Cái tình thế "không còn biện pháp nào khác" đã xảy ra ngày 3/3, khi Quốc hội Ukraina, với 243 phiếu thuận (trên 450 ghế), đã thông qua đề nghị bất tín nhiệm đối với bà Thủ tướng nổi tiếng là xinh đẹp và đầy cá tính này.
Sự kiện trên cho thấy "Liên minh da cam" của bà Tymoshenko đã sụp đổ khi họ không thể chứng tỏ vẫn nắm giữ một đa số trong Quốc hội Ukraina.
Thêm một bước ngoặt đã được tạo ra trên chính trường Ukraina, kể từ khi ông Viktor Yanukovych, người được báo chí phương Tây coi là "thân Nga", giành thắng lợi trước bà Tymoshenko trong cuộc bầu cử tổng thống vòng hai ở nước này, diễn ra ngày 7/2 vừa qua.
Người ta không ngạc nhiên trước việc bà Thủ tướng Tymoshenko không giành được tín nhiệm tại Quốc hội Ukraina.
Cuộc "Cách mạng Cam" mà tân Tổng thống Viktor Yanukovych từng coi là "cơn ác mộng cam", là "những trang sử tối tăm" đã để lại cho Ukraina những hậu quả hết sức nặng nề. Nước này đã phải trải qua cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội ngày càng trầm trọng, lạm phát tăng vọt (riêng trong cuộc khủng hoảng 2008-2009, GDP của Ukraina giảm 15%, lạm phát tăng 16,4%, số người thất nghiệp tăng gấp ba, lên 9%; thu nhập thực tế của người dân giảm gần 11%). Trong khi đó, chính phủ đã tỏ ra bất lực, không đề ra được những biện pháp hữu hiệu nhằm đối phó với khủng hoảng...
Rõ ràng chính phủ của bà Tymoshenko phải chịu trách nhiệm trước thực trạng tồi tệ kể trên và việc chính phủ này không giành được sự tín nhiệm của Quốc hội Ukraina trong cuộc bỏ phiếu ngày 3/3 cũng là điều dễ hiểu. Ngay cả một số nghị sĩ thuộc đảng của bà Tymoshenko cũng bỏ phiếu chống lại bà.
Hơn nữa, khi ông Viktor Yanukovych, đối thủ chính trị của bà, đã trở thành Tổng thống, thì việc bà Tymoshenko phải ra đi để trở thành một chính khách đối lập cũng là hợp với logic của một nền chính trị đa nguyên đầy bất ổn.
Tuy nhiên, việc Thủ tướng Tymoshenko và chính phủ của bà phải từ chức theo kết quả bỏ phiếu bất tín nhiệm tại Quốc hội không có nghĩa là mọi việc sẽ suôn sẻ trên chính trường Ukraina.
Đối với nền chính trị Ukraina hiện nay, chưa thể nói trước điều gì.
Phía trước tân Tổng thống Viktor Yanukovych vẫn còn vô vàn thách thức và "hàng núi" công việc phải làm mà trước hết là để "định vị" các cơ quan quyền lực ở một đất nước có nền chính trị đa nguyên luôn ẩn chứa những nguy cơ rối ren.
Do đảng "Các khu vực" của ông chưa có được đa số trong Quốc hội, Tổng thống Viktor Yanukovych sẽ phải tìm cách thiết lập một liên minh mới tại cơ quan lập pháp của Ukraina. Ông có 30 ngày để làm việc này và 60 ngày để lập chính phủ mới. Nếu không thành công, tức là không tạo được một liên minh có đủ đa số ghế tại Quốc hội để thành lập chính phủ mới, ông sẽ phải tuyên bố giải tán Quốc hội và Ukraina phải tiến hành bầu cử Quốc hội sớm.
Mọi việc không dễ dàng chút nào.
Trong một tin phát đi ngày 3/3 và được TTXVN trích thuật, Hãng tin Reuters của Anh bình luận: "Các cuộc mặc cả giữa 5 nhóm chính trong Quốc hội (Ukraina) để thành lập chính phủ mới sắp tới sẽ nóng lên".
Trong khi đó, bà Tymoshenko, với tư cách một chính khách đối lập, vẫn sẽ là một "lực cản" đối với Tổng thống Viktor Yanukovych.
Trước khi Quốc hội Ukraina bỏ phiếu bất tín nhiệm đối với chính phủ của bà hôm 3/3, theo BBC, bà Tymoshenko từng cảnh báo đối thủ của mình - Tổng thống Viktor Yanukovych, rằng ông "sẽ không yên".
Vẫn theo BBC, Liên minh màu cam của bà Tymoshenko được thành lập tháng 12/2008. Nó là tập hợp lỏng lẻo dựa trên lý tưởng của cuộc "Cách mạng cam" năm 2004 mà bà là một trong những người lãnh đạo.
Các cuộc biểu tình được mô tả là "Cách mạng Cam" do phe đối lập tổ chức để phản đối điều mà họ cáo buộc là "gian lận" trong cuộc bầu cử tổng thống cuối năm 2004 đã khiến ông Viktor Yanukovych bị tòa án tước mất chiến thắng và ông Viktor Yushchenko - một chính khách thân phương Tây - được đưa lên làm tổng thống. Bà Tymoshenko trở thành thủ tướng. Tuy nhiên, theo nhận xét của BBC, quan hệ giữa hai người này đã xấu đi nhanh chóng.
Vẫn theo nhận xét của BBC, cuộc đua tranh tam mã giữa bà Tymoshenko, ông Yanukovych và cựu Tổng thống Yushchenko đã làm Ukraina lâm vào tình trạng bế tắc chính trị nhiều năm, khiến nước này không đối phó được khủng hoảng kinh tế.
BBC dẫn lời các nhà phân tích nói chừng nào bà Tymoshenko còn đứng đầu chính phủ, tình trạng bế tắc vẫn còn tiếp tục.
Nay, với việc Viktor "Cam" (cựu Tổng thống Viktor Yushchenko) thất bại ngay trong vòng một của cuộc bầu cử tổng thống Ukraina vừa rồi và bà Thủ tướng Tymoshenko cùng chính phủ của bà buộc phải từ chức, "Cách mạng Cam" đã thất bại hoàn toàn và Ukraina có thể thoát khỏi tình trạng bế tắc về chính trị.
Tuy nhiên, con đường phía trước Tổng thống Viktor Yanukovych không hề bằng phẳng, nếu không nói là còn lắm chông gai
