Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.
Trong lịch sử các cơ quan an ninh Liên Xô, có nhiều cá nhân đã để lại dấu ấn sâu đậm. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc câu chuyện về một con người đã trung thành phục vụ tổ quốc - Đại tá Vitaly Chernyavsky, cựu chiến binh của Cục Tình báo Đối ngoại Liên Xô.
Là điệp viên cao cấp của Cơ quan tình báo Liên Xô KGB, Vladimir Ippolitovich Vetrov được cử sang Pháp với mục đích thu thập thông tin về những phát triển công nghệ tiên tiến của các nước phương Tây trong lĩnh vực quân sự. Thế nhưng sau đó Vetrov lại nhận lời cộng tác với Cơ quan tình báo đối ngoại Pháp DST và đã cung cấp cho DST 4.000 trang tài liệu mật, trong đó có danh sách của gần 500 sĩ quan KGB đang hoạt động ở châu Mỹ, châu Âu…
Rem Krasilnikov - người được coi là thợ săn gián điệp và nhà tình báo đối ngoại giỏi nhất của Liên Xô cũ. Là người đứng đầu phòng phản gián “Mỹ” vào thời kỳ đỉnh cao của Chiến tranh Lạnh, ông đã xác định danh tính của khoảng 20 đặc vụ CIA và trục xuất một số điệp viên hoạt động dưới vỏ bọc ngoại giao. Tình báo Mỹ coi Krasilnikov là kẻ thù số 1. những nỗ lực của ông đã làm tê liệt hoạt động tình báo của Mỹ ở Liên Xô vào cuối những năm 1980.
Sử dụng các phương tiện kỹ thuật khác nhau để theo dõi hoạt động của các nhà ngoại giao nước ngoài làm việc tại các đại sứ quán là chuyện thường ngày ở các cơ quan tình báo trên thế giới nói chung, Liên Xô nói riêng. Để tìm hiểu cụ thể hơn vấn đề này, xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc bài trả lời phỏng vấn của ông Vasily Kartuzov, cựu trưởng phòng 19 thuộc Tổng cục II của Ủy ban An ninh Quốc gia Liên Xô.
Năm 1973, một nhóm sinh viên đang học tại Liên Xô (cũ) đã tổ chức cướp chiếc máy bay Yak-40 để chạy trốn sang phương Tây. Có 31 người đã bị bắt làm con tin. Cuộc chiến này là hoạt động đầu tiên trong lịch sử của Liên Xô để giải cứu hành khách và các thành viên phi hành đoàn do đích thân Chủ tịch KGB Yuri Andropov chỉ huy.
Reuters ngày 27/4 đưa tin, Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) mới đây đã công bố các tài liệu chưa từng được biết đến về thảm họa hạt nhân Chernobyl xảy ra cách đây 35 năm.
Ngày 29 tháng 1 năm 2004, Chính phủ Anh thông báo rằng Vasily Mitrokhin, một điệp viên cao cấp của Liên Xô đào tẩu sang Anh năm 1992 đã chết vì bệnh viêm phổi vào ngày 23 tháng 1 năm 2004 ở tuổi 81.
Năm 1983, tại hội trường của Tòa án quận Bauman, một phán quyết gây tiếng vang lớn đã được thông qua. Vì tội “nhận và đưa hối lộ quy mô lớn” giám đốc cửa hàng thực phẩm huyền thoại Eliseevsky tại Moscow là Yuri Sokolov đã bị kết án tử hình. Vụ án Eliseevsky trở thành một trong những vụ án tham ô lớn nhất được phanh phui trong ngành thương mại của Liên Xô trong cuộc chiến chống tham nhũng của KGB.
Năm 1979, trên tất cả các tờ báo của Liên Xô đều đăng bài viết về việc Bộ trưởng Bộ Thủy sản Liên Xô Alesandr Akimovich Ishkov nghỉ hưu. Vào thời kỳ đó, Liên Xô đứng ở vị trí thứ hai sau Nhật Bản về số lượng cá đánh bắt trên thế giới. A.Ishkov là một trong những Bộ trưởng đã tạo ra toàn bộ hệ thống của ngành công nghiệp đánh bắt cá ở Liên Xô từ con số 0. Nhưng ở chính thời điểm đó không ai ngờ rằng vị quan chức lớn này đã trực tiếp tham gia vào tổ chức một nhóm tội phạm lớn nhất ở Liên Xô được gọi là “Mafia Cá”.
Vào tháng 2/1976, Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô lần thứ 25 khai mạc tại Moscow. đại diện các tập thể lao động đã báo cáo việc thực hiện kế hoạch đồng thời những hướng đi mới cho sự phát triển nền kinh tế Quốc gia trong 4 năm tới đã được thông qua.
Sự sụp đổ của Liên Xô có ảnh hưởng tồi tệ nhất đối với cơ quan đặc vụ nước này. Trước năm 1991, tất cả các chức năng của cơ quan này tập trung ở KGB thuộc Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô.
Ngay sau chiến thắng của Cuộc chiến tranh Vệ quốc vĩ đại năm 1945, các cơ quan mật vụ Xôviết lại được giao thêm một nhiệm vụ mới là săn lùng những tên tay sai có nhiều nợ máu của quân phát xít, từng phục vụ trong các đơn vị SS hay trong chính quyền chiếm đóng trước đây.
Igor Myklashevsky là một võ sĩ quyền Anh của Liên Xô, từng được nhà vô địch thế giới Max Schmeling thừa nhận về tài năng. Tuy nhiên, cái tên Myklashevsky được xưng danh trong lịch sử hoàn toàn không phải vì những chiến thắng trên võ đài, mà là do ông từng được NKVD (cơ quan tiền thân của KGB) giao nhiệm vụ ám sát Adolf Hitler.
Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, cuộc đối đầu của các cơ quan mật vụ Khối hiệp ước Warsaw và Tổ chức hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) luôn được đánh giá là một trong những mặt trận “nóng bỏng” nhất.
Ông Ivan Ivanovich Agaians sinh ngày 28/8/1911 tại Azerbaijan (thuộc Liên Xô cũ). Năm 1930, Ivan Agaians đến Moscow và trở thành nhân viên Ban Kinh tế của cơ quan An ninh.
Dù không được xếp vào danh sách những điệp viên danh tiếng trong lịch sử, nhưng cuộc đời của Alexander Kopaski - còn gọi là Igor Orlov - chắc chắn thuộc loại “độc nhất vô nhị”.
Những ai có dịp ghé thăm phòng truyền thống của Cơ quan Tình báo đối ngoại Nga ở Yasenevo thường chú ý tới tấm chân dung nhỏ của một người phụ nữ có vẻ mặt dễ thương ở tuổi trung niên, trong đôi mắt dường như đang ẩn chứa một nỗi buồn nào đó.