Sửa đổi luật để đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và cải cách hành chính
Sáng 4/9, tại Hà Nội, tiếp tục phiên họp thứ 6, dưới sự chủ trì của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khoá XVI xem xét, cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Tóm tắt tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh sự cần thiết phải ban hành luật nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng, chỉ đạo của Quốc hội, Chính phủ về đẩy mạnh phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, công khai, minh bạch, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp.
Theo đồng chí Thứ trưởng Bộ Công an, qua thực tiễn thi hành Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, một số quy định cần phải rà soát, sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính, chuyển đổi số và đổi mới phương thức quản lý.
Vì vậy, việc xây dựng dự án luật là cần thiết để đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, chuyển từ cơ chế "tiền kiểm" sang "hậu kiểm", giảm thời gian, chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp nhưng vẫn đảm bảo việc quản lý nhà nước đối với vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và quản lý về phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ.
Theo Thứ trưởng Bộ Công an, dự thảo luật không sửa đổi, bổ sung nội dung về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng mà chỉ sửa đổi, bổ sung một số nội dung về phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh quy định tại Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, Thứ trưởng Bộ Công an thông tin, dự thảo luật sửa đổi, bổ sung 12 điều, tập trung vào bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy và thực hiện công tác "hậu kiểm", kết hợp với kiểm tra việc chấp hành quy định của pháp luật về nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông.
Dự thảo luật bãi bỏ thủ tục cấp phép trước khi lưu thông trên thị trường đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và vật liệu cấu kết ngăn cháy, chống cháy và quản lý phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa; đồng thời sửa đổi, bổ sung một số điểm về kỹ thuật để đảm bảo tính thống nhất với các luật có liên quan.
Trình bày báo cáo thẩm tra sơ bộ, Thượng tướng Lê Tấn Tới, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại nhất trí về sự cần thiết ban hành Luật. Nội dung dự thảo luật phù hợp với các quy định của Hiến pháp, cơ bản đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành; đảm bảo tính tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan mà nước Việt Nam là thành viên.
Về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (Điều 1), Thường trực Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cơ bản nhất trí với quy định tại Điều 1 dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung 14 điều của luật hiện hành nhằm phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh.
Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đề nghị bổ sung các phương thức nộp văn bản đề nghị trang bị vũ khí quân dụng qua Cổng dịch vụ công quốc gia, ứng dụng VNeID để đồng bộ với chính sách cải cách thủ tục hành chính trên môi trường điện tử; nghiên cứu bổ sung quy định chuyển tiếp để giải quyết đối với các trường hợp giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ đã được cấp trước đây, tránh phát sinh vướng mắc trong thực tế.
Về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Điều 2), Thường trực Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cơ bản tán thành với quy định tại Điều 2 dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung 12 điều của luật hiện hành nhằm cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính.
Tuy nhiên, cần lưu ý quy định rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở, chủ hộ gia đình, chủ phương tiện giao thông trong việc chấp hành đúng nội dung thẩm định thiết kế, ban hành về phòng cháy, chữa cháy và duy trì các yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy đối với công trình, phương tiện đã được đưa vào sử dụng so với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đã áp dụng.
Cần thiết phải lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy từ xa
Tại phiên họp, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất cao về sự cần thiết ban hành luật nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng về cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”, giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đánh giá việc sửa luật nhằm đổi mới phương thức quản lý phòng cháy, chữa cháy theo hướng tăng trách nhiệm của chủ thể và tăng cường “hậu kiểm”, đồng thời đánh giá là hướng đi đúng, phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính và đổi mới quản trị nhà nước hiện nay.
Về việc trang bị các thiết bị chuyên dùng hay báo cháy tự động, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho rằng nên xem xét, điều chỉnh sao cho vừa đảm bảo tuyệt đối an toàn phòng cháy chữa cháy, vừa tiết kiệm chi phí và tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Báo cáo tiếp thu giải trình các ý kiến của các đại biểu nêu, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Văn Tuyến nhấn mạnh sự cần thiết của việc lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy từ xa. Thực tiễn cho thấy nhiều vụ cháy nổ xảy ra vào ban đêm hoặc khi người dân đang ngủ, do đó thường phát hiện quá muộn khiến đám cháy lan rộng, vì vậy, việc lắp đặt hệ thống truyền tin báo cháy từ xa là kinh nghiệm phổ biến của các nước và là yêu cầu cần thiết.
Thứ trưởng Lê Văn Tuyến thông tin việc lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy từ xa tại tỉnh Bắc Ninh thời gian qua cho thấy hiệu quả cao vì tín hiệu báo cháy được truyền về trung tâm chỉ trong vài giây. Đồng thời, việc lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy, cảnh báo cháy từ xa đã được quy định trong Nghị định 105 năm 2025 hướng dẫn thi hành Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và sẽ hoàn thiện vào ngày 1/7/2027.
