Văn hóa là nguồn năng lượng gốc vô tận

Ở thời điểm này thực sự là chưa có gì để nói về giải Oscar 2026, vậy nhưng giới chuyên môn về điện ảnh đã đưa ra nhận định "Frankenstein" sẽ là một trong những ứng viên nặng ký cho Oscar 2026.

Dĩ nhiên, nhận định thì vẫn chỉ là nhận định, không hẳn điều đó sẽ đúng với thực tiễn, nhất là với một giải thưởng danh giá nhất trong ngành công nghiệp điện ảnh như Oscar, nhưng điều đó cũng đã cho thấy sự thành công của tác phẩm này.

untitled-1.jpg -0
Việt Nam góp mặt tại giải Oscar 2026 với bộ phim “Mưa đỏ” của đạo diễn Đặng Thái Huyền.      Ảnh: ĐPCC

Với kịch bản chuyển thể từ tiểu thuyết "Frankenstein" của nhà văn Mary Shelley, thông qua bộ phim, đạo diễn Guillermo del Toro đã mang đến cho khán giả một câu chuyện đầy suy ngẫm, trăn trở, day dứt.

Trong câu chuyện này, Người sáng tạo Victor Frankenstein đã thu thập các bộ phận cơ thể từ những tên tội phạm bị treo cổ và những người lính tử trận để tạo thành một tạo vật khổng lồ rồi phóng điện để tạo ra Frankenstein trong hình hài đáng sợ nhưng ánh mắt ngây thơ, bám víu vào Victor Frankenstein và xem như cha của mình, trong khi chính Victor Frankenstein không đủ can đảm, trách nhiệm để chấp nhận việc tạo vật của mình là một sinh linh có cảm xúc, mong muốn hòa nhập vào thế giới con người nên đã chối bỏ, hủy diệt.

Frankenstein bị người sáng tạo từ bỏ, trở nên quay cuồng trong vòng xoáy của tức giận và cả tình yêu thương học được từ những người đã từng gặp suốt hành trình trưởng thành. Sau bao biến cố, cả người sáng tạo và tạo vật tìm được sự thanh thản, điểm giao của những linh hồn đơn độc, khao khát được công nhận, yêu thương.

Được công chiếu lần đầu tại Liên hoan Phim quốc tế Venice lần thứ 82 năm 2025 (từ ngày 27/8 đến ngày 6/9/2025, tại Venice Lido, Ý) và nhận tràng pháo tay kéo dài 13 phút, sau đó "Frankenstein" được chiếu hạn chế tại một số rạp ở Mỹ vào ngày 17/10 và chính thức ra mắt khán giả toàn cầu trên nền tảng Netflix từ ngày 7/11/2025.

Chỉ sau 3 ngày công chiếu, "Frankenstein" đã đạt hơn 29 triệu lượt xem và nhanh chóng nhảy lên vị trí số 1 trong danh sách phim tiếng Anh được nhiều người xem nhất của Netflix, tiếp đó là nhanh chóng giữ vị trí tốp 1 trên Netflix ở 85 quốc gia, tốp 10 trên Netflix ở 93 quốc gia, trở thành chủ đề được bàn tán sôi nổi trên các diễn đàn điện ảnh quốc tế, với đa phần là các đánh giá tích cực; được Hội đồng Phê bình điện ảnh quốc gia và Viện Phim Mỹ chọn là một trong 10 phim hay nhất năm 2025...

Điều gì khiến "Frankenstein" thu hút khán giả và tạo được “cơn địa chấn” này? Nhận định được nhiều đồng thuận nhất chính là do "Frankenstein" đã mang đến một thông điệp về sự chữa lành, nhân văn, duy mỹ. Thông điệp này cũng trả lời cho câu hỏi rất thời cuộc về đạo đức, về trách nhiệm của những nhà sáng tạo khi công nghệ ngày càng phát triển, giúp con người thăng hoa sáng tạo, tạo ra nhiều hơn những tạo vật.

Nói như thế cũng để thấy, không chỉ Việt Nam chúng ta mà là cả nhân loại, đều trân trọng những “sự chữa lành, nhân văn, duy mỹ”, nói một cách khái quát hơn thì đấy chính là những giá trị Chân - Thiện - Mỹ mà nhờ đó con người sống với nhau có trách nhiệm hơn, tốt lành và nhân ái hơn. Việc sáng tạo tác phẩm nghệ thuật rất cần hướng vào việc tạo ra và lan tỏa những giá trị như thế, để từ đó tạo nên “sức mạnh mềm” thúc đẩy xã hội phát triển.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống ngành Văn hóa (28/8/1945 - 28/8/2025), tổ chức ngày 23/8/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm đã bày tỏ mong muốn đội ngũ những người làm công tác văn hóa: "Trên mỗi cương vị, mỗi người làm văn hóa hãy mang trong tim ngọn lửa yêu nước, lòng tự trọng nghề nghiệp, ý thức kỷ luật và sự sáng tạo không mệt mỏi. Hãy để mỗi tác phẩm văn học, nghệ thuật, mỗi giải đấu, mỗi sản phẩm du lịch, mỗi không gian văn hóa là một "đại sứ" của Chân - Thiện - Mỹ Việt Nam. Hãy để mỗi quyết định quản lý là một cam kết vì công chúng, vì dòng chảy di sản, vì tương lai con người Việt Nam”.

