Bất thường trong phán xử vụ ly hôn và tranh chấp chia tài sản chung

Sau khi phản ánh về vụ việc ông Chiêm Quốc Thái (SN 1974, ngụ TP Hồ Chí Minh) được UBND phường Thạnh Mỹ Lợi (nay là phường Cát Lái) 5 lần cấp giấy xác nhận tình trạng “độc thân” nhằm mục đích bổ túc hồ sơ nhà, đất cho ông Thái trong thời gian đang có hôn nhân hợp pháp với bà Vũ Thụy Hồng Ngọc (SN 1978, người có 2 quốc tích Việt Nam và Hoa Kỳ), Báo CAND tiếp tục nhận được một loạt hồ sơ về vụ việc giải quyết ly hôn giữa bà Ngọc và ông Thái có dấu hiệu bất thường…    

Theo hồ sơ cho thấy, sau khi kết hôn, quá trình chung sống hai bên phát sinh mâu thuẫn nên bà Ngọc đã nộp đơn tại TAND quận 1 yêu cầu tòa giải quyết ly hôn với ông Thái và chia tài sản chung. Vụ việc đã được TAND quận 1 cũ (nay là TAND khu vực 1, TP Hồ Chí Minh) thụ lý vào ngày 22/12/2015. Khi đó, ông Chiêm Quốc Thái đã tham gia vụ kiện với tư cách là bị đơn và đã thực hiện các quyền của bị đơn theo quy định cũng như nộp đơn phản tố đối với yêu cầu khởi kiện của bà Ngọc.

Vụ việc được TAND quận 1 thụ lý trong thời gian dài với nhiều lần hòa giải không thành. Đến ngày 14/9/2017, TAND quận 1 đã quyết định chuyển hồ sơ vụ án dân sự này lên TAND TP Hồ Chí Minh. Lý do chuyển vụ việc lên tòa cấp trên được ghi rõ: “Vụ án thuộc trường hợp có đương sự và tài sản ở nước ngoài”. Hơn 1 tháng sau, ngày 27/10/2017, TAND thành phố ra thông báo thụ lý vụ án “Tranh chấp ly hôn, chia tài sản khi ly hôn” theo đơn khởi kiện của bà Vũ Thụy Hồng Ngọc.

z7216474477859_3e60e6eb3df13a60e0a599b0c67cdbb1.jpg -0
Bà Ngọc trình bày vụ việc tại Báo CAND.

Trong quá trình thụ lý, giải quyết sơ thẩm vụ án, ngày 20/3/2018, TAND thành phố đã bác đơn yêu cầu đình chỉ giải quyết vụ án của ông Chiêm Quốc Thái với lý do được ông Thái đưa ra là “Tòa án Hoa Kỳ đang thụ lý giải quyết đơn khởi kiện của ông yêu cầu hủy hôn nhân giữa ông và bà Vũ Thụy Hồng Ngọc”. Lý do được TAND thành phố đưa ra để bác yêu cầu trên của ông Thái được ghi rõ: “TAND thành phố đang thụ lý, giải quyết sơ thẩm vụ án ly hôn và tranh chấp chia tài sản khi ly hôn giữa nguyên đơn là bà Vũ Thụy Hồng Ngọc và bị đơn là ông Chiêm Quốc Thái là đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc tòa án Hoa Kỳ thụ lý, giải quyết đơn khởi kiện của ông yêu cầu hủy hôn nhân giữa ông và bà Vũ Thụy Hồng Ngọc không thuộc trường hợp đình chỉ giải quyết vụ án theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự”. Cùng ngày này, TAND thành phố cũng đã có thông báo bác yêu cầu hủy bỏ biện pháp khẩn cấp tạm thời, hủy bỏ phong tỏa tài khoản tại ngân hàng của ông Chiêm Quốc Thái.

