Lần sửa đổi này còn mang ý nghĩa "giải phóng" những vướng mắc kéo dài trong hoạt động sản xuất, pha chế và kinh doanh xăng dầu, đồng thời cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết 57 về thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Trước áp lực thiếu hụt nguồn cung và biến động giá xăng dầu, nhiều doanh nghiệp trong nước đã kiến nghị điều chỉnh các quy định kỹ thuật chưa còn phù hợp, đặc biệt liên quan đến tỷ lệ phối trộn ethanol và một số chỉ tiêu hóa lý. Nhằm tháo gỡ khó khăn, Bộ Khoa học và Công nghệ đã tổ chức lấy ý kiến rộng rãi, tham vấn chuyên gia, hiệp hội và doanh nghiệp để hoàn thiện dự thảo, bảo đảm tính khoa học, thực tiễn và khả thi. Điểm đáng chú ý là quy trình xây dựng văn bản được rút ngắn nhưng vẫn tuân thủ đầy đủ quy định của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật cho thấy sự linh hoạt trong điều hành chính sách, phù hợp với yêu cầu "phản ứng nhanh" trong quản trị hiện đại.
Nội dung sửa đổi tập trung vào một số nhóm vấn đề cốt lõi như chuẩn hóa lại các khái niệm làm rõ định nghĩa xăng E5, xăng E10, ethanol nhiên liệu biến tính và không biến tính, tạo sự thống nhất trong áp dụng giữa các khâu sản xuất, lưu thông, kiểm định. Cập nhật hàm lượng ethanol trong xăng E5, E10; bổ sung quy định về hàm lượng oxy trong xăng E10; điều chỉnh điểm chảy (điểm đông đặc) của dầu điêzen phù hợp hơn với điều kiện thực tế và công nghệ hiện hành. Mở rộng danh mục hợp chất oxygenat: cho phép sử dụng thêm một số hợp chất trong xăng không chì và xăng sinh học, giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong phối trộn và tối ưu chi phí.
Theo các chuyên gia, đây là những thay đổi "không ồn ào" nhưng tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất và khả năng chủ động nguồn nguyên liệu của doanh nghiệp. Việc nới và chuẩn hóa một số chỉ tiêu kỹ thuật giúp giảm phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu đơn lẻ, đồng thời tạo điều kiện tận dụng các nguồn nguyên liệu thay thế.
Việc điều chỉnh các chỉ tiêu liên quan đến xăng E5, E10 không chỉ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp mà còn góp phần mở rộng thị trường tiêu thụ nhiên liệu sinh học. Khi quy chuẩn rõ ràng, linh hoạt và phù hợp thực tiễn, các doanh nghiệp sẽ mạnh dạn đầu tư hơn vào sản xuất ethanol và công nghệ phối trộn. Đây cũng là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa mục tiêu giảm phát thải, phù hợp với cam kết của Việt Nam tại các diễn đàn quốc tế về biến đổi khí hậu.
Thông tư số 19/2026/TT-BKHCN có hiệu lực ngay trong ngày ban hành, một chi tiết cho thấy tính cấp bách và quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp. Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu còn nhiều bất định, việc chủ động điều chỉnh quy chuẩn kỹ thuật theo hướng linh hoạt, khoa học và tiệm cận thực tiễn được xem là "liều thuốc" kịp thời, giúp doanh nghiệp nâng cao sức chống chịu.
Quan trọng hơn, cách tiếp cận này phản ánh một tư duy quản lý mới chính sách không chỉ đặt ra yêu cầu, mà còn phải tạo điều kiện; không chỉ kiểm soát, mà còn thúc đẩy đổi mới. Việc sửa đổi QCVN 01:2022/BKHCN không phải là điểm kết thúc, mà là bước khởi đầu cho một chuỗi điều chỉnh chính sách theo hướng đồng bộ hơn trong lĩnh vực năng lượng. Trong dài hạn, khi các quy chuẩn kỹ thuật được cập nhật thường xuyên, gắn với tiến bộ công nghệ và nhu cầu thị trường, Việt Nam sẽ từng bước xây dựng được một hệ sinh thái năng lượng linh hoạt, bền vững và tự chủ hơn.
Một doanh nghiệp đầu mối xăng dầu tại phía Nam cho biết, trước đây, việc giới hạn chặt chẽ một số chỉ tiêu kỹ thuật khiến doanh nghiệp gặp khó trong phối trộn xăng E10, đặc biệt khi nguồn ethanol nhập khẩu gián đoạn. "Chỉ cần một chỉ tiêu không linh hoạt, cả dây chuyền phải dừng hoặc chi phí đội lên rất cao", đại diện doanh nghiệp chia sẻ. Sau khi quy chuẩn được sửa đổi, doanh nghiệp có thể linh hoạt lựa chọn nguyên liệu đầu vào và điều chỉnh công thức phối trộn mà vẫn đảm bảo chất lượng. Điều này không chỉ giúp giảm chi phí mà còn rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường, yếu tố sống còn trong bối cảnh cạnh tranh và biến động nguồn cung.
Bộ Khoa học và Công nghệ kêu gọi hưởng ứng Ngày Sáng tạo và Đổi mới sáng tạo thế giới năm 2026 
Bộ Khoa học và Công nghệ hướng dẫn xác thực thông tin thuê bao di động từ 15/4/2026 
