Thu phí trông xe không dùng tiền mặt: Giảm ùn tắc, chống thất thu

Thiệt hại lớn từ ùn tắc giao thông

Theo quy hoạch phát triển giao thông vận tải TP Hà Nội đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2050 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 519/QĐ-TTg ngày 31/3/2016, để đảm bảo giao thông vận tải, Hà Nội cần đáp ứng được các yêu cầu như: Tỷ lệ diện tích đất dành cho giao thông phải đạt từ 20%-26%; diện tích đất dành cho giao thông tĩnh đạt từ 3-4%; tỷ lệ vận tải hành khách công cộng phải đạt được từ 50-55%.

Yêu cầu và nhu cầu thực tế là vậy nhưng hiện nay tỷ lệ diện tích đất dành cho giao thông trên diện tích đất xây dựng đô thị mới đạt khoảng 10,35%; diện tích đất dành cho giao thông tĩnh mới được dưới 1%; tỷ lệ vận tải hành khách công cộng đạt khoảng 18,5%.

Thống kê của Phòng CSGT Công an TP Hà Nội cho thấy, hàng năm các phương tiện giao thông gia tăng từ 4-5%/năm. Hiện nay trên toàn thành phố có khoảng hơn 1 triệu ô tô, hơn 7 triệu mô tô, xe máy, đó còn là chưa kể lượng lớn phương tiện ở các tỉnh, thành phố khác đi qua, dừng lại Hà Nội. Nhiều dự án giao thông trọng điểm đang thi công, đồng thời một số dự án thi công chồng lấn, đa phần tại các tuyến nút giao thông trọng điểm, phức tạp về giao thông... Tất cả những yếu tố trên đang dồn nặng áp lực lên giao thông Thủ đô.

Mặc dù Công an TP Hà Nội đã triển khai quyết liệt, đồng bộ nhiều biện pháp, giải pháp để giảm thiểu ùn tắc, tuy nhiên, tình trạng này vẫn đang diễn ra và có chiều hướng diễn biến ngày càng phức tạp, đặc biệt vào thời điểm cuối năm, mật độ phương tiện tham gia giao thông tăng rất cao trên nhiều tuyến đường, thường trực nguy cơ dẫn đến ùn tắc giao thông.

Thông tin với PV, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội cho biết, hiện nhiều tuyến đường, cầu đã quá tải so với thiết kế ban đầu. Đơn cử như cầu Thanh Trì, đường vành đai 3 trên cao có lưu lượng 122.606 xe/ngày đêm (gấp 8,1 lần lưu lượng thiết kế); cầu Vĩnh Tuy 75.596 xe/ngày đêm (gấp 6,3 lần lưu lượng thiết kế); cầu Chương Dương 96.506 xe/ ngày đêm (gấp 8,04 lần lưu lượng thiết kế); cầu Nhật Tân 81.470 xe/ ngày đêm (gấp 1,45 lần lưu lưu lượng thiết kế).

Một số tuyến, nút giao thông chính cũng quá tải như: Đường Tố Hữu vượt khả năng thông hành từ 1,1-1,7 lần; đường Huỳnh Thúc Kháng vượt 1,2-1,8 lần; đường Thái Hà vượt từ 1,1-1,24 lần; nút giao Khuất Duy Tiến - Nguyễn Trãi vượt từ 3,3 - 5,6 lần; nút giao Trần Duy Hưng - Nguyễn Chánh vượt từ 1,3 - 7,4 lần; nút giao Lê Văn Lương - Hoàng Minh Giám vượt từ 1,5 - 3,9 lần...).

Đánh giá sâu về 8 nguyên nhân dẫn tới ùn tắc giao thông trên địa bàn TP hiện nay, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky cho biết, tình trạng hệ thống giao thông tĩnh của thành phố còn thiếu, chưa đáp ứng được nhu cầu đỗ xe của người dân (diện tích đất dành cho giao thông tĩnh mới chỉ đạt dưới 1% diện tích đất xây dựng đô thị (tỷ lệ theo yêu cầu là 3 - 4%), hệ thống bãi, điểm đỗ xe mới chỉ đáp ứng 8 - 10% nhu cầu đỗ xe trong nội thành). Tình trạng các phương tiện dừng đỗ trái phép, hoạt động trông giữ xe bát nháo cũng là nguyên nhân gia tăng ùn tắc, nhất là vào những dịp lễ, Tết…

Theo tìm hiểu của PV, Nghị quyết 15 của Bộ Chính trị đã đặt mục tiêu đến năm 2030, Thủ đô Hà Nội là thành phố “Văn hiến – văn minh – hiện đại”. Tuy nhiên, hiện ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường đang là những vấn đề khiến dư luận bức xúc, cản trở sự phát triển của thành phố. Ùn tắc giao thông khiến Hà Nội thiệt hại từ 1-1,2 tỷ USD/năm, đó còn là chưa kể đến vấn đề sức khỏe của người dân bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm không khí nhiều lần đứng đầu thế giới.

Trước thực trạng trên đòi hỏi cần phải có các giải pháp tổng thể, đột phá và đặc biệt áp dụng công nghệ, khoa học trong điều hành, quản lý giao thông, cùng với đó là sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị với quyết tâm rất cao mới có thể giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông hiện nay.

