Cựu Giám đốc Cơ quan Tình báo Rwanda bị ám sát tại Nam Phi

Hôm 2/1 vừa qua, thi thể của cựu Giám đốc Cơ quan Tình báo Rwanda - Patrick Karegeya - được tìm thấy trong một căn phòng khách sạn sang trọng ở Michelangelo Towers thuộc vùng ngoại ô Sandton, thành phố Johannesburg (Nam Phi).

Cái chết đáng ngờ của Karegeya - được cho là bị siết cổ đến chết - xảy ra sau một loạt các vụ ám sát khác được thực hiện theo lệnh của Tổng thống Rwanda - theo tuyên bố của Theogene Rudasingwa thuộc đảng liên minh đối lập Quốc hội Dân tộc Rwanda (RNC).

Nữ trung tá Katlego Mogale, người phát ngôn cho lực lượng Cảnh sát Nam Phi, báo cáo: "Patrick Karegeya được phát hiện nằm chết trên giường trong một căn phòng khách sạn hạng sang. Cảnh sát cũng tìm thấy một chiếc khăn nhuốm máu và sợi dây thừng cất trong két sắt phòng khách sạn. Có khả năng cựu Giám đốc Tình báo Rwanda bị siết cổ đến chết".

Trung tá Mogale cho biết, nạn nhân Karegeya, 53 tuổi, bay đến Nam Phi sống lưu vong từ năm 2007 sau khi bị cho là âm mưu đảo chính lật đổ Tổng thống Kagame và cuộc điều tra về cái chết bất thường của ông đang được tiến hành.

Theo Cao ủy Rwanda Vincent Karega, Đài Truyền hình địa phương NCA nhận định đây là vụ ám sát có liên quan đến chính trị và mang tính cơ hội. Karega kêu gọi mọi người bình tĩnh chờ đợi kết luận cuối cùng từ Cảnh sát Nam Phi. Trước đây, Trung tướng Kayumba Nyamwasa - cựu Tham mưu trưởng quân đội của Tổng thống Paul Kagame - cũng bị các tay súng lạ mặt hai lần cố giết chết khi ông đang sống lưu vong ở thành phố Johannesburg của Nam Phi năm 2010.

Năm 2012, Nyamwasa nói với Hãng thông tấn Associated Press (AP) rằng, Tổng thống Kagame liên tục "sử dụng những đội sát thủ thuê" săn lùng ông cùng với những nhân vật đối lập khác trên khắp thế giới để trừ khử. Vào ngày 30/11/2013, cựu Giám đốc Tình báo Rwanda Patrick Karegeya, nói với một phóng viên AP rằng, ai chống đối Tổng thống Kagame tất yếu sẽ phải trả giá bằng mạng sống.

Karegeya cho biết gia đình ông cũng bị khủng bố - đơn cử trường hợp hộ chiếu Rwanda của con gái ông bị thu hồi theo lệnh của Tổng thống Kagame khi cô đang cố rời khỏi Uganda. Thậm chí, Karegeya cũng bị Tổng thống Rwanda gây cản trở khi ông tìm kiếm việc làm ở tổ chức Liên Hiệp Quốc. Năm 2011, Tòa án quân sự Rwanda xử vắng mặt 20 năm tù đối với Karegeya và Nyamwasa cùng với 2 sĩ quan khác vì tội đe dọa an ninh quốc gia.

Những người Rwanda sống lưu vong thuộc bộ tộc Tutsi của Tổng thống Kagame cho biết, cảnh sát Anh, Mỹ và Bỉ thường xuyên cảnh báo những người này rằng chính quyền của họ có âm mưu giết chết họ. Hai người Rwanda lưu vong cũng cho biết họ nhận được cảnh báo từ Sở Cảnh sát Anh rằng chính chính quyền Rwanda "đặt mối đe dọa sắp tới" cho mạng sống của họ. Lúc đó, chính quyền Tổng thống Kagame liền phát đi tuyên bố rằng "chính quyền Rwanda không bao giờ đe dọa mạng sống của công dân nước này cũng như không sử dụng bạo lực chống người dân ở bất cứ nơi nào họ đang sống".

Năm 2012, Thụy Điển trục xuất các nhà ngoại giao Rwanda vì hành vi gián điệp; và trong cùng thời gian, chính quyền Bỉ cũng có hành động trục xuất tương tự vì các hoạt động mâu thuẫn với tư cách nhà ngoại giao của những người này.

Tổng thống Kagame từ lâu đã bị buộc tội liên quan đến những vụ giết người bên ngoài biên giới Rwanda. Năm 1996, cựu Bộ trưởng Nội vụ Seth Sendashonga và doanh nhân Augustin Bugirimfura bị bắn chết tại thủ đô Nairobi của Kenya. Ngay sau đó, chính quyền Kenya cho bắt giam một nhà ngoại giao Rwanda nhưng lại thả ngay do sức ép từ Tổng thống Kagame.

Cũng ở Nairobi, nhà lập pháp và cựu quan chức tình báo cao cấp Theoneste Lizinde của Rwanda bị ám sát vào năm 1998. Năm 2000, cố vấn Tổng thống Assiel Kabera, được cho là bị nhóm người mặc quân phục bắn chết ở thủ đô Kigali của Rwanda.

Khách sạn Michelangelo Towers ở Nam Phi, nơi Karegeya bị giết.
Khách sạn Michelangelo Towers ở Nam Phi, nơi Karegeya bị giết.

Những vụ ám sát liên tiếp như thế đã dẫn đến làn sóng chống đối mạnh mẽ chính quyền Tổng thống Kagame. Karegeya và Nyamwasa nằm trong số 4 cựu sĩ quan quân đội Rwanda - tất cả đều thuộc bộ tộc thiểu số Tutsi của Tổng thống Kagame - đã thành lập một đảng đối lập lưu vong vào năm 2000. Mặt trận Ái quốc Rwanda của Kagame nắm quyền lực vào năm 1994 khi tội ác diệt chủng ở nước này kết thúc, với khoảng 800.000 người Tutsi và Hutu bị giết chết.

Ngày nay, Rwanda có một số tiến bộ  về y tế và giáo dục đồng thời là trung tâm công nghệ, Nhưng, Rudasingwa than phiền cộng đồng quốc tế đang nhắm mắt làm ngơ trước những vụ ám sát của chính quyền. Rudasingwa và những người khác tuyên bố năm 1994 chính Tổng thống Kagame đã ra lệnh bắn rơi chiếc máy bay đang chở hai tổng thống của Rwanda và Burundi láng giềng.

Theo Báo cáo năm 2010 của Liên Hiệp Quốc, Kagame từ chối những cuộc đàm phán hòa bình khi hàng ngàn người Tutsi của Rwanda bị giết chết và kéo dài thời gian để lực lượng vũ trang của ông tiến đến Kigali và nắm quyền kiểm soát thủ đô. Báo cáo cũng nêu lên vai trò của quân đội Mỹ trong việc huấn luyện quân đội của Kagame.

Rudasingwa cho rằng sự ủng hộ của quốc tế đối với Tổng thống Kagame hiện nay đang giúp "đẩy Rwanda vào một cuộc xung đột đẫm máu khác nhưng cộng đồng quốc tế lại có vẻ như không quan tâm đến việc ngăn chặn vụ tắm máu khác ở Rwanda"

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.