Như Báo CAND đã đưa tin, sáng 1/7, tại Hội nghị toàn quốc của Bộ Chính trị về sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền 3 cấp. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì hội nghị.
Cùng chủ trì hội nghị có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, Trưởng Ban Chỉ đạo sơ kết Nguyễn Duy Ngọc.
Chính quyền các cấp thực sự kiến tạo, phát triển và phục vụ nhân dân
Tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc trình bày kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư cho biết, ngày 1/7/2025 đã đánh dấu bước ngoặt lịch sử khi cả nước chính thức chuyển sang mô hình tổ chức 3 cấp gồm Trung ương, cấp tỉnh và cấp xã, kết thúc hoạt động của cấp huyện. Cuộc cải cách tổ chức bộ máy được triển khai với quyết tâm chính trị rất cao. Chỉ trong thời gian ngắn, Trung ương và các địa phương đã hoàn thành khối lượng công việc lớn để đưa bộ máy mới đi vào hoạt động đồng bộ từ ngày 1/7/2025. Công tác tuyên truyền, vận động được thực hiện quyết liệt, tạo sự đồng thuận trong cán bộ, đảng viên và nhân dân.
Đáng chú ý, bộ máy mới vận hành ổn định ngay sau khi công bố, bảo đảm hoạt động liên tục, không để xảy ra khoảng trống quyền lực hay gián đoạn trong phục vụ người dân và doanh nghiệp. Bộ Chính trị, Ban Bí thư duy trì cơ chế kiểm tra, giám sát thường xuyên hàng tuần, hàng tháng; các đồng chí lãnh đạo chủ chốt trực tiếp khảo sát, làm việc với địa phương để tháo gỡ khó khăn phát sinh.
Theo Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, sau một năm triển khai, Ban Chỉ đạo sơ kết đánh giá mô hình mới đạt nhiều kết quả nổi bật trên các lĩnh vực.
Trước hết, hệ thống các văn bản quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước đã được rà soát và ban hành kịp thời, đầy đủ, đồng bộ, chất lượng, đáp ứng yêu cầu thực tiễn, góp phần quan trọng trong việc bảo đảm bộ máy hoạt động thông suốt, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.
Trung ương đã ban hành 4 văn kiện, Bộ Chính trị, Ban Bí thư ban hành 61 kết luận chỉ đạo. Quốc hội và Chính phủ đã khẩn trương thể chế hóa, sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và hoàn thành khối lượng đặc biệt lớn về công tác lập pháp trong thời gian ngắn để triển khai thực hiện. Cấp ủy, chính quyền địa phương ban hành trên 13.400 văn bản để cụ thể hóa, triển khai tại địa phương.
"Việc phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền được rà soát, điều chỉnh theo nguyên tắc một việc, một cơ quan chủ trì, một người chịu trách nhiệm chính; từng bước khắc phục tình trạng chồng chéo, bỏ sót việc, đùn đẩy, không rõ ai chịu trách nhiệm đến cùng. Việc phân định thẩm quyền giữa Trung ương, cấp tỉnh, cấp xã rõ hơn, tạo cơ sở để cá thể hóa trách nhiệm, nâng cao kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ", Trưởng ban Tổ chức Trung ương nêu rõ.
Thứ hai, việc sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy được tiến hành khẩn trương, đồng bộ, quyết liệt, tạo bước đột phá chiến lược trong việc tinh gọn hệ thống chính trị, mở rộng không gian phát triển và khắc phục triệt để sự cồng kềnh, các tầng nấc trung gian, làm thay đổi căn bản cấu trúc và phương thức vận hành trên mọi phương diện.
Sắp xếp đơn vị hành chính từ 63 xuống còn 34 đơn vị tỉnh, thành phố; từ 10.035 xuống còn 3.321 đơn vị cấp xã, kết thúc 696 đơn vị cấp huyện đã góp phần xác lập quy mô quản trị phù hợp, tối ưu hóa nguồn lực và kiến tạo phát triển.
