Thời gian gần đây, giá vàng có nhiều biến động, khiến nhu cầu mua, bán vàng của người dân tăng mạnh. Theo đó, ngoài việc trao đổi, mua bán thông qua các địa điểm, cửa hàng kinh doanh vàng uy tín, nhiều người dân lại tìm đến các sàn giao dịch vàng thông qua mạng xã hội - đây là “mảnh đất màu mỡ” để các đối tượng xấu lợi dụng triển khai nhiều thủ đoạn lừa đảo tinh vi, khiến nhiều người sập bẫy.
Giao dịch trực tiếp vẫn không thoát “bẫy”
Trước khi tìm kiếm con mồi, các đối tượng tạo vỏ bọc bằng cách lập các tài khoản mạng xã hội (facebook, zalo…) với các thông tin, hình ảnh giả mạo là người thành đạt, sau đó sử dụng các tài khoản này tham gia vào nhiều diễn đàn, hội nhóm mua, bán vàng trên mạng xã hội.
Thông qua các diễn đàn, hội nhóm này, các đối tượng đã nắm bắt được nhu cầu, tâm lý của bên mua và bên bán, từ đó, với danh nghĩa là người có vàng cần bán hoặc với vai trò trung gian, các đối tượng lần lượt liên hệ với cả hai bên để từng bước đưa họ vào “ma trận” lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.
Các đối tượng đã chủ động liên hệ thương lượng giá cả, thống nhất với bên mua số lượng, địa điểm giao dịch, cách thức kiểm tra vàng thật, giả, cũng như các hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ và chốt lịch hẹn giao dịch.
Tùy vào tình huống thực tế, để củng cố niềm tin với bên mua, các đối tượng sẽ dẫn dụ, lựa chọn hình thức an toàn khi “giao dịch trực tiếp”, cầm vàng tận tay để kiểm tra. Địa điểm giao dịch ngay tại cửa hàng kinh doanh vàng để nhờ tiệm vàng kiểm tra thật, giả hoặc hẹn gặp tại nhà riêng để trực tiếp kiểm tra.
Sau đó, các đối tượng liên hệ bên bán để yêu cầu chuẩn bị đầy đủ cơ số vàng, giấy tờ hợp pháp và thông báo thời gian, địa điểm để hoàn tất giao dịch.
Tinh vi hơn, đánh vào tâm lý muốn mua giá rẻ của bên mua, các đối tượng đã “thao túng tâm lý” của họ bằng cách đưa ra thông tin gian dối rằng, khi giao dịch không được trao đổi giá với người cầm vàng, với lý do cần tiền nên bán lỗ, nên đừng nói giá với người thân (thường là em trai/em gái, tùy thuộc vào người có nhu cầu bán vàng là nam/nữ), sợ hủy giao dịch. Ngược lại, nhóm lừa đảo cũng “trấn an” bên bán rằng, không được nói giá vì hắn đã chốt giá rồi và giao dịch được thực hiện thông qua chuyển khoản ngân hàng.
Đến lịch hẹn, bên mua nhờ người kiểm tra, thẩm định và xác định đúng chất lượng, nguồn gốc xuất xứ; lúc này bên bán yêu cầu chuyển khoản mới được lấy vàng, thời điểm này bên mua cũng nhận nhiều tin nhắn yêu cầu chuyển khoản để hoàn tất giao dịch của các đối tượng lừa đảo, không chút nghi ngờ, bên mua đã thực hiện chuyển tiền vào số tài khoản do nhóm lừa đảo cung cấp. Vì chưa nhận được tiền nên bên bán không cho bên mua lấy vàng, trong khi bên mua bảo đã chuyển khoản, lúc này cả hai bên mới phát hiện mình bị môi giới “dỏm” lừa.
Sau khi nhận tiền, các đối tượng đã thu hồi tin nhắn, cắt đứt liên lạc và chiếm đoạt toàn bộ số tiền của bên mua.
Theo chia sẻ trên mạng xã hội facebook, bằng thủ đoạn nêu trên, vào ngày 26/4 vừa qua, các đối tượng lừa đảo đã chiếm đoạt hơn 800 triệu đồng của anh Đ.Q.V (trú tại TP.Hà Nội) khi anh chốt, đến điểm hẹn giao dịch 5 cây vàng (50 chỉ vàng) tại nhà riêng của bên bán - được các đối tượng lừa đảo giới thiệu là em gái.
