Thị trường Khoa học và Công nghệ: Còn nhiều “rào cản” phát triển

Đó là nhìn nhận thẳng thắn của lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tại báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2023; tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội những tháng đầu năm 2024 vừa gửi tới Ủy ban Kinh tế của Quốc hội. Cũng tại báo cáo, những thành tích nổi bật, những tồn tại của thực tế và hàng loạt các kiến nghị về đổi mới sáng tạo (ĐMST) đã được đưa ra.

Nhiều quy định chậm được sửa đổi

Bộ KH&CN được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao thực hiện 220 nhiệm vụ, trong đó đã hoàn thành 92 nhiệm vụ (chiếm 41,8%), đang thực hiện 123 nhiệm vụ trong hạn (chiếm 56%). Nhìn lại năm vừa qua, lãnh đạo Bộ KH&CN nhận thấy, KH&CN tiếp tục có những đóng góp đóng góp thiết thực vào sự phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH), bảo đảm quốc phòng, an ninh, cải thiện an sinh xã hội và chất lượng cuộc sống nhân dân. Khoa học xã hội nhân văn đóng góp tích cực và cung cấp luận cứ cho việc hoạch định đường lối, chủ trương, cơ chế, chính sách và định hướng phát triển KT-XH của đất nước. Một số lĩnh vực khoa học tự nhiên đạt trình độ tiên tiến của khu vực và thế giới. Nhiều thành tựu KH&CN hiện đại được ứng dụng nhanh chóng và rộng rãi trong các lĩnh vực y tế, nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng,...

Thị trường Khoa học và Công nghệ: Còn nhiều “rào cản” phát triển -0
Ảnh minh họa.

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ KH&CN Lê Xuân Định, về chính sách, pháp luật trong lĩnh vực KH&CN có một số quy định về đầu tư và cơ chế tài chính trong hoạt động khoa học và công nghệ chưa phù hợp với đặc thù của hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, không còn phù hợp với thực tiễn phát triển nhưng còn chậm được sửa đổi; quy định về thực hiện khoán chi trong thực hiện nhiệm vụ KH&CN sử dụng ngân sách Nhà nước (NSNN) đã được ban hành nhưng còn vướng mắc trong nhiều quy định thực hiện nên không tạo được động lực cho các nhà khoa học, các tổ chức nghiên cứu để chấp nhận triển khai trong thực tế. Việc xử lý tài sản hình thành từ nhiệm vụ KH&CN sử dụng NSNN có rất nhiều vướng mắc. Đặc biệt, trong bối cảnh việc “định giá tài sản là kết quả của nhiệm vụ khoa học và công nghệ” và việc thương mại hóa kết quả này hiện nay còn nhiều vướng mắc và nội dung không rõ ràng. Điều này thể dẫn đến những tiềm ẩn “rủi ro” khi thương mại hóa và sẽ dẫn đến “nghịch cảnh” là sản phẩm thương mại hóa thành công thì có thể có quy kết trách nhiệm trong công tác định giá. Đây sẽ là rào cản lớn để đưa các sản phẩm là kết quả của nhiệm vụ KH&CN vào thị trường và giảm khả năng phát huy tác dụng của các công trình nghiên cứu KH&CN. Đến nay, cả nước hiện có khoảng 184.430 người tham gia hoạt động nghiên cứu và phát triển. 