Theo đó, TAND thành phố nêu rõ: “Quyết định thay đổi biện pháp khẩn cấp tạm thời ngày 26/4/2016 của TAND quận 1 phong tỏa 50% số tiền trong các tài khoản đứng tên ông để bảo đảm cho việc giải quyết vụ án và việc thi hành án. Vì vậy, không có cơ sở để chấp nhận yêu cầu của ông là hủy bỏ biện pháp khẩn cấp tạm thời nêu trên với lý do số tiền trong các tài khoản bị phong tỏa không phải là tài sản chung của vợ chồng”.

z7216168760568_7d4b409cdf9285bc39cd1e2410e9ea4e.jpg -0
Thẩm định giá một tài sản theo yêu cầu của TAND khu vực 2 - TAND TP Hồ Chí Minh.

Liên quan đến việc giải quyết vụ án này, ngày 8/5/2018 TAND Tối cao cũng đã có văn bản gửi Chánh án TAND thành phố đề nghị giải quyết vụ việc đúng thời hạn quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự, đảm bảo công bằng, đúng quy định pháp luật.

Luật sư của bà Ngọc khẳng định, Điều 471 Bộ luật Tố tụng dân sự quy định về không thay đổi thẩm quyền giải quyết của tòa án đã nói rõ: “Vụ việc dân sự có yếu tố nước ngoài đã được một Tòa án Việt Nam thụ lý giải quyết theo quy định về thẩm quyền của Bộ luật này thì phải được tòa án đó tiếp tục giải quyết mặc dù trong quá trình giải quyết có sự thay đổi quốc tịch, nơi cư trú, địa chỉ của các đương sự hoặc có tình tiết mới làm cho vụ việc dân sự đó thuộc thẩm quyền của tòa án khác của Việt Nam hoặc của tòa án nước ngoài”.

Tuy nhiên, chỉ căn cứ vào Án lệnh theo hồ sơ số 16D005733 ngày 6/7/2018 của Tòa thượng thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ và Trích lục ghi chú hủy kết hôn giữa ông Thái và bà Ngọc do UBND quận 2 (cũ) cấp ngày 23/7/2018 khi Án lệnh trên chưa có hiệu lực pháp luật, thì ngày 6/8/2019, TAND TP Hồ Chí Minh đã ra quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự theo yêu cầu của bà Ngọc đã được tòa này thụ lý trước đó. Càng bất thường hơn là sau khi có Án lệnh ngày 6/7/2018, luật sư của bà Ngọc đã kháng cáo nên Án lệnh này bị tạm dừng hiệu lực. Đến ngày 27/12/2018 Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ mới có Án lệnh khôi phục lại phán quyết trước đó. Như vậy việc ghi chú hủy kết hôn của UBND quận 2 (cũ) được cấp ra trong thời gian Án lệnh đang được xem xét lại.  

Trả lời Văn phòng Luật sư Trần Thị Hồng Việt và cộng sự về Án lệnh trên vào ngày 14/8/2019, Bộ Tư pháp cho rằng Việt Nam và Hoa Kỳ chưa cùng là thành viên của điều ước quốc tế có quy định về công nhận và cho thi hành bản án, quyết định dân sự của tòa án nước ngoài. Để gửi đơn yêu cầu công nhận và cho thi hành tại Việt Nam, bản án, quyết định của tòa án nước ngoài chỉ gửi qua Bộ Tư pháp trong trường hợp Việt Nam và nước có tòa án đã ra bản án, quyết định cùng tham gia điều ước quốc tế về công nhận và cho thi hành bản án, quyết định của tòa án. Đồng thời điều ước quốc tế đó có quy định đơn yêu cầu được gửi đến Bộ Tư pháp.   

