Trình bày Tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá sáng 21/10, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, dự thảo luật bổ sung một số hành vi bị nghiêm cấm vào Điều 9, gồm:
Cấm sản xuất, kinh doanh, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, kinh doanh tạm nhập, tái xuất, kinh doanh chuyển khẩu, chứa chấp: Thuốc lá điện tử; Thuốc lá nung nóng; Thiết bị điện tử; Bộ phận chứa nguyên liệu thuốc lá; Túi ngậm nicotine, shisha; Nguyên liệu thuốc lá; cấm sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, túi ngậm nicotine, shisha.
Lý do là luật hóa Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội về việc cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, các loại chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe con người.
Đồng thời, dự thảo luật bổ sung các hành vi bị cấm khác và các hành vi được loại trừ vào khoản Điều 9 cụ thể là cấm trưng bày thuốc lá, trừ trường hợp do Chính phủ quy định, nhằm nội luật hóa Công ước Khung của Tổ chức Y tế Thế giới về cấm quảng cáo thuốc lá; ngăn ngừa quảng cáo thuốc lá trá hình dưới dạng trưng bày.
Cấm bán thuốc lá trên môi trường điện tử, bao gồm bán thuốc lá trên nền tảng thương mại điện tử hoặc phương thức giao dịch điện tử khác... nhằm ngăn chặn hành vi bán thuốc lá trên môi trường điện tử vì không kiểm soát được độ tuổi người mua thuốc lá...
Thẩm tra dự án luật, Ủy ban Văn hoá và Xã hội (UBVHXH) cơ bản tán thành các quy định hành vi bị nghiêm cấm tại dự thảo luật. Theo đó, quy định tại các khoản 1, 2 và 3 trong dự thảo Luật đã bảo đảm tính bao quát, rõ ràng, thể chế hóa chính sách cấm triệt để thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội. Uỷ ban cũng tán thành với quy định "cấm trưng bày thuốc lá" tại khoản 5 Điều 9 nhằm loại bỏ hình thức quảng cáo gián tiếp thuốc lá, giảm mức độ hiện diện của thuốc lá trong thị trường bán lẻ, hạn chế tiếp cận của trẻ em và thanh thiếu niên.
Về ghi nhãn, in cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá (Điều 15 luật hiện hành), Chủ nhiệm UBVHXH đề nghị bổ sung quy định theo hướng diện tích in cảnh báo sức khỏe phải chiếm ít nhất 85% diện tích mỗi mặt chính trước và mặt chính sau của bao, tút, hộp thuốc lá hoặc quy định lộ trình cụ thể đạt được mức tăng diện tích cảnh báo sức khỏe từ 85% đến 100% để thể hiện quyết tâm của Nhà nước thể chế hóa quan điểm, nhiệm vụ, giải pháp về bảo vệ sức khỏe nhân dân tại Nghị quyết số 72-NQ/TW.
Bổ sung quy định về tiêu chuẩn việc ghi nhãn, in cảnh báo sức khỏe phải bảo đảm gắn liền với bao bì thuốc lá, không bị che lấp bởi tem thuốc lá, tránh trường hợp nhãn cảnh báo chỉ được dán trên bao bì hoặc bị che lấp phần lớn diện tích bởi tem thuốc lá như một số sản phẩm thuốc lá đang lưu hành.
Về quy định bán thuốc lá, Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị sửa khoản 9 Điều 1 dự thảo luật theo hướng cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá có quyền từ chối bán thuốc lá nếu người mua không chứng minh được đủ tuổi mua thuốc lá. Đồng thời, khi quy định cụ thể phương thức chứng minh tuổi người mua tại nghị định quy định chi tiết cần lưu ý nguyên tắc chỉ xử lý thông tin ở mức cần thiết cho mục đích xác minh tuổi người mua, bảo đảm phù hợp với pháp luật bảo vệ dữ liệu cá nhân...