Trước đó, chị N.N.C (trú tại TP.Đà Nẵng) đã rất cẩn thận, chọn địa điểm giao dịch trực tiếp tại một cửa hàng kinh doanh vàng bạc, đá quý trên địa bàn để nhờ chủ tiệm vàng kiểm tra, xác định vàng thật mới hoàn tất giao dịch. Tuy nhiên, chị C vẫn bị các đối tượng lừa 109 triệu đồng khi tin tưởng, chuyển tiền mua vàng cho các đối tượng môi giới thông qua mạng xã hội facebook.
Tỉnh táo để tránh sập bẫy lừa đảo
Trong bối cảnh giá vàng biến động mạnh, nhu cầu tích trữ tài sản an toàn gia tăng, chỉ với vài thao tác tìm kiếm, người dùng có thể tiếp cận hàng loạt lời mời chào hấp dẫn, vàng miếng, vàng trang sức, vàng 9999 với mức giá thấp hơn thị trường từ các diễn đàn, hội nhóm, fanpage rao bán vàng trên các nền tảng xã hội (Facebook, Zalo,...). Tuy nhiên, phía sau những lời quảng cáo tưởng như “cơ hội đầu tư” đó lại tiềm ẩn nguy cơ bị lừa đảo.
Để tránh những rủi ro đáng tiếc khi mua vàng, các cơ quan chức năng cảnh báo người dân, đặc biệt là những gia đình có người lớn tuổi, người không rành công nghệ phải hết sức cảnh giác với các hình thức mua bán vàng mới, nhất là mua vàng trực tuyến.
Thượng tá Nguyễn Ngọc Thạnh - Trưởng phòng An ninh mạng, và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an tỉnh) cho biết: “Điểm chung của nhiều nạn nhân khi mua vàng online là xuất phát tâm lý lo sợ “mua muộn - giá tăng”, chủ quan, dễ tin vào những lời chào mời “giá tốt bất thường” trên mạng xã hội, đặc biệt là hình thức giao dịch trực tiếp, cầm vàng tận tay để kiểm tra. Khi được yêu cầu chuyển khoản đặt cọc hoặc thanh toán trước, không ít người đã thực hiện giao dịch mà không có bất kỳ sự xác minh nào”.
Chị N.T.M (trú tại phường Trà Câu, Quảng Ngãi) chia sẻ: “Là người thường xuyên sử dụng mạng xã hội để buôn bán các sản phẩm nhà làm, chị thấy nhiều thông tin rao bán vàng trong các diễn đàn, hội nhóm liên quan trên mạng xã hội facebook. Một lần tương tác, chị được các đối tượng giới thiệu, rao bán vàng với mức giá hấp dẫn nếu mua số lượng lớn. Sau khi chốt giá, các đối tượng yêu cầu đặt cọc trước 5% tổng số tiền giao dịch, tuy nhiên, do cảnh giác chị đã xác minh qua nhiều nguồn, nhận định đây là thủ đoạn lừa đảo nên chị đã không chuyển khoản theo yêu cầu của các đối tượng”.
Thị trường vàng luôn hấp dẫn nhưng cũng đầy rẫy cạm bẫy đối với những nhà đầu tư nôn nóng và thiếu sự kiểm chứng thông tin. Đừng vì một chút lợi nhuận chênh lệch trước mắt hay tâm lý lo sợ “mua muộn - giá tăng” mà bỏ qua các nguyên tắc an toàn tài chính, từ đó, khiến gia sản nhiều năm tích cóp tan biến chỉ trong phút giây mất cảnh giác.
“Người dân có nhu cầu mua bán, trao đổi vàng cần chọn các cơ sở kinh doanh uy tín, có giấy phép đầy đủ, mua vàng có chứng từ, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, hạn chế giao dịch tự do ngoài xã hội. Đặc biệt lưu ý, giao dịch thông qua các diễn đàn, hội nhóm trên mạng xã hội thì nguy cơ bị lừa đảo, chiếm đoạt tài sản luôn thường trực. Trong bất kỳ tình huống nào, người dân tuyệt đối không chuyển tiền vào các số tài khoản lạ do bên thứ ba cung cấp, nhất là các giao dịch có giá trị lớn. Chỉ thực hiện chuyển tiền khi đã xác nhận chính xác chủ sở hữu tài khoản ngân hàng là người chủ sở hữu hợp pháp, trực tiếp giao tài sản cho mình. Trường hợp có nghi ngờ về các hoạt động lừa đảo, chiếm đoạt tài sản cần báo ngay cho cơ quan công an gần nhất để được hỗ trợ, xử lý kịp thời”, Thượng tá Nguyễn Ngọc Thạnh khuyến cáo.
Rủi ro mua vàng online… 