Trình bày bức xúc vì bị Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ hủy hôn vắng mặt, bà Ngọc cho biết bà không thể xuất hiện tại tòa bên Hoa Kỳ do đang bị bắt tạm giam bởi một vụ án khác ở Việt Nam. Theo giấy tờ do bà Ngọc cung cấp, thì trong văn bản ngày 31/5/2022 gửi TAND TP Hồ Chí Minh, Giám thị Trại tạm giam Chí Hòa đã xác nhận bà Vũ Thụy Hồng Ngọc bị tạm giam tại đây từ ngày 26/5/2018 đến ngày 4/6/2018 và bị giam giữ từ ngày 7/6/2018 đến ngày 27/11/2019 về tội danh “Cố ý gây thương tích”. Đại diện Trại tạm giam này khẳng định: “Trong thời gian giam giữ, trại không giải quyết cho bà Vũ Thụy Hồng Ngọc tiếp xúc Lãnh sự; không tiếp nhận các văn bản, tài liệu của Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ và không tiếp nhận tài liệu của Cơ quan ngoại giao Hoa Kỳ tại Việt Nam yêu cầu tống đạt cho đối tượng”.

Trước đó, ngày 16/10/2019, Bộ phận dịch vụ công dân Hoa Kỳ - Tổng Lãnh sự quán Hoa Kỳ tại TP Hồ Chí Minh cũng đã có thư trả lời đại diện của bà Ngọc. Trong đó viên chức Lãnh sự khẳng định không thể lấy được chữ ký của bà Ngọc trong thời gian Lãnh sự đến thăm bà Ngọc vào ngày 15/10/2019.

Sau khi được trả tự do, bà Ngọc đã gửi đơn khởi kiện đến TAND TP Hồ Chí Minh yêu cầu không công nhận Án lệnh của Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ. Trong quyết định sơ thẩm giải quyết vụ việc “Yêu cầu không công nhận bản án, quyết định dân sự của tòa án nước ngoài tại Việt Nam” của TAND thành phố ngày 30/6/2022, TAND thành phố nhận định: “Trong Án lệnh trên, Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ đã thể hiện nội dung biết Tòa án Việt Nam đang thụ lý vụ án bà Ngọc ly hôn ông Thái. Khoản 5, Điều 439 Bộ luật Tố tụng dân sự quy định bản án, quyết định dân sự của tòa án nước ngoài không được công nhận và cho thi hành tại Việt Nam trong trường hợp trước khi cơ quan xét xử của nước ngoài thụ lý vụ việc, Tòa án Việt Nam đã thụ lý và đang giải quyết vụ việc”. Sau khi phân tích về quá trình các cấp tòa tại thành phố liên tục thụ lý vụ án trên, TAND thành phố nhận định: “Trong trường hợp này không có căn cứ công nhận Án lệnh ngày 6/7/2018 và Án lệnh ngày 27/12/2018 đối với vụ kiện tại Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ”.

Phân tích Án lệnh và quy định đối với 3 trang đính kèm, TAND thành phố còn nhận định: “Tài liệu đính kèm Án lệnh được thêm theo yêu cầu của ông Thái là một trang không thể tách rời của Án lệnh. Như vậy, tuy ông Thái cho rằng tòa không giải quyết phân chia tài sản chung của vợ chồng giữa ông với bà Ngọc nhưng thực tế tòa đã xác định các tài sản mà ông nêu ra là tài sản riêng và duy nhất của ông Thái”. Từ đó, căn cứ Điều 440, Điều 470 Bộ luật Tố tụng dân sự, TAND thành phố cho rằng những vụ án liên quan đến quyền đối với tài sản là bất động sản trên lãnh thổ Việt Nam thuộc thẩm quyền giải quyết riêng biệt của Tòa án Việt Nam; tòa án nước ngoài không có thẩm quyền giải quyết đối với những vụ việc thuộc thẩm quyền riêng biệt của Tòa án Việt Nam, cụ thể là quyền đối với bất động sản trên lãnh thổ Việt Nam. Vì vậy TAND thành phố đã chấp nhận yêu cầu của bà Ngọc, ra quyết định không công nhận 2 Án lệnh trên của Tòa Thượng thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ.

Ông Chiêm Quốc Thái kháng cáo nên ngày 29/12/2022 TAND Cấp cao tại TP Hồ Chí Minh đã ra quyết định phúc thẩm giải quyết vụ việc. HĐXX cũng nhận định: “Việc Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ đính kèm thêm 1 trang tài liệu xác định các tài sản mà ông Thái nêu ra bao gồm 12 danh mục, trong đó có bất động sản là tài sản riêng của ông Thái là không thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ. Vì vậy không có căn cứ công nhận nội dung giải quyết về tài sản theo 2 Án lệnh của tòa này”.