Thương mại hóa các kết quả nghiên cứu còn nhiều vướng mắc

Thống kê từ Bộ KH&CN cho thấy, đến nay, cả nước có 22 sàn giao dịch công nghệ, bao gồm: 20 sàn giao dịch công nghệ tại các địa phương, 1 sàn giao dịch công nghệ Vùng Duyên hải Bắc Bộ đang trong giai đoạn thành lập. Tuy nhiên, Bộ KH&CN cũng chỉ rõ, tồn tại có phần “kìm kẹp” sự phát triển ngành còn bởi những vướng mắc về việc thương mại hoá các kết quả nghiên cứu. Chính sách ưu đãi trong pháp luật về thuế đối với chuyển giao công nghệ khuyến khích chuyển giao còn chưa thực sự hiệu quả, chưa được sửa đổi bổ sung để đồng bộ với quy định của Luật Chuyển giao công nghệ về đối tượng được ưu đãi thuế. Sự gắn kết giữa các viện nghiên cứu, trường đại học với các doanh nghiệp với mục tiêu đưa nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ vào thực tiễn sản xuất kinh doanh còn nhiều tiềm năng chưa được khai phá theo chiều sâu. Còn nhiều vướng mắc trong việc huy động đội ngũ viên chức tại các tổ chức nghiên cứu công tham gia phối hợp, liên kết với doanh nghiệp để thực hiện các nội dung nghiên cứu ứng dụng, phát triển công nghê. Thị trường KH&CN còn chậm phát triển, trong đó đặc biệt còn thiếu hệ thống các tổ chức trung gian có năng lực. Hoạt động đổi mới, ứng dụng và làm chủ công nghệ của các doanh nghiệp còn hạn chế. Cơ chế, chính sách về tự chủ tài chính, tổ chức bộ máy, nhân lực KH&CN còn nhiều điểm chưa phù hợp với đặc thù của hoạt động KHCN và ĐMST gây khó khăn cho hoạt động của các tổ chức. Cơ chế, chính sách thu hút nhân tài trong hoạt động KH&CN còn chưa có nhiều giải pháp có tính thực tiễn. Chưa thực sự có cơ chế vượt trội để thu hút và phát huy hiệu quả sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia giỏi là người nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài.

Trước thực tế trên, Thứ trưởng Bộ KH&CN Lê Xuân Định đề nghị Quốc hội tiếp tục quan tâm hoàn thiện hệ thống pháp luật về KHCN&ĐMST để KHCN&ĐMST thực sự là một trong các đột phá chiến lược để phát triển KT-XH nhanh và bền vững. Đề nghị các đoàn đại biểu Quốc hội tiếp tục quan tâm, giám sát việc thực hiện chính sách pháp luật KH&CN phục vụ phát triển KT-XH.

Phạm Huyền

Các tin khác

Cảnh báo lừa đảo mùa tựu trường: Phụ huynh cần cảnh giác

Cảnh báo lừa đảo mùa tựu trường: Phụ huynh cần cảnh giác

Lợi dụng thời điểm chuẩn bị bước vào năm học mới, bọn tội phạm gia tăng giả danh cơ quan chức năng gọi điện cho phụ huynh yêu cầu đưa con đi làm thẻ căn cước hoặc kích hoạt định danh điện tử VNeID… để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; thu thập trái phép thông tin cá nhân của người dân.

Tự sản xuất điện mặt trời tăng 24,8%, Viettel chú trọng phát triển bền vững

Tự sản xuất điện mặt trời tăng 24,8%, Viettel chú trọng phát triển bền vững

Tái khẳng định cam kết phát triển dài hạn và có trách nhiệm, Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội (Viettel) công bố Báo cáo Phát triển bền vững 2025. Báo cáo cho thấy Viettel đang chú trọng đo lường chặt chẽ các tác động môi trường trong hoạt động sản xuất kinh doanh, đồng thời tăng sử dụng năng lượng tái tạo và triển khai các giải pháp nhằm đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng xanh của Việt Nam.

MobiFone và tỉnh Nghệ An tăng cường hợp tác chuyển đổi số

MobiFone và tỉnh Nghệ An tăng cường hợp tác chuyển đổi số

Ngày 11/8, tại Nghệ An, Tổng công ty Viễn thông MobiFone đã ký kết Thỏa thuận hợp tác về chuyển đổi số giai đoạn 2026 - 2030 với UBND tỉnh Nghệ An và Công an tỉnh Nghệ An, hướng tới phát huy thế mạnh của các bên trong ứng dụng khoa học, công nghệ, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn.

Làm sao để luôn biết con an toàn khi không ở bên?

Làm sao để luôn biết con an toàn khi không ở bên?

Xã hội hiện đại mang đến cho trẻ nhiều cơ hội học tập, vui chơi và khám phá, nhưng cũng đặt ra không ít mối quan tâm đối với cha mẹ. Khi con bắt đầu tự đến trường, tham gia các lớp học ngoại khóa hay vui chơi cùng bạn bè, điều phụ huynh mong muốn nhất là biết con đang ở đâu, có an toàn hay không và có thể kết nối với con bất cứ lúc nào.