Theo Tổng Bí thư Tô Lâm, ngay từ khi mới ra đời, trong khói lửa của cách mạng và dự cảm về tương lai đất nước, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu đã xác định vị trí đặc biệt của văn hóa. Vì thế, từ buổi đầu của chính quyền nhân dân và ngay trong thời kỳ kháng chiến cứu nước, dù trong bối cảnh rất nhiều khó khăn nhưng Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cử, gửi hàng trăm thanh niên trẻ ra nước ngoài học tập về văn hóa, nghệ thuật, thể thao...

Từ đó đến nay, xuyên suốt các kỳ Đại hội Đại biểu toàn quốc, các nghị quyết, kết luận, chỉ thị của Trung ương, của Bộ Chính trị, Ban Bí thư đều nhấn mạnh: Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển; văn hóa là sức mạnh mềm, là "năng lượng gốc" vô tận của dân tộc Việt Nam - một dân tộc luôn biết lấy văn hóa làm nền tảng tinh thần, làm sức mạnh nội sinh, làm ngọn đuốc soi đường cho mọi thắng lợi.

Lương Duy Cường

Các tin khác

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Đúng đắn nhưng cần hiệu quả

Tin vui cho những nghệ sĩ âm nhạc dân tộc Việt Nam là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phê duyệt đề án xây dựng Dàn nhạc Dân tộc Quốc gia Việt Nam vào ngày 22/4/2026 với quyết tâm triển khai ngay trong năm nay và dự kiến tổng kết vào năm 2031. Đây là một quyết định đúng đắn (dù hơi muộn) và cho thấy rõ chủ trương đầu tư cho phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện tại.

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Tạo sức bật cho văn nghệ sĩ sáng tạo

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ đẩy mạnh việc quảng bá, giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật tiêu biểu thuộc các loại hình ca múa nhạc, kịch nói, cải lương, hát bội, xiếc, múa rối.

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Hiện hữu như “cái gì đó” và “không gì cả”

Nỗi sợ lớn nhất của tôi là gì? Là không gì cả. Phần lớn thời gian của tôi được dành để nỗ lực chứng minh rằng mình đáng được nhớ đến. Làm việc chăm chỉ hơn, mơ lớn hơn, nói “có” với những cơ hội - kể cả khi chúng vắt kiệt mình.

Kiến tạo văn hóa số

Kiến tạo văn hóa số

Người viết cho rằng: AI tạo sinh có thể cắt ghép, được dựng nên những hiện thực chưa từng có theo ý muốn của chúng ta. Giờ đây, thay vì nheo mặt để nhận diện tem mác, dấu hiệu hàng fake trên hàng hóa thì đến lúc đắn đo trước những tác phẩm: Liệu bài thơ này, bản nhạc kia, bức tranh nọ... có dấu hiệu can thiệp của AI hay không? Chúng ta sống với AI hay chúng ta sống bằng AI? Một câu hỏi khó trả lời.

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Sự hỗn loạn sắp chấm dứt?

Trong tháng 3/2026 vừa qua, số lượng các bản ghi âm bị từ chối phát hành qua nền tảng Tunecore của Công ty Believe đột nhiên tăng vọt. Và, tất cả những bản phát hành bị từ chối ấy đều có một điểm chung: đó là những bản nhạc được tạo ra bởi AI.

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Cơ hội mới cho hoạt động sáng tạo văn hóa

Chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã thành công tốt đẹp vào ngày 17/4, song báo chí trong và ngoài nước vẫn tiếp tục có nhiều bài viết đặc sắc, khẳng định quan hệ truyền thống gắn bó mật thiết giữa hai Đảng và nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc cũng như tầm nhìn, định hướng trong việc nâng tầm kết nối chiến lược giai đoạn phát triển mới.

Mệnh lệnh của niềm tin

Mệnh lệnh của niềm tin

Hôm nay, cũng như mọi ngày, tôi dậy rất sớm, ngồi bên ly cà phê và lướt nhanh trên màn hình smartphone. Có lẽ, giờ này nhiều người cũng giống tôi tìm sự khởi đầu cho ngày mới bằng việc nhật tin tức sau một đêm - nguồn năng lượng mới từ sự trong trẻo tinh khôi của thiên nhiên và sự hào hứng của tinh thần.

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Văn hóa là động lực tăng trưởng mới

Tin vui cho giới làm phim Việt là tính đến trưa 10/4, theo thống kê của Box Office Vietnam (BOVN - trang web độc lập chuyên tổng hợp, phân tích và thống kê dữ liệu doanh thu phòng vé, số lượng vé và suất chiếu trên toàn lãnh thổ Việt Nam), phim "Hẹn em ngày nhật thực" của đạo diễn Lê Thiện Viễn đã thu về hơn 81 tỉ đồng sau khi bắt đầu công chiếu từ cuối tháng 3 và vẫn đang giữ vững vị trí đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Việt (tính theo ngày).

