COVID-19 là "phép màu" cho chuyển đổi số

Dịch bệnh COVID-19 xảy ra khiến cả thế giới chao đảo, thiệt hại nặng nề về kinh tế. Tuy nhiên, bên cạnh những tác động xấu, ở một khía cạnh tích cực hơn, COVID-19 đã trở thành một chất xúc tác mới thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số, mở ra một kỷ nguyên mới cho nền kinh tế kỹ thuật số.

Tại Việt Nam, COVID-19 tạo một cú huých cho kinh tế số còn lớn hơn với làn sóng chuyển dịch số đồng loạt, từ các cơ quan nhà nước tới các doanh nghiệp, người dân, kéo theo sự phát triển mạnh mẽ của các giải pháp chuyển dịch số. Đây là nhận định của các chuyên gia tại buổi Talk "Giải mã điều kỳ lạ của kinh tế số năm 2020 và dự báo xu hướng 2021", diễn ra chiều 22-12.

Tăng tốc chuyển đổi số trong đại dịch

Theo đánh giá của Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, COVID-19 đã thúc đẩy nhận thức chuyển đổi số của ngành này nhanh hơn từ 3-5 năm, tạo bước nhảy vọt cho thanh toán số. Thống kê mới nhất của Ngân hàng Nhà nước cho thấy, trong 9 tháng đầu năm 2020, số lượng và giá trị giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt đều tăng trưởng mạnh, tương ứng 75,2% và 30% so với cùng kỳ năm 2019; đặc biệt là số lượng và giá trị giao dịch qua kênh điện thoại di động tăng mạnh, tương ứng gần 125% và 130% so với cùng kỳ năm 2019.

Một thống kê khác cũng cho thấy, trước khi COVID-19 bùng phát, chỉ 20% doanh nghiệp để ý đến chuyển đổi số. Sau 6 tháng, có đến hơn 70% doanh nghiệp chú ý đến quá trình này và trên 50% doanh nghiệp đang thực hiện. COVID-19 là thách thức, cũng như là cơ hội để thực hiện chuyển đổi số.

Chuyển đổi số là cơ hội phát triển của doanh nghiệp.
Chuyển đổi số là cơ hội phát triển của doanh nghiệp.

Dẫn số liệu từ ví điện tử MOMO, TS. Trần Đình Thiên - thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam cho biết, chỉ sau một năm vừa rồi, số khách hàng của MOMO đã tăng gấp đôi, từ 10 triệu lên đến 20 triệu, tức là sau 1 năm, số khách hàng tăng lên bằng cả 10 năm trước cộng lại.

“COVID-19 gây ra cú sốc cho cả thế giới, tạo một cú nhảy vọt từ nền kinh tế vật thể sang kinh tế số. Lý giải hiện tượng này thì không quá phức tạp, vì nền tảng là chúng ta đã được chuẩn bị sớm và phổ biến nhanh. Khi COVID-19 xảy ra, điều không ai lường trước được là nó chặn đứng tất cả các kết nối thực, đồng thời, buộc người ta không được di chuyển. Hiện nay tình trạng đó vẫn đang diễn ra, nền kinh tế thực đứt cả cung lẫn cầu và giao tiếp xã hội”, TS Thiên phân tích và nhận định, theo một cách nào đó, COVID-19 đã thúc đẩy kinh tế thực sang kinh tế số như một phép màu, thúc đẩy loài người tiến bộ.

Cùng chung quan điểm, ông Trần Công Quỳnh Lân - Phó Tổng Giám đốc VietinBank chia sẻ thêm, trước đây doanh nghiệp không quan tâm nhiều về giao dịch Internet banking, họ thích đến giao dịch tại chi nhánh hơn. Nhưng COVID-19 xảy ra, họ bắt đầu quan tâm đến ứng dụng số hơn, thay vì làm hồ sơ giấy, họ vào ứng dụng để gửi thông tin đăng ký tại chỗ mà không phải đi lại. Trong năm 2020, tốc độ tăng trưởng khách hàng doanh nghiệp của Viettinbank đã tăng 50% với hơn 12,5 triệu giao dịch - đây là con số khổng lồ. Công nghệ còn giúp khách hàng giảm thiểu rủi ro khi giao dịch.