Bộ máy của hệ thống chính trị, các cơ quan Đảng, Quốc hội, Chính phủ, Mặt trận, lực lượng vũ trang, các cơ quan tư pháp từ Trung ương đến địa phương được tổ chức lại đồng bộ, tinh gọn, giảm tầng nấc trung gian, hướng mạnh về cơ sở, gắn với đổi mới mạnh mẽ, thực chất phương thức hoạt động, nâng cao năng lực thực thi tại các xã.
Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cho rằng, tình trạng hành chính hóa, cắt khúc được khắc phục, chuyển sang cơ chế điều hành trực tiếp, liên thông Trung ương - tỉnh - xã. Độ trễ trong quyết định được thu hẹp, trách nhiệm thực thi được cá thể hóa rõ nét, tạo ra nguồn xung lực mới để chính quyền các cấp thực sự kiến tạo, phát triển và phục vụ nhân dân. Cấp xã từng bước thích nghi với mô hình tổ chức mới, năng lực quản trị, thực thi từng bước được nâng lên.
Kiện toàn 1.853 lượt nhân sự tại 23 địa phương thực hiện sáp nhập
Thứ ba, công tác cán bộ được thực hiện đồng bộ với sắp xếp tổ chức bộ máy. Công tác kiện toàn, bố trí cán bộ sau sáp nhập ở Trung ương và địa phương được thực hiện bài bản, thận trọng, có nhiều đổi mới và tạo sự đồng thuận cao.
Đã sắp xếp, bố trí 134 lượt nhân sự diện Trung ương quản lý, kiện toàn 1.853 lượt nhân sự tại 23 địa phương thực hiện sáp nhập, gắn với định hướng chuẩn bị Đại hội Đảng các cấp; đã giải quyết tốt chế độ, chính sách đối với cán bộ dôi dư.
Công tác tuyển chọn, bố trí, sử dụng và bổ nhiệm, giới thiệu cán bộ ứng cử các chức danh lãnh đạo, quản lý các cấp có nhiều đổi mới, đồng bộ hơn, đặc biệt lần đầu tiên hoàn thành việc bố trí 100% Bí thư tỉnh uỷ, thành uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố không phải là người địa phương; Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra, Chánh Thanh tra, Chánh án Tòa án, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh không phải là người địa phương.
Cùng với tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, các quy định cán bộ, phân cấp, quy hoạch, bổ nhiệm, miễn nhiệm, đánh giá đã kịp thời được rà soát, hoàn thiện, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và minh bạch.
Việc quản lý biên chế, xây dựng danh mục vị trí việc làm từng bước được triển khai theo mô hình mới, qua đó tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và xây dựng đội ngũ cán bộ đủ năng lực, đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn phát triển mới.
Thứ tư, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số trong toàn hệ thống chính trị, phục vụ vận hành hiệu quả mô hình mới. Bộ máy tinh gọn gắn với chuyển đổi số đã tạo được bước đột phá, hiện thực hóa mục tiêu xây dựng chính quyền gần dân.
"Kết quả mức độ hài lòng của người dân đạt 83,08%, đặc biệt 89,09% ý kiến ghi nhận cơ bản không còn tình trạng công chức sách nhiễu, phiền hà. Đây là những minh chứng thực chất, củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân vào các quyết sách của Đảng", đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết.
Thứ năm, công tác quản lý tài chính và tài sản công, bảo đảm điều kiện vận hành được cấp ủy, chính quyền triển khai đồng bộ, khẩn trương, tạo nguồn lực vật chất cho mô hình chính quyền 3 cấp hoạt động thông suốt, hiệu quả.
Các bộ, ngành, địa phương đã hoàn thành rà soát cơ sở nhà đất dôi dư, bước đầu chuyển đổi mục đích sử dụng nhiều cơ sở nhà đất phục vụ trực tiếp cho cộng đồng và an sinh xã hội theo đúng định hướng của Đảng; tăng cường bố trí nguồn lực bảo đảm các điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ vận hành chính quyền 3 cấp.