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Luật hóa để bảo vệ "tài năng nhí"

Chuyện ồn ào trên mạng xã hội liên quan đến nữ ca sĩ Thiện Nhân và gia đình của cô chắc chắn là một chuyện không vui chút nào, đặc biệt là khi soi chiếu bằng các giá trị văn hóa Á Đông vốn coi trọng nền tảng tình cảm gia đình, quyến thuộc hơn là tài sản.

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

“GATO” - gieo mầm xấu độc!

Gần đây trong tiếng Việt có từ mới “GATO” nhanh chóng trở nên phổ biến. Viết tắt của “ghen ăn tức ở”, dịch sang tiếng Tây, tương đương từ “đố kỵ” - một trạng thái cảm xúc tiêu cực, khó chịu, ghen ghét, cay cú trước thành công, danh tiếng người khác.

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Văn học Việt Nam trong kỷ nguyên dịch chuyển

Trong bối cảnh văn hóa đọc Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động chưa từng có, một hiện tượng nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của sách ngoại văn, đặc biệt là qua các hiệu sách độc lập (indie) có giám tuyển. Không chỉ phản ánh nhu cầu cập nhật tri thức toàn cầu của lớp độc giả trẻ, hiện tượng này còn đặt ra những câu hỏi mang tính chiến lược về con đường đưa văn chương Việt Nam ra thế giới.

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Tôn vinh những giá trị văn hóa đích thực

Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt tình trạng hát nhép trên sân khấu. Việc này đã nhận được sự đồng thuận cao, không chỉ từ phía những nhà quản lý văn hóa mà cả với những người trực tiếp hoạt động biểu diễn, doanh nghiệp tổ chức biểu diễn.

AI - Tìm đâu ra người thật?

AI - Tìm đâu ra người thật?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang thay đổi cách sách đi từ tay tác giả đến bạn đọc từ khâu sáng tác và biên tập đến in ấn và marketing. Không phải ai cũng hoan nghênh sự thay đổi này, và quả thực là ngoài một số lợi ích nhất định, việc sử dụng AI tràn lan cũng đem lại nhiều vấn đề làm đau đầu các nhà xuất bản, đơn cử như việc con người để cho AI thay thế tác giả và biên dịch viên.

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Đàm Khánh Phương: “Không bao giờ thơ chịu nước bán rao”

Trong đám tang nhà thơ Đàm Khánh Phương tại nhà tang lễ Đức Giang hôm ấy, ngoài nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - có mặt và sau đó đọc điếu văn - tôi thấy không nhiều các nhà văn, nhà thơ khác đến đưa tiễn. Phương ít bạn, hay là khi khỏe mạnh, Phương đã có những điều làm bạn bè khó cảm thông?  

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Hầm trú ẩn của nhà thơ trong thời đại AI

Năm 2001, đạo diễn Steven Spielberg ra mắt bộ phim “A.I. - Artificial Intelligence”, kể về cậu bé robot David được lập trình để yêu thương vô điều kiện. Khi người mẹ nuôi bỏ rơi cậu giữa rừng, David bắt đầu hành trình 2000 năm đi tìm một ngày được sống bên bà. Khi những sinh vật tiến hóa đánh thức cậu giữa tàn tích băng giá, điều David xin không phải tri thức hay quyền năng, mà chỉ là một ngày được yêu thương.

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Bảo đảm quyền thụ hưởng văn hóa

Động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo luôn là một trong những chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Văn hóa soi đường quy hoạch

Văn hóa soi đường quy hoạch

Gần đây, có hai sự việc nhận được khá nhiều sự quan tâm của dư luận, và vẻ bề ngoài, hai sự việc ấy không hoàn toàn liên quan tới nhau nhưng sâu trong bản chất, chúng lại có một điểm chung.

Sống để kết nối yêu thương

Sống để kết nối yêu thương

Sống là để kết nối những yêu thương, bởi cuộc sống có biết bao nhiêu điều đáng yêu mà chúng ta không thể kể tên hết được. Đó là một cảm nhận của người viết có được mỗi khi quan sát và lắng nghe từng thanh âm của cuộc đời. Dẫu biết hằng ngày vẫn xuất hiện cái ác, cái xấu nhưng còn có biết bao người tốt, bao hành động cao cả.

“Cái chết” của sách bìa mềm

“Cái chết” của sách bìa mềm

Cuộc cách mạng văn học hiện đại có sự đóng góp không hề nhỏ của sách bìa mềm. Những quyển sách bìa mềm được bày bán khắp mọi nơi với giá cả phải chăng đã đưa văn học đến với tất cả mọi thành phần trong xã hội.

Quyết liệt phát triển văn hóa

Quyết liệt phát triển văn hóa

Diễn biến mới nhất của việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành ngày 7/1/2026, đó là Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam đã có cuộc họp đầu tiên, trong tuần qua, với nhiều nội dung quan trọng.