Cần nền tảng và thay đổi từ chính sách

Phát triển kinh tế số là mục tiêu và là động lực để thúc đẩy nền kinh tế. Tuy nhiên, trong thực tế, triển khai không hề dễ. “COVID-19 tạo ra cú huých mạnh, nhưng chỉ là cộng hưởng chứ không phải vấn đề nền tảng. Rồi COVID-19 sẽ qua đi, nếu trông chờ COVID-19 để chuyển đổi số thì cái giá chúng ta phải trả sẽ rất đắt”, TS Trần Đình Thiên khuyến cáo.

Theo vị chuyên gia này, để chuyển đổi số, cần 2 điều kiện. Thứ nhất, cần có cơ sở dữ liệu tốt thì quá trình số hóa mới nhanh được - tức là chi phí. Thứ hai cần nhân lực. “Ở nước ta hay có kiểu, càng già thì chức càng to, mà khả năng tiếp cận công nghệ càng kém. Tôi đã chứng kiến nhiều cản trở đến từ lực lượng lãnh đạo rồi. Nhân lực là yếu tố quyết định vì kinh tế số chính là trí tuệ con người. Còn về phía doanh nghiệp, then chốt là phải có chính sách hỗ trợ, bảo vệ phù hợp. Yếu tố thể chế là yếu tố quyết định đối với phát triển kinh tế số, chứ công nghệ không phải vấn đề then chốt, mà là môi trường văn hóa, xã hội, thể chế, chính sách”, ông Thiên phân tích.

Ông Nguyễn Văn Tuấn, Phó Tổng Giám đốc Công ty VCCorp, founder BizFly cho rằng, với khả năng công nghệ, Việt Nam không hề thua kém các nước đang phát triển nào, thậm chí còn rất sáng tạo khi tạo ra các giải pháp phù hợp đặc thù riêng cho thị trường Việt Nam. Nhưng công cuộc chuyển đổi số gặp nhiều khó khăn nằm ở 3 yếu tố chính. Một là, chủ doanh nghiệp “ngại” chuyển đổi số nên chưa quyết tâm thực hiện đến cùng và chưa tạo được động lực thúc đẩy tới đội ngũ các nhân viên. Hai là, phụ thuộc vào nguồn nhân lực. Nếu các doanh nghiệp muốn chuyển đổi số nhưng thiếu nhân lực thì cũng không thể thực hiện. Ba là, thiếu dữ liệu. Các doanh nghiệp Việt Nam nhiều nơi vẫn lưu trữ dữ liệu thô sơ như trên giấy tờ hoặc excel. Để chuyển đổi số thành công, các doanh nghiệp cần phải số hóa và tập trung lại dữ liệu mà họ đang có…

Hà An

Các tin khác

SpaceX của tỷ phú Elon Musk tăng tốc IPO vào giữa tháng 6?

SpaceX của tỷ phú Elon Musk tăng tốc IPO vào giữa tháng 6?

Theo nguồn tin của Reuters, công ty hàng không vũ trụ và vệ tinh SpaceX của tỷ phú Elon Musk đang đẩy nhanh kế hoạch phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), với mục tiêu niêm yết trên sàn Nasdaq sớm nhất vào ngày 12/6 tới. Đây được xem là một trong những thương vụ IPO được mong chờ nhất trên thị trường Mỹ trong nhiều năm qua.

Gamota ghi dấu ấn nổi bật tại Vietnam GameVerse và Vietnam Game Awards 2026

Gamota ghi dấu ấn nổi bật tại Vietnam GameVerse và Vietnam Game Awards 2026

Sự kiện Vietnam GameVerse 2026 và Lễ trao giải Vietnam Game Awards 2026 (VGA 2026) vừa khép lại. Tại đây, Gamota đã để lại nhiều dấu ấn khi được xướng tên tại các hạng mục giải thưởng quan trọng, đồng thời gian hàng của đơn vị cũng đón nhận sự quan tâm của đông đảo cộng đồng game thủ và khách tham quan.

Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng mô hình bảo vệ an ninh mạng nhiều tầng cho hệ thống thông tin

Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng mô hình bảo vệ an ninh mạng nhiều tầng cho hệ thống thông tin

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin cho các hệ thống dữ liệu quốc gia ngày càng trở nên cấp thiết. Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành Kế hoạch bảo đảm an ninh mạng tổng thể giai đoạn 2026-2030 với mục tiêu xây dựng hệ thống phòng thủ đồng bộ, bảo vệ toàn diện cho hạ tầng số của ngành.

