Lời tuyên bố bất ngờ này của Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Thương mại Syria Qadri Jamil đã được đưa ra tại Moskva. "Trong tiến trình đàm phán, chúng tôi có thể xem xét mọi vấn đề và sẵn sàng xem xét cả vấn đề đó" - Bộ trưởng Qadri Jamil tuyên bố sau cuộc trò chuyện với Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov. Nhưng ông cho rằng, "Nếu sự ra đi của Tổng thống Assad như là một điều kiện để đàm phán thì có nghĩa là thực tế sẽ không thể có đàm phán được". Còn phe nổi dậy luôn đòi hỏi Tổng thống Assad phải ra đi trước khi có bất cứ cuộc đàm phán nào.
Theo các nguồn tin chính trị tại Damascus, ông Jamil đã đến Moskva để thảo luận về một kế hoạch tổ chức bầu cử tổng thống sớm với sự tham gia của bất cứ ứng cử viên nào mong muốn, kể cả Tổng thống Assad, dưới sự giám sát của quốc tế. Kế hoạch này sẽ được Nga đưa ra trước cộng đồng quốc tế với sự đồng ý của Syria. Nhưng Mỹ, châu Âu và các quốc gia Arập lại không chấp nhận ứng viên Assad trong kỳ bầu cử bình thường năm 2014.
Ngoại trưởng Lavrov phản đối mọi sự can thiệp từ bên ngoài vào Syria, đồng thời cũng phê bình chính phủ Assad đã không cố gắng để chấm dứt bạo lực. Nêu lên những sự chia rẽ quốc tế, Ngoại trưởng Lavrov nhấn mạnh rằng, các cường quốc nên tạo điều kiện cho một cuộc đối thoại tại Syria sau lời cảnh báo của Mỹ có thể sẽ can thiệp quân sự nếu các kho vũ khí hóa học tại Syria bị chuyển chỗ hay sử dụng. Phó thủ tướng Jamil cũng bác bỏ lời đe dọa của Mỹ, cho đấy chỉ là "sự tuyên truyền để vận động tranh cử".
Trong thời gian đó, Hội đồng Quốc gia Syria (SNC) cũng đang "nghiên cứu việc thành lập một chính phủ chuyển tiếp" sau khi Chủ tịch Abdel Basset Sayda gặp gỡ Tổng thống Pháp François Hollande tại Paris. "Đây là một tiến trình đòi hỏi nhiều sự tham vấn, không nên vội vàng nhưng SNC cố hoàn thành công việc nhanh nhất".
Mới đây Tổng thống Assad đã đến phi trường để đón tiếp một cỗ quan tài đến từ Moskva. Sự long trọng này cho thấy rằng, người chết là một nhân vật Syria quan trọng đã qua đời tại một bệnh viện Nga. Nhiều cái tên được người ta nêu ra, trong đó có Maher al-Assad, em trai của Tổng thống, chỉ huy đội vệ binh dinh Tổng thống và đã bị mất 2 chân trong vụ mưu sát ngày 18/7. Ngày 19/8, Tổng thống Assad chỉ đến dự lễ Aid el-Fitr tại một đền thờ trong 11 phút.
Bộ Ngoại giao Mỹ thì tỏ ra nghi ngờ khả năng đàm phán về sự ra đi của Tổng thống Assad. "Chúng tôi đã biết những thông tin về cuộc họp báo của Phó thủ tướng Syria. Thật tình thì chúng tôi không thấy có gì mới mẻ cả". Từ nhiều tuần qua Mỹ luôn thúc giục Tổng thống Assad phải ra đi.
"Chính phủ Syria biết cần phải làm gì và Chính phủ Nga đã gặp gỡ chúng tôi tại Genève vào cuối tháng 6 để bàn về một kế hoạch chuyển tiếp rất rõ ràng. Những sự tham vấn giữa Damascus và Moskva là dịp để Nga kêu gọi ông Assad ra đi theo đúng kế hoạch chuyển tiếp mà không cần tạo thêm rắc rối như Phó thủ tướng Jamil đang làm" - phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland tuyên bố với báo chí.
Từ đầu mùa hè, đây là lần thứ nhì Mỹ nhắc đến khả năng can thiệp quân sự tại Syria để đảm bảo an toàn và triệt tiêu các kho vũ khí hóa học của Chính phủ Syria nếu thấy cần thiết. Trong thời gian vận động tranh cử, Tổng thống Obama luôn muốn tránh mọi sự can thiệp vũ trang. "Nhưng nếu chúng tôi nhận thấy các kho vũ khí hóa học bị chuyển chỗ hay sử dụng, quan điểm của tôi có thể thay đổi" - Tổng thống Obama cho biết và nói thêm rằng đấy là "lằn ranh đỏ với những hậu quả khôn lường".
Theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) ở London, "có lẽ Syria nắm trong tay một kho vũ khí hóa học lớn nhất Trung Đông". Chương trình nghiên cứu vũ khí hóa học của Syria đã được triển khai trong thập niên 80 với sự trợ giúp của Ai Cập, Nga, Iran và Triều Tiên nhằm đạt được sự cân bằng chiến lược với Israel. Các kho vũ khí đó được phân bố tại nhiều địa điểm trong nước, và trái với Libya, Syria luôn hiện đại hóa loại vũ khí này.
Vào tháng 7 vừa qua, Syria đã lên tiếng xác nhận có trong tay những loại vũ khí không chính quy đó, và chúng sẽ không bao giờ nhắm vào thường dân mà chỉ được sử dụng trong trường hợp "bị tấn công từ bên ngoài". Syria khẳng định rằng: Số vũ khí này được quân đội kiểm soát hoàn toàn với sự giám sát trực tiếp của các đơn vị tinh nhuệ. Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu chế độ đột ngột bị sụp đổ ? Mỹ và Israel lo ngại rằng, lúc ấy các kho vũ khí đáng ngại đó có thể rơi vào tay Hezbollah, Liban, các nhóm cực đoan người Sunni hay thậm chí Al-Qaeda. Nguy cơ khủng bố đó khiến Mỹ đau đầu nhất vì trước đây thủ lĩnh Ayman al-Zawahiri của Al-Qaeda đã từng khuyến khích các thuộc hạ tham gia vào phe nổi dậy ở Syria.
Từ nhiều tháng qua, Israel và Mỹ đã nghiên cứu nhiều kịch bản quân sự khác nhau nhằm triệt tiêu các kho vũ khí hóa học nhưng chẳng có giải pháp nào thỏa đáng cả. Nếu tấn công bằng không quân sẽ vấp phải hỏa lực phòng không của quân đội Syria, hơn nữa còn có thể phân tán các chất độc hại ra không khí. Còn nếu dùng bộ binh để chiếm giữ những kho vũ khí, phải cần đến 75.000 người. Cả Mỹ và Israel xem đó như là một kịch bản cấp cứu nhằm tránh không cho vũ khí hóa học bị lấy cắp, và chỉ áp dụng vào lúc tối cần thiết khi tất cả lực lượng an ninh của Syria đã bị tiêu diệt mà không thể tấn công bằng không quân.
Hiện thời các nỗ lực ngoại giao chủ yếu hướng đến việc can ngăn Syria sử dụng các loại vũ khí không chính quy. Những phương tiện tình báo quy mô và các lực lượng đặc biệt đã được triển khai tại biên giới Syria
