Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng, khó khăn của thị trường bất động sản đã từng bước được tháo gỡ. Thống kê giao dịch thành công hai quý cuối năm 2013 cho thấy lượng giao dịch gấp 2 lần hai quý đầu năm. Còn theo báo cáo của 17 doanh nghiệp và 5 sàn giao dịch tại Hà Nội, hết tháng 11/2013 có 4.062 giao dịch thành công. Dự báo quý IV sẽ có khoảng 2.000 giao dịch thành công (quý I chỉ có 556 giao dịch, quý II có 774 giao dịch). Lượng tồn kho đang giảm mạnh mặc dù nguồn cung nhà ở được tiếp tục bổ sung, trong đó Hà Nội giảm trên 20%, TP HCM giảm trên 30%.
Để bán được hàng, các chủ đầu tư đã phải hạ giá khá mạnh, chỉ số giá nhà chung cư giảm từ quý I/2013 đến nay, trong đó khu Cầu Giấy trong quý III/2013 đã giảm 27% so với quý I; khu chung cư trung - cao cấp giảm 15%. Các quận Thanh Xuân, Hà Đông… đều giảm từ 12 - 21%. Đặc biệt tại dự án Nam An Khánh đã giảm tới 50% so với năm 2010.
Tuy giá đã giảm khá mạnh, nhưng thực tế với những người ít tiền, để mua được căn nhà vẫn không phải chuyện dễ. Phân khúc giảm giá mạnh nhất là biệt thự, nhà liền kề tại các khu đô thị ở Hà Đông, Hoài Đức, nhưng dù đã giảm rất mạnh thì giá một căn nhà này vẫn ở mức 4- 5 tỉ đồng. Với các dự án chung cư ở gần trung tâm như Thanh Xuân, Cầu Giấy, để mua được căn hộ chung cư vẫn phải có khoảng 1,5- 2 tỉ đồng bởi giá đều ở mức trên 20 triệu đồng/m2.
Thực tế, những dự án chung cư giá rẻ chủ yếu tập trung ở các quận huyện Hà Đông, Hoài Đức, Long Biên, Gia Lâm thậm chí tận Đông Anh, Mê Linh thì có rẻ cũng không ai mua.
Giữa tháng 11/2013, Thông tư 18/2013 của Bộ Xây dựng sửa đổi, bổ sung một số điều tại Thông tư số 07/2013 về hướng dẫn việc xác định các đối tượng được vay vốn hỗ trợ nhà ở theo Nghị quyết số 02 của Chính phủ (gói 30.000 tỉ) đã nới một số quy định về điều kiện vay vốn như cá nhân, hộ gia đình không cần xác nhận về điều kiện thu nhập, căn hộ mua lớn hơn 70m2, có đất ở dưới quy định cấp phép xây dựng… vẫn có thể được vay từ gói 30.000 tỉ… Tuy nhiên, cho tới thời điểm này, sau 6 tháng triển khai gói tín dụng 30.000 tỉ đồng, mới chỉ có gần 2% được giải ngân là con số thất vọng.
Vì sao lại có tình trạng "ế" như vậy trong khi người có nhu cầu vay là rất lớn? Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng muốn giải ngân nhanh cần có nhiều sản phẩm nhà ở xã hội, nhưng hiện nay lượng nhà xã hội còn ít, sự vào cuộc của các cấp chính quyền chưa hiệu quả.
Để tăng nguồn cung, thời gian vừa qua, nhiều dự án nhà ở thương mại đã xin chuyển đổi sang nhà ở xã hội. Để hỗ trợ các chủ đầu tư nhà ở xã hội, từ ngày 10/1/2014 tới, các dự án phát triển nhà ở xã hội sẽ được hưởng một số hỗ trợ, ưu đãi nhất định theo quy định tại Nghị định 188/2013/NĐ-CP về phát triển và quản lý nhà ở xã hội.
Theo đó, dự án phát triển nhà ở xã hội được nhà nước hỗ trợ, ưu đãi theo quy định: Được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với diện tích trong phạm vi dự án xây dựng nhà ở xã hội; Được vay vốn ưu đãi từ nguồn ngân sách của địa phương, nguồn phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, Quỹ phát triển nhà ở và các nguồn vốn vay ưu đãi khác (nếu có) theo quy định của pháp luật. Đặc biệt, được dành 20% tổng diện tích đất ở được giao trong phạm vi dự án phát triển nhà ở xã hội (bao gồm cả dự án sử dụng quỹ đất 20%) để đầu tư xây dựng công trình kinh doanh thương mại (kể cả nhà ở thương mại cao tầng hoặc thấp tầng) để bù đắp chi phí đầu tư, góp phần giảm giá bán, giá cho thuê, thuê mua nhà ở xã hội và giảm chi phí dịch vụ quản lý, vận hành nhà ở xã hội sau khi đầu tư...
Nhưng, một vấn đề cần đặt ra là các dự án nhà ở xã hội phải đáp ứng được nhu cầu của người mua nhà thì mới thực sự phát huy tác dụng. Bởi thực tế thời gian qua, nhiều dự án nhà ở xã hội nằm ở quá xa trung tâm, thiếu hạ tầng xã hội nên đã có người đã trả lại nhà.
Hiện cả nước có khoảng 50 dự án xin chuyển đổi từ nhà ở thương mại sang nhà ở xã hội, phần lớn là các dự án nằm ở xa trung tâm. Vì vậy, đã có ý kiến lo ngại rằng sau cơn sốt chuyển đổi nhà ở thương mại sang nhà ở xã hội sẽ đến lúc ế vì không phải người thu nhập thấp nào cũng chấp nhận mua nhà ở xa với giá rẻ, để rồi hàng ngày sẽ phải di chuyển tới 20 - 30km mới tới chỗ làm cộng với một loạt chi phí phát sinh trong khi họ là đối tượng thu nhập thấp