Cho rằng có căn cứ chấp nhận một phần kháng cáo của ông Chiêm Quốc Thái và sửa quyết định sơ thẩm nên TAND Cấp cao tại TP Hồ Chí Minh đã không chấp nhận yêu cầu của bà Ngọc về việc không công nhận nội dung giải quyết hôn nhân theo 2 án lệnh của Tòa Thượng Thẩm bang California, quận Cam, Hoa Kỳ; chỉ chấp nhận một phần yêu cầu của bà Ngọc là không công nhận nội dung giải quyết về tài sản theo các Án lệnh này.

Bảo Sơn

Các tin khác

TP Huế: Làm rõ việc chưa được phê duyệt nhưng vẫn khai thác gỗ trên đất rừng

TP Huế: Làm rõ việc chưa được phê duyệt nhưng vẫn khai thác gỗ trên đất rừng

Ngày 13/5, thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP Huế cho biết, ông Nguyễn Đình Đức, Giám đốc Sở NN&MT vừa ký ban hành quyết định thành lập Tổ kiểm tra công tác quản lý sử dụng đất, trồng rừng, khai thác rừng tại khoảnh 3, tiểu khu 166 do Ban Quản lý rừng phòng hộ (RPH) Nam Sông Hương quản lý thuộc địa phận phường Phú Bài, TP Huế.

Đà Nẵng “siết” khai thác khoáng sản, chặn đầu cơ vật liệu xây dựng

Đà Nẵng “siết” khai thác khoáng sản, chặn đầu cơ vật liệu xây dựng

Không chỉ là câu chuyện thiếu cát hay tăng giá đất san lấp, áp lực vật liệu xây dựng đang trở thành phép thử đối với năng lực quản trị đô thị của Đà Nẵng trong giai đoạn phát triển mới. Trước nguy cơ chậm tiến độ các công trình trọng điểm, thành phố đồng loạt triển khai các biện pháp mạnh để vừa tăng nguồn cung, vừa ngăn chặn tình trạng “cát tặc”, đầu cơ và thao túng thị trường.

Giấy tờ nào là căn cứ xác định sử dụng ổn định khi cấp sổ đỏ?

Giấy tờ nào là căn cứ xác định sử dụng ổn định khi cấp sổ đỏ?

Hỏi: Năm 1988, tôi mua mảnh đất của gia đình hàng xóm. Việc mua bán có giấy viết tay nhưng hiện tại đã thất lạc, người bán cũng chuyển đi nơi khác. Nay tôi muốn làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, UBND cấp xã yêu cầu tôi cung cấp căn cứ chứng minh đất đã sử dụng ổn định. Xin hỏi, căn cứ nào để chứng minh sử dụng đất ổn định theo yêu cầu của UBND cấp xã? (Phạm Khôi, phường Cửa Lò, tỉnh Nghệ An)

Kỳ cuối: Để biển không chỉ đẹp... trên giấy

Kỳ cuối: Để biển không chỉ đẹp... trên giấy

Từ Cửa Tùng, Vịnh Lăng Cô, Bãi biển Mỹ Khê đến Vịnh Nha Trang,... miền Trung đang đứng trước cơ hội lớn để biến biển thành động lực tăng trưởng. Các địa phương không thiếu tiềm năng, cũng không thiếu những bản quy hoạch đầy tham vọng. Nhưng thực tế thời gian qua cho thấy điều còn thiếu không nằm ở ý tưởng, mà chính là năng lực tổ chức thực hiện.