Đẩy mạnh phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính thúc đẩy đổi mới sáng tạo

Đẩy mạnh phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính thúc đẩy đổi mới sáng tạo

Đó là một trong những nội dung quan trọng được nhấn mạnh trong Nghị quyết số 20/2026/NQ-CP về phân cấp, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ vừa được Chính phủ ban hành. Đây là một trong 8 nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính được Chính phủ ban hành nhằm cải thiện môi trường kinh doanh.

Bắt giữ đối tượng livestream xúc phạm danh dự, uy tín của lãnh đạo và cơ quan chức năng

Bắt giữ đối tượng livestream xúc phạm danh dự, uy tín của lãnh đạo và cơ quan chức năng

Chỉ trong vòng chưa đầy 3 tuần, Mai Hoàng đã liên tục đăng tải, chia sẻ nhiều bài viết và livestream với các nội dung như: cho rằng cán bộ “ăn cướp đất”, “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, “bao che sai phạm”, xúc phạm danh dự, uy tín của lãnh đạo thành phố, cán bộ Tòa án, Thi hành án dân sự, Công an và các cơ quan chức năng liên quan….

Sử dụng tiền điện tử AzCoin để chiếm đoạt tài sản

Sử dụng tiền điện tử AzCoin để chiếm đoạt tài sản

Ngày 12/5, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Thọ cho biết đang tiến hành điều tra vụ án Sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản và vi phạm quy định về kinh doanh theo phương thức đa cấp, xảy ra từ năm 2025 đến nay tại nhiều địa phương trên cả nước.

Cơ sở kinh doanh bị lừa tiền vì cảnh báo ứng dụng giả mạo cơ quan thuế

Cơ sở kinh doanh bị lừa tiền vì cảnh báo ứng dụng giả mạo cơ quan thuế

Quá trình liên kết ứng dụng theo yêu cầu của những người tự xưng là cán bộ thuế, chị T. phải quét khuôn mặt nhiều lần. Sau đó, đối tượng hướng dẫn chị T. làm hồ sơ xin giảm thuế với điều kiện trong tài khoản phải có được số dư 200 triệu đồng để “xác nhận vốn kinh doanh”...

Cảnh báo chiêu lừa “phạt nguội 50.000 VND” qua website giả mạo dịch vụ công

Cảnh báo chiêu lừa “phạt nguội 50.000 VND” qua website giả mạo dịch vụ công

Lợi dụng tâm lý chủ quan của nạn nhân trước khoản phạt nhỏ, đối tượng lừa đảo phát tán tin nhắn giả mạo “phạt nguội 50.000 VND”, dẫn dụ người dân truy cập website giả Cổng dịch vụ công để đánh cắp thông tin ngân hàng. Chỉ sau vài thao tác nhập dữ liệu thẻ và mã OTP, nạn nhân có thể mất tiền trong tài khoản bởi thủ đoạn lừa đảo tinh vi, khó nhận biết.

Người dân và doanh nghiệp sẽ có thêm nhiều cơ hội tiếp cận tài nguyên số

Người dân và doanh nghiệp sẽ có thêm nhiều cơ hội tiếp cận tài nguyên số

Ông Cù Kim Long - Phó Giám đốc Trung tâm Công nghệ Thông tin (Bộ Khoa học và Công nghệ), cho biết, trong bản Kế hoạch chuyển đổi số năm 2026 (tại Quyết định số 2100/QĐ-BKHCN), Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ triển khai hạ tầng số thống nhất theo hướng tập trung, nhưng có lộ trình và sản phẩm cụ thể, tránh dàn trải. Từ đây, người dân và doanh nghiệp sẽ có thêm nhiều cơ hội tiếp cận nguồn tài nguyên số.

Việt Nam xác lập 10 nhóm công nghệ chiến lược

Việt Nam xác lập 10 nhóm công nghệ chiến lược

Ngày 6/5, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg về Danh mục công nghệ chiến lược và Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược.

Ứng dụng khoa học kỹ thuật, huy động nguồn lực trong phòng ngừa, đấu tranh vi phạm hành chính

Ứng dụng khoa học kỹ thuật, huy động nguồn lực trong phòng ngừa, đấu tranh vi phạm hành chính

Chính phủ đã ban hành Nghị định số 61/2026/NĐ-CP quy định về danh mục, việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và quy trình thu thập, sử dụng dữ liệu thu được từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/4/2026 .