Báo cáo với tựa đề “Ma túy tổng hợp tại khu vực Đông và Đông Nam Á: Diễn biến và thách thức mới nhất năm 2021” được công bố hôm 10/6 chỉ ra rằng lượng methamphetamine bị thu giữ vẫn gia tăng đáng kể bất chấp đại dịch COVID-19. Ông Jeremy Douglas, Trưởng đại diện Văn phòng UNODC khu vực Đông Nam Á - Thái Bình Dương nhận định: “Các băng nhóm tội phạm có tổ chức tiếp tục mở rộng thị trường ma túy tổng hợp trong khu vực, đặc biệt là ở thượng lưu sông Mekong và bang Shan, Myanmar... Trong khi đại dịch làm cho nền kinh tế toàn cầu tăng trưởng chậm lại, các tổ chức tội phạm thống trị tại khu vực đã nhanh chóng thích nghi và lợi dụng tình hình này. Chúng tiếp tục nỗ lực đẩy mạnh nguồn cung nhằm không ngừng tạo dựng thị trường và nhu cầu”.
 |
| Ông Jeremy Douglas, Trưởng đại diện Văn phòng UNODC khu vực Đông Nam Á - Thái Bình Dương phát biểu tại buổi ra mắt báo cáo trực tuyến. |
Năm ngoái, lượng methamphetamine bị thu giữ trong khu vực là khoảng 170 tấn, tăng 19% so với 142 tấn bị thu giữ trong năm 2019. Cũng trong thời gian này có thể thấy sự thay đổi rõ ràng về các đường dây buôn bán ma túy bất hợp pháp. Một lượng lớn đột biến methamphetamine được vận chuyển qua Lào đến Thái Lan và Việt Nam để tiêu thụ trong thị trường nội địa hoặc tiếp tục vận chuyển sang nước khác. Bên cạnh đó, một lượng cực lớn methamphetamine tập trung tại các nước thuộc tiểu vùng hạ lưu sông Mekong như Campuchia, Lào, Myanmar, Thái Lan và Việt Nam. Lượng methamphetamine bị thu giữ tại các nước này chiếm tới 71% lượng methamphetamine bị thu giữ toàn khu vực Đông Á và Đông Nam Á.
Báo cáo cũng cảnh báo về sự gia tăng đột biến của nguồn cung song hành với sự gia tăng sử dụng methamphetamine dạng tinh thể do giá bán buôn và giá bán lẻ trên đường phố rẻ chưa từng thấy. Ví dụ, tại Việt Nam, số lượng người sử dụng methamphetamine có hồ sơ quản lý tăng 9 lần từ năm 2016 đến năm 2020. Thái Lan cũng ghi nhận số người sử dụng methamphetamine tăng gấp 10 lần trong giai đoạn từ 2016 đến 2019.
 |
| Báo cáo “Ma túy tổng hợp tại khu vực Đông và Đông Nam Á: Diễn biến và thách thức mới nhất năm 2021” được công bố hôm 10/6 |
Ông Inshik Sim, Điều phối viên khu vực chương trình toàn cầu SMART của UNODC nhấn mạnh: “Giá methamphetamine giảm tại khu vực Đông Nam Á là một vấn đề nghiêm trọng, điều này cho thấy rõ ràng rằng chiến lược giảm cung đã không đạt hiệu quả như mong muốn. Bên cạnh đó, chỉ một lượng rất nhỏ tiền chất trong danh mục cần kiểm soát chặt chẽ bị thu giữ, một phần có thể do là các tiền chất, hóa chất chưa được kiểm soát và đã bị sử dụng.”
Thị trường methamphetamine tiếp tục mở rộng không phải là điểm đáng lo ngại duy nhất được nêu ra trong báo cáo. Các thách thức khác bao gồm sự gia tăng trong sản xuất và mua bán bất hợp pháp ketamin và tỉ lệ chất kích thần MDMA (methylenedioxymethamphetamine) trong một vài loại thuốc lắc có thể dẫn đến việc sử dụng quá liều đi kèm với hậu quả tang thương. Sự nổi lên của các chất hướng thần mới có khả năng gây nguy hại, bao gồm các chất cần sa tổng hợp và nhóm chất an thần gây nghiện dạng benzodiazepines đã được biến đổi, cũng làm phức tạp thêm tình hình.
“Công tác giám định ngày càng trở nên quan trọng khi thị trường ma túy tổng hợp tại khu vực Đông Á và Đông Nam Á đã thích nghi và biến đổi", ông Justice Tettey, Trưởng ban Khoa học và Phòng thí nghiệm UNODC nói và lưu ý rằng “hoạt động xử lý và tiêu hủy an toàn các chất ma túy và hóa chất bị thu giữ cũng là một thách thức ngày càng lớn mà chúng ta cũng cần quan tâm".
 |
| UNODC đã chỉ ra những lo ngại mới về tội phạm buôn bán ma tuý ở Đông Á và Đông Nam Á |
UNODC hiện đang phối hợp chặt chẽ với các quốc gia trong khu vực Đông Á và Đông Nam Á thông qua Chương trình toàn cầu SMART và Cơ chế thỏa thuận hợp tác kiểm soát ma túy khu vực tiểu vùng sông Mekong (MOU) với mục tiêu giám sát tình hình ma túy và đề ra các khuyến nghị về hợp tác, phát hiện, kiểm soát tiền chất ma túy và các chiến lược y tế công cộng, và quan trọng hơn là hỗ trợ các quốc gia trong phối hợp tác chiến, kiểm soát biên giới.
