Chiến tranh Iraq: Mỹ rút mà không lui

Cuộc chiến do Mỹ phát động và kéo dài hơn 7 năm qua tại Iraq đã lật sang một khúc quanh mới, khi sứ mệnh tác chiến của quân Mỹ chính thức kết thúc vào ngày 31/8/2010, theo quyết định của Tổng thống Barack Obama.

Như vậy, ông Obama đã giữ đúng lời hứa của mình trong cuộc vận động tranh cử cũng như cam kết của ông khi bước vào Nhà Trắng với tư cách Tổng thống thứ 44 của Hoa Kỳ.

Chỉ có điều, chiến sự và tình trạng rối ren ở Iraq chưa thể chấm dứt và không biết đến khi nào mới chấm dứt.

Đó là một hệ lụy lâu dài mà cuộc chiến của Mỹ để lại cho đất nước Tây Á này.

Cũng vì vậy, người Mỹ không thể tuyên bố kết thúc nhiệm vụ tác chiến của họ ở Iraq trong ánh hào quang của chiến thắng.

Cách đây hơn 7 năm, vào ngày 20/3/2003, với thế áp đảo về sức mạnh quân sự theo thuyết "đánh đòn phủ đầu" của Tổng thống Mỹ khi đó là W.G. Bush, lực lượng liên quân, do Mỹ và Anh cầm đầu, đã tiến vào Iraq, lật đổ chính quyền của Tổng thống Saddam Hussein.

Ném cả nghìn tỉ USD và hơn 100.000 binh lính (có lúc lên đến 170.000 quân) vào chiến trường này (chưa kể chi phí và binh lính của các nước khác trong lực lượng liên quân), Mỹ đã thu được gì sau hơn 7 năm tác chiến, ngoài việc tiêu diệt được Saddam Hussein và chế độ của ông?  Được gì thì chưa rõ, nhưng mất thì hiển nhiên - mất lòng tin, mất tiền, mất của và nhất là mất người. 4.415 binh sĩ Mỹ (theo thống kê của Lầu Năm Góc) đã chết trận (chưa kể khoảng từ 80.000 đến 100.000 thường dân Iraq bị thiệt mạng). Mà cuối cùng, Mỹ vẫn bị sa lầy ở Iraq.

Dẫu sao, với quyết định chấm dứt nhiệm vụ tác chiến của quân Mỹ tại Iraq kể từ ngày 31/8/2010, chú Sam đã rút được một chân ra khỏi vũng lầy.

"Giờ là lúc lật sang một trang mới", Tổng thống Barack Obama đã tuyên bố như vậy trong diễn văn đọc tại Nhà Trắng cùng ngày.

Rõ ràng, quyết định kết thúc sứ mệnh tác chiến của quân Mỹ tại Iraq là một sự lựa chọn khôn ngoan, dẫu  là bất đắc dĩ, xét từ góc độ Mỹ rút đi mà không giành được chiến thắng, đồng thời để lại một đất nước Iraq đầy bất ổn về chính trị và an ninh.

Đài BBC dẫn lời Đại sứ Iraq tại Mỹ, ông Samir Sumaidaie, nói rằng: "Đây không phải là việc đã làm xong, từ khía cạnh Iraq hay Hoa Kỳ. Không có người Mỹ nào tin rằng sứ mệnh của Hoa Kỳ đã hoàn thành ở Iraq". Tuy nhiên, ông Samir Sumaidaie vẫn đón nhận quyết định Mỹ chấm dứt nhiệm vụ tác chiến tại Iraq như một tin vui, với lời xác nhận: "Đây là một bước ngoặt, giống như một biểu tượng khắc vào đá vậy".

Người Iraq không khỏi lo sợ trước một tương lai bất ổn, nhưng họ vẫn cảm thấy sung sướng khi Iraq thật sự là một quốc gia độc lập và có chủ quyền.

''Iraq ngày hôm nay toàn vẹn lãnh thổ và độc lập". Thủ tướng Iraq Maliki đã tuyên bố như vậy trong một bài diễn văn trên truyền hình ngày 31/8/2010.

Trong khi đó, một người dân ở Baghdad nói với phóng viên Hãng tin Reuters rằng, ngày nào lính Mỹ còn có mặt ở Iraq, ông xem ngày đó đất nước vẫn còn bị chiếm đóng.

