Đó là một tín hiệu tốt lành đối với những ai quan tâm đến hòa bình ở Colombia. Cuộc nội chiến Colombia kéo dài gần 50 năm qua đã có thể hy vọng đến một kết cục có hậu khi lực lượng du kích FARC thả hết 10 con tin cuối cùng vào ngày 2/4 vừa qua.
Theo báo chí quốc tế, nhóm con tin cuối cùng được thả vào ngày 2/4 bao gồm 6 cảnh sát và 4 binh sĩ quân đội. Những con tin này đã bị bắt cóc từ cách đây hơn 12 năm, tức vào khoảng cuối năm 1999. Họ bị giam giữ trong những cánh rừng rậm miền Nam Colombia, được du kích FARC hộ tống đến nơi hẹn trao trả bằng máy bay trực thăng Super Cougar, được các y tá dìu đến nơi gặp gỡ người thân đang chờ đợi. Các con tin được đoàn tụ với người thân trong những căn phòng kín tại khu doanh trại dã chiến ở thủ đô Bogota, Colombia. Tham dự buổi trao trả con tin còn có bà Rigoberta Menchu - người từng đoạt giải Nobel Hòa bình năm 1992 vì công sức đấu tranh cho quyền tự do, độc lập của người dân Guatemala. Điều thú vị: các con tin được thả còn được mang theo cả thú cưng về!
Vụ trao trả con tin đơn phương của FARC thực ra là kết quả của một loạt thương lượng với sự trung gian của nữ Thượng nghị sĩ Piedad Cordoba, bạn thân của Tổng thống Venezuela Hugo Chavez, từng tham gia trung gian để FARC thả hàng chục con tin kể từ năm 1998 đến nay. Bà Cordoba là thủ lĩnh của nhóm hoạt động vì hòa bình mang tên Người Colombia vì Hòa bình (Colombians for Peace), cho rằng việc tham gia làm trung gian giải thoát con tin của bà chỉ nhằm mục đích thuần túy về chính trị. Bà Cordoba cho biết thêm, nhóm hòa bình của bà hiện đang vận động yêu cầu FARC sớm công bố tổ chức này thật sự còn giam giữ con tin nào hay không, nếu còn thì là bao nhiêu?
Thông tin về việc FARC đơn phương thả hết con tin, đồng thời tuyên bố từ bỏ chiến thuật bắt cóc con tin lấy tiền chuộc, sẵn sàng đàm phán hòa bình với Chính phủ Colombia đã gây chú ý trong dư luận quan tâm đến hòa bình ở Colombia. Tuy nhiên, bản thân Tổng thống Colombia Juan Manuel Santos thì lại tỏ ra không quá vội mừng trước hành động đơn phương thả con tin và tuyên bố đi theo con đường hòa bình của FARC.
Ông Santos nói với báo chí rằng, ông muốn FARC phải chứng minh một cách cụ thể ý định từ bỏ việc bắt cóc con tin. Điều này có vẻ khó, do không ai biết được FARC đã bắt cóc và cầm giữ bao nhiêu con tin, cho nên khi tổ chức này tuyên bố đã thả hết con tin thì vẫn còn nhiều người hoài nghi về tính xác thực của thông tin, cũng như "lòng thành" của FARC muốn hướng đến đàm phán hòa bình. Người ta "nghi" rằng FARC vẫn còn đang cầm giữ ít nhất 6 con tin, trong đó có 4 công nhân người Hoa, theo số liệu của Sở Cảnh sát Colombia. Tính từ năm 1996 đến nay, FARC đã bắt cóc và giam giữ khoảng 400 con tin.
Cuộc nội chiến gần 50 năm ở Colombia diễn ra chủ yếu giữa các lực lượng du kích cánh tả FARC và ELN, gây ra biết bao đau thương, chết chóc cho người Colombia. Theo thống kê của các tổ chức nhân đạo quốc tế, cuộc nội chiến ấy đã giết chết khoảng 50.000 sinh mạng người Colombia, trong đó có hàng ngàn binh lính chính phủ và gần 20.000 du kích FARC và ELN.
Trong hơn 4 thập niên qua, Chính phủ Colombia đã từng tiến hành nhiều lần đàm phán hòa bình với FARC và các tổ chức du kích anh em, và đã 3 lần đổ vỡ. Cứ sau mỗi lần đàm phán thất bại là một chu kỳ bạo lực bùng phát. Có lúc, bao lực nội chiến giữa Chính phủ Colombia với FARC và ELN còn có bàn tay "phá bĩnh" của lực lượng du kích hữu khuynh AUC khiến cho cuộc nội chiến trở nên hết sức phức tạp. Tình hình chỉ lắng dịu trở lại sau khi tổ chức AUC bị phá, các cá nhân liên quan trong chính quyền cũ của Tổng thống Alvaro Uribe bị bắt và đưa ra xét xử.
Tổng thống Santos cũng từng nắm giữ cương vị Bộ trưởng Quốc phòng Colombia dưới thời ông Uribe làm Tổng thống, là người trực tiếp chỉ huy các chiến dịch truy kích lực lượng FARC, cho nên ông hiểu rất rõ thế mạnh cũng như điểm yếu của FARC. Vì thế, việc ông Santos giữ thái độ bình thản và đòi FARC phải chứng minh "lòng thành" được xem là một "chiêu" để "thử" xem FARC có thật lòng hay không, đồng thời cũng là để lợi dụng thời gian và dư luận nhằm thúc ép FARC giao hết con tin còn lại, nếu còn giữ.
Những năm gần đây, FARC đã có phần suy yếu. Hàng loạt chỉ huy quan trọng của tổ chức này đã tử trận trong những đợt truy kích của quân đội Chính phủ Colombia. Và việc tổ chức này tuyên bố chuyển sang đàm phán hòa bình sau khi thả hết con tin cũng là cách mà các tổ chức đấu tranh ly khai trên thế giới, như ETA ở xứ Basque, Tây Ban Nha và IRA ở Bắc Ailen từng làm
