Bán đảo Triều Tiên thêm căng thẳng sau vụ thử hạt nhân

Vụ thử bom hạt nhân lần thứ ba vào ngày 12/2 vừa qua được Hãng thông tấn KCNA của CHDCND Triều Tiên mô tả là “một sự thành công mới, khẳng định khả năng làm chủ công nghệ chế tạo vũ khí hạt nhân của Bình Nhưỡng”. Hai lần thử trước đây (vào năm 2006 và 2009) đều không thành công, nhưng nhìn một cách tổng quát tiến trình 3 lần nổ thử bom hạt nhân cho thấy lần này Bình Nhưỡng đã đạt được sự tiến bộ nhất định trong việc nghiên cứu chế tạo bom hạt nhân. Vì vậy, không khí căng thẳng trong các quốc gia láng giềng thân Mỹ và quan hệ Mỹ - Triều bị đẩy lên một mức độ căng thẳng cao hơn.

Sự tiến bộ của Bình Nhưỡng được chứng minh qua việc sử dụng thiết bị nổ mạnh hơn nhiều so với 2 lần nổ thử trước đây, kết hợp với việc phóng thành công tên lửa tầm xa hồi tháng 12/2012, đã khiến Mỹ và các đồng minh lo lắng. 3 vấn đề lớn đang được đặt ra để các cơ quan tình báo Mỹ và đồng minh chạy bở hơi tai đi tìm lời giải: thiết bị hạt nhân mà Bình Nhưỡng vừa cho nổ thử có sức công phá mạnh cỡ nào? Nó sử dụng loại nhiên liệu gì (plutonium hay uranium)? Và vụ thử đã chứng minh Bình Nhưỡng tiến bộ như thế nào? Và thêm nữa, liệu Bình Nhưỡng có khả năng tấn công nước Mỹ hay không?

Trước tiên, các chuyên gia tình báo Mỹ đang mong muốn tìm lời giải đáp cho vấn đề loại nhiên liệu nào đã được sử dụng, plutonium hay uranium. Do không thể tiếp cận thực địa ở CHDCND Triều Tiên, nên việc thu thập dữ liệu để phân tích và đưa ra kết luận chính xác là vô cùng khó. Vì vậy, việc đưa ra đánh giá, kết luận chủ yếu dựa vào suy luận của các chuyên gia am hiểu về chương trình nghiên cứu hạt nhân của CHDCND Triều Tiên.

Theo chuyên gia James Acton của Viện Hòa bình quốc tế Carnegie thì kho nhiên liệu plutonium của CHDCND Triều Tiên không nhiều, trong khi việc sản xuất ra loại nhiên liệu nhân tạo này lại khá tốn kém cho nên nhiều khả năng Bình Nhưỡng không sử dụng plutonium mà chuyển sang dùng uranium làm giàu cao vừa rẻ lại vừa dễ sản xuất hơn. Từ đây, điều lo ngại của Mỹ và đồng minh càng định hình rõ hơn: CHDCND Triều Tiên có khả năng nhanh chóng mở rộng kho vũ khí hạt nhân.

Vấn đề là làm sao để chứng minh chính xác CHDCND Triều Tiên đã sử dụng uranium làm giàu cao. Uranium là loại nhiên liệu rất dễ bay hơi và thời gian tồn lưu trong không khí rất ngắn, cho nên các chuyên gia tình báo Mỹ buộc phải thu thập dữ liệu trong vòng 24 giờ. Tuy nhiên, khả năng thành công của việc này rất thấp. Bộ Môi trường Trung Quốc hôm 14/2 đã thông báo rằng, không tìm thấy dấu vết phóng xạ nào xung quanh khu vực nổ thử hạt nhân (cách biên giới Trung-Triều khoảng 100km). Hàn Quốc cũng xác nhận không phát hiện dấu hiệu phóng xạ nào.

Việc đo chấn rung để xác định cường độ vụ nổ có vẻ dễ dàng hơn nhờ các thiết bị đo chấn rung điện tử hiện đại. Dựa vào dữ liệu đo được, các chuyên gia Mỹ cho rằng cường độ chấn rung của vụ nổ đạt khoảng 5,1 độ richter, tương đương một quả bom cỡ trung bình (hai vụ nổ trước đây đạt 4,3 và 4,7 độ richter).