Tạo dựng "bản đồ số", giao thông thông minh

Được sự hỗ trợ của Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ và nhất là tinh thần chủ động trong áp dụng những mô hình chuyển đổi số của Đề án 06, tới thời điểm này, UBND TP Hà Nội đã triển khai thí điểm trông giữ phương tiện không dùng tiền mặt tại 7 điểm do Công ty TNHH MTV khai thác điểm đỗ xe Hà Nội và UBND quận Hoàn Kiếm thực hiện. Đây được xem là một trong những giải pháp không chỉ giúp Hà Nội chống thất thu thuế, nâng cao hiệu quả công tác quản lý Nhà nước mà còn góp phần phòng, chống tình trạng ùn tắc hiện nay.

Ghi nhận của PV, việc thu phí không dùng tiền mặt tại các điểm trông giữ xe này được dư luận nhân dân cũng như các lái xe đồng tình, ủng hộ rất cao. Thay vì lái xe phải trả tiền và phần lớn là quá giá quy định của Nhà nước như trước, việc thu phí trông giữ không dùng tiền mặt đã tạo sự minh bạch, thuận tiện cho người dân cũng như cơ quan quản lý Nhà nước, phòng, chống thất thu thuế cũng như phòng ngừa không để xảy ra những “khoảng tối” phía sau hoạt động trông giữ xe này. Những bãi xe trái phép gây ùn tắc giao thông, bức xúc cho người dân sẽ kiên quyết bị dẹp bỏ, tránh tình trạng “nấm mọc sau mưa”.

Việc thu phí không dùng tiền mặt tại các điểm trông giữ xe cũng là tiền đề để xây dựng nên bản đồ số thông minh về các bãi trông giữ xe trên toàn thành phố, giúp các lái xe dễ dàng tìm được điểm đỗ trong thời gian ngắn nhất, giảm mật độ, lưu lượng phương tiện đi lại trên đường. Không chỉ vậy, trên cơ sở những dữ liệu về phương tiện ở các bãi trông giữ xe sẽ giúp TP Hà Nội cũng như cơ quan chức năng trong công tác quy hoạch mạng lưới giao thông tĩnh, quy hoạch đô thị, phát triển hệ thống giao thông ngầm, giao thông trên cao.

Tại phiên họp tháng 4 của Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Hà Minh Hải cho biết, UBND TP Hà Nội đã triển khai những giải pháp công nghệ và phương án thí điểm thu phí không dùng tiền mặt trên địa bàn thành phố, hướng tới mục tiêu “Thu phí không dùng tiền mặt tiến tới thu phí không dừng tại các điểm, bãi trông giữ xe trên toàn thành phố”.

Công tác chuẩn bị và triển khai thí điểm thu phí không dùng tiền mặt tại các điểm trông giữ xe của UBND TP Hà Nội đã được Tổ trưởng và Tổ phó Thường trực Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ biểu dương, đánh giá cao, đồng thời gợi ý UBND TP Hà Nội nhiều cách làm giúp nâng cao hiệu quả công tác quản lý Nhà nước. Đặc biệt, Tổ Công tác triển khai Đề án 06 của Chính phủ đánh giá, việc thu phí không dùng tiền mặt tại các điểm trông giữ xe sẽ có hiệu ứng giảm ùn tắc từ cửa ngõ đến trung tâm thành phố, góp phần xây dựng hệ thống giao thông thông minh, thành phố thông minh.

Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky cũng cho biết, cùng với việc TP Hà Nội áp dụng thu phí không dùng tiền mặt tại 7 điểm trông giữ xe, tiến tới nhân rộng ra toàn thành phố, Công an TP Hà Nội tiếp tục ứng dụng mạnh mẽ khoa học kỹ thuật, nâng cấp Trung tâm thông tin chỉ huy và điều hành giao thông của Phòng CSGT để quản lý, điều hành giao thông theo hướng hiện đại đáp ứng yêu cầu nghiệp vụ của lực lượng CAND trong tình hình mới.

Các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong đó có việc thu phí không dùng tiền mặt tại những điểm trông giữ xe được ứng dụng trên nền tảng từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, định danh BKS phương tiện... vào công tác quản lý giúp hệ thống của trung tâm chỉ huy và điều hành giao thông tự động cập nhật, phân tích dữ liệu theo yêu cầu.

Cụ thể, hệ thống sẽ tự động điều chỉnh chu kỳ đèn tín hiệu giao thông theo mật độ phương tiện thực tế trên từng chiều hướng, từng khung thời gian cụ thể; tự động phát hiện xe vi phạm, tự động cảnh báo các điểm ùn tắc giao thông và các điểm có nguy cơ ùn tắc giao thông, tự động cảnh báo, hiển thị xe thuộc diện phải giám sát (xe là vật chứng của các vụ án, xe tai nạn bỏ chạy...).

Hệ thống camera giám sát có chức năng xử lý vi phạm và điều khiển giao thông thông minh để thay thế sức lực con người, nâng cao hiệu quả công tác xử lý vi phạm về trật tự ATGT, cảnh báo cho các lái xe những tuyến đường thông thoáng, lộ trình di chuyển phù hợp, đảm bảo an toàn và phòng, chống ùn tắc từ sớm, từ xa.