Phát hiện bệnh viện xả nước thải chưa qua xử lý ra môi trường

Phát hiện bệnh viện xả nước thải chưa qua xử lý ra môi trường

Ngày 12/5, Phòng CSKT Công an TP Cần Thơ cho biết, đơn vị vừa phát hiện Bệnh viện đa khoa Quốc tế S.I.S (gọi tắt là Bệnh viện S.I.S, địa chỉ ở đường Nguyễn Văn Cừ, phường An Bình, TP Cần Thơ) xả nước thải chưa qua xử lý, có dấu hiệu ô nhiễm... ra môi trường.

Kỳ 3: Ai chịu trách nhiệm?

Kỳ 3: Ai chịu trách nhiệm?

Những dòng nước đen vẫn lặng lẽ chảy ra biển sau mỗi cơn mưa. Những bãi tắm được đầu tư hàng chục, hàng trăm tỷ đồng vẫn đóng cửa hoặc hoạt động cầm chừng. Trong khi đó, tại nhiều điểm đến quen thuộc, dòng khách tiếp tục dồn về khiến hạ tầng quá tải, rác thải gia tăng và sức ép môi trường ngày càng lớn. Đằng sau những lớp áp lực ấy không chỉ là câu chuyện ô nhiễm hay sự lãng phí đầu tư.

Cao điểm mùa du lịch, khách lại “sập bẫy” đặt phòng online

Cao điểm mùa du lịch, khách lại “sập bẫy” đặt phòng online

Bước vào cao điểm du lịch hè, nhu cầu tìm kiếm homestay, khách sạn tại Đà Lạt (Lâm Đồng) tăng mạnh cũng là lúc các đối tượng lừa đảo trên không gian mạng gia tăng hoạt động. Với hình ảnh đẹp mắt, những lời quảng cáo hấp dẫn cùng các fanpage được đầu tư bài bản, nhiều du khách đã mất từ vài triệu tới cả chục triệu đồng vì đặt phòng online.

Người dân Huế đồng thuận, khẩn trương bàn giao mặt bằng các dự án trọng điểm

Người dân Huế đồng thuận, khẩn trương bàn giao mặt bằng các dự án trọng điểm

Dự án mở rộng tuyến đường Nguyễn Hoàng (phường Kim Long) được xác định là công trình trọng điểm của TP Huế nên thời gian qua, chính quyền địa phương cùng các đơn vị liên quan đã nỗ lực tuyên truyền, vận động người dân bị ảnh hưởng dự án sớm bàn giao mặt bằng. Nhờ vậy nên đến nay, phần lớn các hộ dân đều đồng thuận tháo dỡ nhà cửa, di dời tài sản để bàn giao đất thực hiện dự án.

Lúng túng chuyện phân bổ tiền hỗ trợ người dân bị thiệt hại do lũ lụt ở Huế

Lúng túng chuyện phân bổ tiền hỗ trợ người dân bị thiệt hại do lũ lụt ở Huế

Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam – Ban Vận động cứu trợ Trung ương đã phê duyệt, phân bổ cho TP Huế hơn 67 tỷ đồng với mức hỗ trợ 3 triệu đồng/hộ cho các hộ dân bị ảnh hưởng do đợt mưa lũ lịch sử năm 2025. Số tiền này tương ứng với 22.618 hộ, đạt khoảng 16,7% so với đề xuất của địa phương...

Chính quyền địa phương ở Huế vào cuộc sau phản ánh của Báo Công an nhân dân

Chính quyền địa phương ở Huế vào cuộc sau phản ánh của Báo Công an nhân dân

Ngày 6/5 vừa qua, Báo Công an nhân dân (CAND) đăng bài “Di tích quốc gia tháp đôi Liễu Cốc hơn 1.000 năm tuổi chậm được trùng tu, bảo tồn, vì sao ?”, phản ánh di tích cấp quốc gia tháp đôi Liễu Cốc (ở làng Liễu Cốc Thượng, Tổ dân phố Xuân Tháp, phường Kim Trà, TP Huế) hơn 1.000 năm tuổi đã được các cơ quan chức năng tổ chức khai quật khảo cổ học 2 đợt. Tuy nhiên đến nay, di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia này đang trong tình trạng xuống cấp, chưa được tu bổ, bảo tồn để phát huy giá trị di tích đặc trưng của văn hóa Chăm Pa.