Mua bán tài khoản mạng xã hội, nguy cơ tiếp tay cho tội phạm

Mua bán tài khoản mạng xã hội, nguy cơ tiếp tay cho tội phạm

Để bảo vệ an toàn thông tin cá nhân, cơ quan Công an khuyến cáo người dân không mua bán, cho thuê, cho mượn hoặc chuyển nhượng tài khoản mạng xã hội (MXH), tài khoản thư điện tử và các tài khoản trực tuyến đã được xác thực bằng thông tin cá nhân của mình.

Bệnh viện 199 kết nối tri thức, nâng cao chất lượng điều trị

Bệnh viện 199 kết nối tri thức, nâng cao chất lượng điều trị

Bệnh viện 199 (Bộ Công an) tổ chức Hội thảo khoa học thường niên năm 2026 với chủ đề "Nội khoa 4.0 – Kết nối tri thức, nâng tầm điều trị", quy tụ nhiều chuyên gia đầu ngành trong và ngoài nước, cập nhật những tiến bộ mới của y học hiện đại, thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số vào khám, chữa bệnh.

Ngoại giao khoa học và công nghệ tạo động lực tăng trưởng mới

Ngoại giao khoa học và công nghệ tạo động lực tăng trưởng mới

Đó là một trong những nội dung trong bài phát biểu của Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Bùi Hoàng Phương ngày 5/8, tại Phiên trao đổi về ngoại giao khoa học và công nghệ trong khuôn khổ Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33. Ngoại giao khoa học và công nghệ cần góp phần đưa tri thức, công nghệ, nhân lực chất lượng cao và các nguồn lực đổi mới sáng tạo toàn cầu về Việt Nam, qua đó thúc đẩy làm chủ công nghệ chiến lược và tạo động lực tăng trưởng mới.

MobiWifi 5G – Giải pháp Internet không dây thế hệ mới cho mọi gia đình và doanh nghiệp

MobiWifi 5G – Giải pháp Internet không dây thế hệ mới cho mọi gia đình và doanh nghiệp

Nhu cầu sử dụng Internet tốc độ cao ngày càng trở thành yếu tố thiết yếu trong cuộc sống và hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, không phải lúc nào việc lắp đặt Internet cáp quang cũng thuận tiện, đặc biệt tại các khu vực chưa có hạ tầng hoặc với những người thường xuyên thay đổi nơi ở, địa điểm làm việc. Đáp ứng nhu cầu đó, MobiFone giới thiệu MobiWifi 5G – giải pháp Internet không dây thế hệ mới, mang đến trải nghiệm kết nối tốc độ cao mà không cần kéo cáp.

Thưởng vượt kế hoạch - động lực còn thiếu cho doanh nghiệp dẫn dắt

Thưởng vượt kế hoạch - động lực còn thiếu cho doanh nghiệp dẫn dắt

Trong danh mục nhiệm vụ mà Nghị quyết số 79 của Bộ Chính trị giao cho các bộ, ngành, có một nội dung nghe qua thì thuần kỹ thuật nhưng lại chạm vào phần khó nhất của bài toán doanh nghiệp nhà nước: xây dựng cơ chế thưởng theo tỷ lệ đối với phần lợi nhuận vượt kế hoạch.

Hoàn thiện hành lang pháp lý cho kinh tế số và đổi mới sáng tạo.

Hoàn thiện hành lang pháp lý cho kinh tế số và đổi mới sáng tạo.

Việc Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức lấy ý kiến đối với dự án Luật Bưu chính (sửa đổi) và Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường là bước quan trọng nhằm xây dựng hành lang pháp lý hiện đại, minh bạch, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước.

VinFast Kinet ghi điểm nhờ tăng tốc, đổi pin trong 1 phút

VinFast Kinet ghi điểm nhờ tăng tốc, đổi pin trong 1 phút

Sở hữu khả năng bứt tốc mạnh mẽ, cơ chế đổi pin nhanh chóng cùng chi phí sử dụng siêu tiết kiệm, Kinet - xe máy điện tân binh của VinFast - được đánh giá là lựa chọn sáng giá hơn hẳn so với những mẫu xe tay ga chạy xăng trên thị trường.