Đây là chủ trương lớn của tỉnh Thanh Hoá, nhằm quan tâm, chăm lo đời sống, an sinh xã hội cho người dân đang thiếu thốn về nơi ăn, chốn ở ổn định.
Thực hiện "Cuộc vận động hỗ trợ xây dựng nhà ở cho đồng bào sinh sống trên sông", Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Thanh Hoá chỉ đạo Ban Thường vụ các huyện, thành, thị chỉ đạo lực lượng Công an phối hợp với UBND các xã, phường, thị trấn rà soát, thống kê cụ thể các hộ gia đình đang sinh sống trên sông có hộ khẩu thường trú, tạm trú trên địa bàn. Trong đó, xác định rõ nhân khẩu, nghề nghiệp, nguyện vọng được đào tạo nghề, chuyển đổi nghề, giới thiệu việc làm, tình trạng đất ở, nhà ở hiện nay, xác minh những hộ được cấp đất nhưng không ở, những hộ đã chuyển nhượng cho người khác, những hộ là con, cháu của các hộ gốc đã được Nhà nước cấp đất ở gắn với nghề nghiệp, độ tuổi cụ thể của từng nhân khẩu...
Sau một thời gian tích cực xác minh, kết quả cho thấy, trong tổng số 247 hộ đồng bào sinh sống trên sông, có 183 hộ đủ điều kiện được cấp đất ở (huyện Thọ Xuân 34 hộ, Thiệu Hóa 30 hộ, Yên Định 77 hộ, Vĩnh Lộc 4 hộ, Thạch Thành 5 hộ, Đông Sơn 1 hộ, thành phố Thanh Hóa 32 hộ; có 5 hộ (huyện Thọ Xuân 2 hộ, thành phố Thanh Hóa 3 hộ tự mua đất đề nghị được hỗ trợ làm nhà); 59 hộ không đủ điều kiện cấp đất (huyện Thọ Xuân 28 hộ, thành phố Thanh Hóa 31 hộ).
Sau khi có kết quả rà soát, xác minh rõ từng hộ, các địa phương có đồng bào sinh sống trên sông đã thống nhất chủ trương với HĐND cấp huyện ban hành Nghị quyết về chủ trương đầu tư dự án khu, điểm tái định cư, giao UBND cấp huyện xây dựng đề án quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 trình Chủ tịch UBND tỉnh phê duyệt và chấp thuận; ban hành Quyết định phê duyệt dự án đầu tư, tổ chức thi công hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư, lựa chọn mẫu thiết kế nhà phù hợp, động viên các hộ xây dựng theo mẫu để tạo sự đồng bộ, văn minh...
Để thực hiện có hiệu quả việc cấp đất, hỗ trợ kinh phí xây dựng nhà ở cho các hộ đồng bào sinh sống trên sông, thành phố Thanh Hóa và các huyện đã thực hiện việc huy động đầu tư, xây dựng cơ sở hạ tầng tái định cư cho các hộ với tổng số tiền hơn 18,8 tỷ đồng. Nguồn của Ủy ban MTTQ tỉnh, Ủy ban Caritas giáo phận Công giáo Thanh Hoá, trích nguồn kinh phí của huyện, xã để hỗ trợ cùng nguồn kinh phí của gia đình, dòng họ xây dựng nhà ở cho 183 hộ đề nghị với tổng số tiền hơn 52,4 tỷ đồng. Trong đó, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Thanh Hoá tiếp nhận nguồn hỗ trợ từ Công ty Xi măng Long Sơn 9,1 tỷ đồng (mức hỗ trợ 50 triệu đồng/nhà), Ủy ban Caritas giáo phận Công giáo Thanh Hóa hỗ trợ hơn 7 tỷ đồng; Ủy ban Mặt trận Tổ quốc cấp huyện và cấp xã ủng hộ 3,6 tỷ đồng; gia đình, dòng họ 32,5 tỷ đồng.
Đến nay, thành phố Thanh Hóa và các huyện có đồng bào sinh sống trên sông đã quy hoạch, đầu tư hạ tầng, bố trí cấp đất ở cho 179 hộ (Yên Định 76 hộ, Thọ Xuân 34 hộ, Vĩnh Lộc 4 hộ, Thạch Thành 5 hộ, Thiệu Hóa 28 hộ và thành phố Thanh Hoá 32 hộ), với diện tích 20.103,2 m2, vận động người thân cho 1 hộ tại huyện Đông Sơn 80 m2 đất ở.
Ngoài việc cấp đất, hỗ trợ tiền làm nhà, các địa phương còn quan tâm thực hiện các chế độ chính sách đảm bảo an sinh xã hội đối với các hộ, đặc biệt là việc làm cho người lao động và việc học cho trẻ nhỏ.
Các đơn vị đã rà soát, thống kê, phân loại các đối tượng lao động trong độ tuổi có nhu cầu học nghề, chuyển đổi nghề; phối hợp với các doanh nghiệp sử dụng lao động trên địa bàn, tổ chức các Hội nghị tư vấn việc làm và học nghề, giới thiệu lao động trong độ tuổi đi làm việc tại công ty may mặc, công ty giày da, các doanh nghiệp sản xuất trên địa bàn; kết nối cho số lao động cao tuổi nhận việc của cơ sở sản xuất nghề tiểu thủ công nghiệp (mây giang, làm mi...) về làm tại nhà, bố trí đất sản xuất nông nghiệp cho các hộ... Rà soát, ra quyết định và cấp sổ cho 138 hộ nghèo và 5 sổ hộ cận nghèo. Các hộ nghèo và cận nghèo đều đã được thụ hưởng chính sách BHYT và được tạo điều kiện hưởng các phúc lợi sau khi lên bờ, ổn định đời sống.
Bên cạnh đó, các xã, phường, thị trấn đã phối hợp với các trường rà soát các hộ đồng bào sinh sống trên sông, theo đó có 308 học sinh trong độ tuổi đến trường được thực hiện đầy đủ chính sách miễn giảm học phí, các khoản đóng góp khác theo quy định; mua thẻ BHYT cho học sinh thuộc đối tượng hộ nghèo, hộ cận nghèo và các chính sách an sinh xã hội khác có liên quan để các em được thụ hưởng đầy đủ các điều kiện phúc lợi xã hội. Ban giám hiệu các nhà trường đều xây dựng kế hoạch phụ đạo, bồi dưỡng đối với học sinh yếu ít nhất 2 tiết/tuần để giúp các em vươn lên trong học tập; đồng thời hỗ trợ một phần chi phí học tập, hoạt động giáo dục cho các em.
Có thể khẳng định, "Cuộc vận động hỗ trợ xây dựng nhà ở cho đồng bào sinh sống trên sông", là một trong những chủ trương đúng đắn, là việc làm hết sức có ý nghĩa, mang tính nhân văn sâu sắc, thể hiện truyền thống "lá lành đùm lá rách", tinh thần "tương thân, tương ái", được các cấp uỷ, chính quyền, nhân dân trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá ủng hộ, đánh giá cao.
Thanh Hóa: Đẩy nhanh tiến độ cấp đất ở cho đồng bào sinh sống trên sông 
