Giải trình trước Quốc hội chiều 27/10, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan thừa nhận, đây là thời điểm ngành y tế gặp khó khăn hơn bao giờ hết. Nhiều lĩnh vực của ngành đã bộc lộ những vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện.
Liên quan đến vấn đề nợ đọng thanh toán bảo hiểm y tế (BHYT), Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, vướng mắc hiện nay liên quan đến Luật BHYT và Nghị định 146 có những quy định chưa thống nhất với nhau, trong đó có tổng mức thanh toán chi phí khám, chữa bệnh BHYT. Việc các bệnh viện, cơ sở y tế bị nợ đọng khi thanh toán theo tổng mức và chưa đáp ứng được các yêu cầu. “Nhiều cơ sở y tế đang thực sự trở thành con nợ. Nợ vì các chi phí khám chữa bệnh đã bỏ ra nhưng chưa được thanh toán. Nợ các nhà thầu khiến việc mua sắm đấu thầu càng khó khăn. Chính phủ đã giao cho Bộ Y tế phối hợp với Bảo hiểm xã hội Việt Nam sửa đổi Nghị định 146 và hiện Bộ Tư pháp đang thẩm định”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan nêu rõ.
Giải trình về tình trạng thiếu hụt nguồn nhân lực y tế, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, tình trạng này không chỉ diễn ra ở riêng Việt Nam. Khi dịch COVID-19 có dấu hiệu tái bùng phát và lan mạnh ở nhiều quốc gia trở lại, xuất hiện làn sóng chuyển dịch nguồn nhân lực từ y tế khu vực công sang khu vực tư nhân ở nhiều nước.
“Làn sóng chuyển dịch nhân lực của ngành y tế ở Việt Nam bên cạnh những đặc điểm tương đồng với tình hình chung của thế giới, nước ta lại có những đặc điểm đặc biệt hơn. Cụ thể, Việt Nam thuộc nhóm nước có tỷ lệ nhân viên y tế trên quy mô dân số mức thấp hơn so với tỷ lệ trung bình của thế giới. Hiện nay Việt Nam có khoảng 10 bác sĩ và 13 điều dưỡng/10.000 dân. Nhân viên y tế công nghỉ việc chuyển công tác sang các khu vực tư cũng tăng mạnh”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho hay.
Sau khi rà soát, đánh giá kỹ vấn đề nhân viên y tế nghỉ việc, Bộ Y tế thấy quy mô, phạm vi dịch chuyển diễn ra ở nhiều cấp, nhiều tuyến từ cấp y tế cơ sở trạm y tế đến các bệnh viện địa phương, Trung ương. Trong đó có số lao động chuyển dịch khá lớn xuất hiện tại các tỉnh thành phố lớn và một số bệnh viện lớn.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, Bộ Y tế đã trình Chính phủ sửa đổi Nghị định 56 về hỗ trợ mức phụ cấp đối với nhân viên y tế cơ sở y tế dự phòng. Nghị định này đang được trình Chính phủ. Các chính sách để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng phí nhân lực y tế sẽ được Bộ trưởng Đào Hồng Lan báo cáo cụ thể lại trong phiên trả lời chất vấn cùng Bộ trưởng Bộ Nội vụ sắp tới.
Giải trình về tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế để đảm bảo cung ứng thuốc, thiết bị, vật tư y tế tại các cơ sở y tế có liên quan đến hai yếu tố quan trọng. Bộ trưởng cho biết, vấn đề thiếu thuốc liên quan đến việc đăng ký lưu hành kịp thời các sản phẩm thuốc, trang thiết bị y tế và việc đấu thầu mua sắm trang thiết bị y tế của các cơ sở y tế. Đối với việc đăng ký lưu hành thuốc, thiết bị y tế, Chính phủ cũng đã báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 12 để giải quyết các vấn đề liên quan đến đăng ký lưu hành. Đến thời điểm này, Bộ Y tế cũng đã công bố danh mục trên 10.000 thuốc hết hạn hiệu lực; tiếp tục được cấp giấy lưu hành đến ngày 31/12/2022 nên đã cơ bản đảm bảo được nguồn cung ứng thuốc trên thị trường của năm 2022, đáp ứng kịp thời thuốc phục vụ cho công tác khám, chữa bệnh của Nhân dân và phòng, chống dịch.
Bên cạnh đó, Bộ Y tế cũng đang phối hợp với các Bộ, ngành sửa đổi Luật Dược và các nghị định, thông tư có liên quan trong quá trình triển khai thực hiện các chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế và các nội dung liên quan đến việc cấp đăng ký lưu hành, đấu thầu tập trung quốc gia. Nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, nhân viên được phân công làm công tác đấu thầu và công bố rộng rãi kết quả đấu thầu, thành lập tổ công tác để hỗ trợ cho công tác đấu thầu…
Bác sĩ Chợ Rẫy chỉ ra nguyên nhân gây thiếu thuốc, hoá chất trong điều trị 
"Vướng" trong thực hiện cơ chế tự chủ là nguyên nhân thiếu thuốc, vật tư y tế 
