Về phía DN chủ cảng, phương án đã được tính toán, đưa ra áp dụng gồm đưa hàng từ Cát Lái về các cảng cạn là ICD Sóng Thần, ICD Long Bình, Tân Cảng hoặc để lại tại các cảng ở khu vực Cái Mép để giao hàng.
Gần đây nhất, ngày 20/4, Công ty CP Kho vận Tân Cảng đã tiếp tục thông báo với các chủ hàng, chủ tàu và đại lý tàu biển việc hải quan cửãa khẩu Tân Cảng tổ chức làm thủ tục hải quan cho hàng hóa XNK tại Tân Cảng - Hiệp Lực sát cạnh cảng Cát Lái.
Để hỗ trợ cảng Cát Lái trong việc giảm tải, Tổng cục Hải quan cũng đã cho phép trong trường hợp hết chỗ neo đậu tàu làm hàng hoặc hàng hóa tồn đọng gia tăng tại cảng Cát Lái, chủ cảng được phép đưa các tàu chở hàng nhập khẩu dự kiến cập cảng Cái Lái sang cảng Tân Cảng - Hiệp Phước.
 |
| Cảng Cái Mép đã tiếp nhận được tàu chở 14 ngàn container, nhưng chưa san sẻ được nhiều cho cảng Cát Lái. |
Hàng hóa NK đã được dỡ xuống cảng Cát Lái được phép chở đến Tân Cảng - Hiệp Phước để làm thủ tục hải quan tại đây.
Tại cảng Cát Lái, việc mở rộng cổng C tăng lên 4 làn xe thông thường và 1 làn xe quá khổ cũng đã được lực lượng hải quan phụ trách cửa khẩu này thực hiện. Dù vậy, áp lực hàng hóa qua cảng Cát Lái vẫn khó giảm.
Chính quyền TP Hồ Chí Minh đã quyết định di dời cụm cảng cạn dùng để “chia lửa” áp lực hàng hóa XNK với cảng Cát Lái.
Cụm cảng Trường Thọ gồm 4 cảng cạn với lợi thế nằm cách Xa lộ Hà Nội 500m; cách cảng Cát Lái 10km; cách cụm cảng Cái Mép - Thị Vải 60km, đây là điểm tập kết, trung chuyển hàng hóa xuất khẩu lớn từ các KCX - KCN phía Đông TP Hồ Chí Minh, Bình Dương và Đồng Nai.
Theo ông Trịnh Chính Sinh, Phó Giám đốc cảng cạn ICD Phước Long, các cảng cạn trong cụm cảng ICD Trường Thọ đang có công suất làm hàng đạt 1,5 triệu container/năm. Cụm cảng ICD Trường Thọ đảm bảo giải quyết ít nhất 50% lượng hàng hóa XNK ngoài cảng cho cụm cảng Cái Mép - Thị Vải. Hàng hóa tập kết về cụm cảng ICD Trường Thọ bằng đường bộ, nhưng từ cảng cạn này trung chuyển ra các cảng biển và ngược lại hầu hết được vận chuyển bằng đường thủy nội địa.
Vận chuyển hàng hóa bằng xà lan chiếm ưu thế về giá cước khi giá cước vận chuyển hàng hóa bằng xe container xe từ TP Hồ Chí Minh đi Vũng Tàu khoảng 6 triệu đồng/container nhưng dùng xà lan chỉ khoảng 700 ngàn đồng/container. Việc này sẽ tiết kiệm được hơn 1/8 chi phí và 1/10 thời gian cho DN.
Ông Sinh cho biết, với việc vận chuyển container bằng xà lan trên các tuyến thủy nội địa từ cụm cảng cạn ICD Trường Thọ ra các cảng biển, loại nhỏ nhất cũng chở được 50-60 container, tương đương với 30 đầu xe container chạy trên đường bộ. Do đó, về mặt giao thông sẽ giảm tải được một lượng lớn xe container trên đường.
Về mặt kinh tế, ngoài phục vụ cho hoạt động XNK hàng hóa, hàng năm cụm cảng này còn đóng góp cho ngân sách thành phố qua nguồn thu thuế XNK không nhỏ. TP Hồ Chí Minh yêu cầu việc di dời cụm cảng ICD Trường Thọ phải được hoàn tất trong vòng hai năm, đóng cửa vào cuối năm 2016.
Theo một số đại diện các cảng cạn trong cụm cảng này, TP Hồ Chí Minh quy hoạch hoạt động đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030 với năng lực thông quan đạt các mức 3 triệu tấn và 3,6 triệu tấn hàng hóa XNK.
Trung bình một cảng ICD trong cụm đã đầu tư từ 200-300 tỷ đồng để xây dựng hạ tầng. Do đó việc yêu cầu phải nên di dời ngay sẽ gây ra sự lãng phí rất lớn đối với các cảng cạn... Vì vậy, với giải pháp đóng cửa, xóa sổ cụm cảng ICD Trường Thọ, việc di dời này sẽ xóa được điểm kẹt xe trên Xa lộ Hà Nội, giải tỏa phần lớn cho tuyến ra vào cảng Cát Lái.
Nhưng khi không còn cụm cảng cạn Trường Thọ thì nhu cầu vận chuyển hàng hóa từ các KCN-KCX tới các cảng biển và chiều ngược lại vẫn phải thực hiện. Vì vậy việc dẹp cụm cảng cạn ICD Trường Thọ sẽ tiếp tục khiến hàng hóa dồn về Cát Lái, gia tăng thêm áp lực quá tải đối với cảng này.