Còn người dân Mỹ, nhất là những gia đình có người thân tham chiến ở Iraq, chắc chắn đã rất vui mừng trước sự kiện này. Dẫu nguy cơ thương vong không phải là đã hết đối với khoảng 50.000 binh sĩ Mỹ còn ở lại Iraq cho tới cuối năm 2011 (để cố vấn và giúp đỡ các lực lượng an ninh sở tại, hỗ trợ binh sĩ Iraq trong các sứ mệnh chống khủng bố, cũng như bảo vệ thường dân Mỹ ở Iraq), các tầng lớp dân chúng Mỹ vẫn có cơ sở để tin và hy vọng rằng con số thống kê 4.415 lính Mỹ chết trận tại Iraq sẽ được khóa lại.

Chưa đến thời điểm quân Mỹ làm lễ cuốn cờ, đánh dấu việc triệt thoái toàn bộ sự có mặt về quân sự của họ khỏi Iraq như họ đã từng làm ở Việt Nam năm 1973, sau Hiệp định hòa bình Paris, nhưng việc Lữ đoàn Stryker - đơn vị tác chiến cuối cùng của quân Mỹ (với hơn 40.000 quân) - đã rút khỏi Iraq qua ngả Kuwait hôm 19/8 cũng được coi là dấu mốc quan trọng. Sự kiện này không chỉ để thực hiện quyết định chấm dứt hoạt động tác chiến của quân Mỹ, có hiệu lực từ ngày 31/8/2010, mà còn báo hiệu sự khép lại của một chương sử chiến tranh không lấy gì làm hãnh diện của Mỹ tại Iraq.

Chiến tranh Iraq, xét từ góc độ tham chiến của người Mỹ, đã chấm dứt, nhưng hội chứng Iraq, dù không so được với hội chứng Việt Nam,  vẫn sẽ ám ảnh nước Mỹ.

Trong diễn văn ngày 31/8 vừa qua, Tổng thống Mỹ tuyên bố các lực lượng Mỹ cùng với người Iraq và các đối tác đồng minh đã "hy sinh lớn lao", đã chiến đấu nhằm giúp Iraq kiến tạo một "tương lai tốt đẹp hơn".

Thế nhưng, người Iraq chưa nhìn thấy cái "tương lai tốt đẹp" ấy. Trước mắt họ vẫn là một đất nước bị kiệt quệ vì chiến tranh tàn phá, bị chia năm xẻ bảy vì những bất đồng về chính trị và đức tin, trong khi  mối họa chết chóc vẫn đang treo lơ lửng trên đầu...

Lữ đoàn chiến đấu của Mỹ rời Iraq.
Lữ đoàn chiến đấu của Mỹ rời Iraq.

Đài BBC ngày 31/8 vừa qua mô tả: "Gần như hàng  ngày đều có các cuộc tấn công vào các lực lượng của Iraq, cảnh sát giao thông ở Baghdad và trong tỉnh Anbar, giết hại hơn 85 người trong 3  tuần đầu của tháng 8”.

Mọi hệ lụy mà cuộc chiến tranh do Mỹ phát động để lại cho đất nước Iraq, người dân Iraq phải gánh trọn.

Tuy nhiên, Mỹ sẽ không "rũ áo" ra đi. Nói cách khác, Mỹ không chịu "trắng tay" trong "canh bạc" quá tốn kém suốt hơn 7 năm qua ở Iraq.

Iraq vẫn là một mắt xích quan trọng trong chiến lược của Mỹ ở khu vực không chỉ giàu dầu lửa mà còn có vị trí cực kỳ trọng yếu về địa chính trị và địa an ninh này.

Chính quyền Mỹ đã trù tính cẩn thận cho kế hoạch hậu chiến ở Iraq với mục tiêu không để tạo ra một "khoảng trống chiến lược" ở Tây Á.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ PJ Crowley, theo BBC, đã nói trên kênh truyền hình MSNBC: "Chúng tôi chấm dứt chiến sự, nhưng không chấm dứt công việc tại Iraq. Hoa Kỳ có cam kết lâu dài tại Iraq”.

Như vậy, dù quân Mỹ sẽ rút hết khỏi Iraq vào cuối năm 2011 như lịch trình đã được công bố, người Mỹ vẫn sẽ có mặt lâu dài tại đất nước này.

Thế là Mỹ rút, nhưng không lui

N.Q.U.

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.