Phân tích các dữ liệu thu thập được, các chuyên gia Mỹ và Hàn Quốc đưa ra kết luận khác nhau về sức công phá của quả bom, nhưng nói chung vào khoảng từ 6 đến 15 kiloton TNT, nhỏ hơn quả bom đã thả xuống thành phố Hiroshima năm 1945 (khoảng 20 kiloton TNT).

Bán đảo Triều Tiên thêm căng thẳng sau vụ thử hạt nhân ảnh 1
Tên lửa Hàn Quốc trong cuộc tập trận mới nhất.

Vụ nổ thử hạt nhân thành công của CHDCND Triều Tiên đã khiến cho không chỉ Mỹ và các đồng minh lo ngại mà ngay cả Trung Quốc - đồng minh thân thiết lâu nay của CHDCND Triều Tiên cũng tỏ thái độ không hài lòng. Vụ nổ thử diễn ra giữa lúc tình hình khu vực Đông Bắc Á tiếp tục có những diễn biến căng thẳng, Mỹ-Hàn vừa tiến hành tập trận, Nam - Bắc Triều Tiên dàn trận địa pháo cao xạ trong khu vực biên giới 2 miền. Vì thế nó sẽ càng làm gia tăng mức độ căng thẳng, không khéo sẽ đổ vỡ thành chiến tranh nóng.

Ngay sau khi vụ nổ thử xảy ra, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã nói chuyện qua điện thoại với Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và tái khẳng định những cam kết của Mỹ trong việc đảm bảo an ninh cho Nhật Bản trước mọi cuộc tấn công từ CHDCND Triều Tiên. Mỹ cũng cam kết hậu thuẫn Nhật Bản trong việc thúc đẩy những hành động tại Hội đồng Bảo an LHQ, đồng thời cam kết hợp tác cùng các đồng minh trong nỗ lực kiềm chế chương trình hạt nhân của CHDCND Triều Tiên. 

Phần mình, Tokyo tuyên bố "có quyền tấn công quân sự CHDCND Triều Tiên nếu cảm nhận mối đe dọa cao độ và nếu không có lựa chọn nào khác". Trong khi đó, ngày 14/2, tức 2 ngày sau vụ nổ thử, Hàn Quốc đã đưa ra lời cảnh báo cứng rắn với CHDCND Triều Tiên, rằng Seoul có thể tấn công lên miền Bắc nếu "tin rằng" có một “mối đe dọa rõ rệt về một cuộc tấn công”. Hiện Hàn Quốc đã triển khai một tên lửa hành trình để chứng minh mình không hề cảnh báo suông.

Vụ nổ thử cũng đặt Trung Quốc vào tình thế khó xử mới. Theo giới chuyên gia, từ nay, Trung Quốc một mặt sẽ khó từ chối lời kêu gọi của các đối tác trong việc tìm kiếm những bước đi hiệu quả nhằm kiềm chế CHDCND Triều Tiên, mặt khác cũng tỏ ra e ngại khi CHDCND Triều Tiên có vũ khi hạt nhân. Tình thế mới này sẽ làm thay đổi tương quan trong mối quan hệ song phương giữa 2 nước, và khi đó Bắc Kinh sẽ mất dần tầm ảnh hưởng "đàn anh" so với CHDCND Triều Tiên.

Tờ Washington Post hôm 13/2 đã đăng bài bình luận cho rằng thế giới nên chuẩn bị tinh thần "sống chung với một CHDCND Triều Tiên có bom hạt nhân"  vì với việc thử thành công thiết bị nổ hạt nhân lần này, Bình Nhưỡng đã tiến một bước dài để trở thành một cường quốc hạt nhân mới. Và như thế, mục tiêu "vì một bán đảo Triều Tiên phi hạt nhân" sẽ chắc chắn phá sản

Trương Hùng (tổng hợp)

Các tin khác

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Nhật Bản nới quy định xuất khẩu quốc phòng

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với xuất khẩu quốc phòng sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp quốc phòng.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định chính trị và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.