Người dân bất an vì 2 tòa tháp 13 tầng gây tranh cãi

Người dân bất an vì 2 tòa tháp 13 tầng gây tranh cãi

Các hộ dân cho rằng, 2 tòa tháp 13 tầng nằm trong dự án Nhà tang lễ quận Thanh Xuân (phường Khương Đình, Hà Nội) nhằm lưu trữ tro cốt sẽ ảnh hưởng đến đời sống hàng ngày, do đó, họ đã gửi đơn kiến nghị đến nhiều nơi.

Các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng thiết bị phát hiện vi phạm hành chính

Các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng thiết bị phát hiện vi phạm hành chính

Nghị định số 61/2026/NĐ-CP quy định về danh mục, việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và quy trình thu thập, sử dụng dữ liệu thu được từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/4/2026. Đáng chú ý, nghị định đã quy định rõ các  hành vi bị nghiêm cấm nhằm đảm bảo quản lý chặt chẽ việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ đúng mục đích, đối tượng theo quy định của pháp luật.

Lâm Đồng: Sống ngột ngạt quanh trại heo bốc mùi nồng nặc

Lâm Đồng: Sống ngột ngạt quanh trại heo bốc mùi nồng nặc

Nhiều năm nay, cuộc sống của hàng chục hộ dân tại xã Tân Hội (Lâm Đồng) bị đảo lộn khi mỗi ngày phải “chịu trận” trong bầu không khí đặc quánh mùi hôi thối bốc ra từ trang trại chăn nuôi nằm giữa khu dân cư. Những cánh cửa luôn đóng kín, những bữa cơm vội vã và nỗi ám ảnh dai dẳng đã trở thành thực tại ngột ngạt, ảnh hưởng tới sức khỏe và sinh hoạt thường nhật của người dân nơi đây.

Loạt dự án trọng điểm tại TP Hồ Chí Minh bị nêu tên do chậm đền bù, giải tỏa

Loạt dự án trọng điểm tại TP Hồ Chí Minh bị nêu tên do chậm đền bù, giải tỏa

Thông tin về tình hình giải ngân vốn đầu tư công cho việc bồi thường, thu hồi đất trong năm 2025 và 2026 vào cuối tháng 4 vừa qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NNMT) TP Hồ Chí Minh đã nêu tên loạt dự án trọng điểm đang đối mặt với tình trạng chậm đền bù, giải tỏa để thu hồi đất phục vụ triển khai dự án…

Bãi biển ven bán đảo Sơn Trà nhếch nhác vì... du lịch "chui"

Bãi biển ven bán đảo Sơn Trà nhếch nhác vì... du lịch "chui"

Dịp nghỉ lễ 30/4 – 1/5 vừa qua, khi dòng khách đổ về Đà Nẵng tăng mạnh, khu vực bán đảo Sơn Trà tái diễn tình trạng kinh doanh dịch vụ tự phát, du lịch "chui” tái diễn. Từ Bãi Obama, Bãi Rạng đến Bãi Nam, cảnh quan bị xâm hại bởi rác thải, kết cấu tạm bợ, hoạt động dịch vụ trái phép và mô-tô nước áp sát vùng san hô... 

Đà Nẵng nói gì trước thông tin “đổ chất thải xuống công trình kè chắn sóng biển nghìn tỷ”?

Đà Nẵng nói gì trước thông tin “đổ chất thải xuống công trình kè chắn sóng biển nghìn tỷ”?

Vào dịp nghỉ lễ, trên một số trang mạng xã hội bất ngờ lan truyền hình ảnh phản ánh việc nghi đổ chất thải xuống khu vực thi công dự án Kè biển Cửa Đại (phường Hội An Đông, TP Đà Nẵng), có mức đầu tư nghìn tỷ đồng, khiến nhiều người dân và du khách không khỏi lo ngại về nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường cũng như chất lượng các bãi tắm ven biển.