Cuối cùng, đã thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống nhân dân. Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nêu rõ, sau 1 năm vận hành mô hình chính quyền 3 cấp trong bối cảnh phải đối mặt với nhiều thách thức từ thiên tai, biến động kinh tế và áp lực chuyển tiếp, khối lượng công việc khổng lồ, hệ thống đã chứng minh được tính ưu việt, tạo ra được nguồn xung lực mới thúc đẩy toàn diện kinh tế - xã hội.
Kinh tế vĩ mô ổn định, các cân đối lớn được bảo đảm. Năm 2025, cả nước hoàn thành vượt mức 15/15 chỉ tiêu, đạt và vượt 22/26 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu của cả giai đoạn 2021 - 2025. Quốc phòng, an ninh trật tự, chính trị xã hội được giữ vững, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân ngày càng nâng cao.
Đặc biệt, tổ chức thành công Đại hội Đảng các cấp và Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, thể hiện rõ vai trò lãnh đạo của Đảng, sự vận hành có hiệu quả của hệ thống chính trị theo mô hình mới.
Lưu ý quan tâm chính sách tiền lương, phụ cấp đối với cán bộ cơ sở
Bộ Chính trị, Ban Bí thư lưu ý cân đối ưu tiên bố trí đầy đủ, kịp thời nguồn ngân sách nhà nước chi thường xuyên, nhất là cấp xã; sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện hệ thống tiêu chí, tiêu chuẩn, định mức, đơn giá để bảo đảm hoạt động ổn định, thông suốt của bộ máy các cấp, nhất là cấp xã; đồng thời đảm bảo chi đầu tư tạo động lực tập trung phát triển kinh tế - xã hội. Đảng ủy Chính phủ lãnh đạo, chỉ đạo nghiên cứu xây dựng hướng dẫn phương pháp biên soạn 2 chỉ tiêu kinh tế tổng hợp cấp xã gồm: Tổng giá trị sản phẩm trên địa bàn cấp xã và thu nhập bình quân đầu người cấp xã.
Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao Đảng ủy Chính phủ chủ trì phối hợp với Ban Tổ chức Trung ương, Ban Chính sách chiến lược Trung ương và các cơ quan liên quan khẩn trương nghiên cứu hoàn thiện chính sách cải cách tiền lương theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.
Trong đó, quan tâm chính sách tiền lương, phụ cấp đối với cán bộ cơ sở; đồng thời nghiên cứu thiết lập hệ thống cơ chế chính sách đãi ngộ, vinh danh chuyên gia, công chức chuyên môn chuyên sâu, bảo đảm tương thích đồng bộ với hệ thống quy định về chức vụ, chức danh, vị trí việc làm để tạo động lực cho đội ngũ này phấn đấu phát triển theo con đường chuyên môn, yên tâm cống hiến lâu dài trong khu vực công. Với các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị, Bộ Chính trị, Ban Bí thư yêu cầu rà soát, bổ sung, hoàn thiện đầy đủ, đồng bộ, thống nhất quy định về quy hoạch, quy chế, quy trình liên thông, quy chuẩn, tiêu chuẩn, tiêu chí, định mức kinh tế kỹ thuật, đơn giá; kịp thời bổ sung, điều chỉnh, thay thế các văn bản quy định.
Các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị thực hiện đồng bộ giải pháp về công tác cán bộ gắn với vị trí việc làm; đổi mới đào tạo, bồi dưỡng, khuyến khích cán bộ tự học tập trên nền tảng số; điều chuyển, luân chuyển cán bộ giữa các xã, phường và từ cấp tỉnh về cấp xã để khắc phục tình trạng mất cân đối nhân lực cục bộ hoặc phân công không đúng năng lực; kiên quyết chấm dứt hiện tượng kén chọn địa bàn và vị trí công tác...
