Đại sứ Gennady Stepanovich Bezdetko:
Hợp tác văn hóa giữa hai nước đang phát triển ngày càng sâu sắc. Mùa hè năm 2025, Lễ hội Văn hóa Việt Nam “Bản giao hưởng sắc màu nhiệt đới” tại Moskva đã thu hút hàng nghìn người tham dự, đặc biệt có sự tham dự của bà Ngô Phương Ly, Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Vừa qua, Nhà hát Múa rối nước Thăng Long cũng đã trao tặng các con rối gỗ độc đáo cho Bảo tàng Phương Đông tại Moskva.
Ở chiều ngược lại, chương trình "Những ngày Văn hóa Nga tại Việt Nam 2026" đã diễn ra thành công với các triển lãm thủ công mỹ nghệ Polenov và biểu diễn nghệ thuật dân gian Siberia. Công chúng Việt Nam cũng đang háo hức chờ đón chuyến lưu diễn của Nhà hát Bale Hàn lâm Boris Eifman vào tháng 10 tới. Chúng tôi cũng sẽ công bố thêm nhiều kế hoạch giao lưu văn hóa lớn nhân chuyến thăm cấp cao sắp tới của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
PV: Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ!
