Cùng dự buổi lễ có đồng chí Trương Tấn Sang, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch nước; đồng chí Nguyễn Tấn Dũng, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ; đồng chí Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh; Đại tướng Lê Hồng Anh, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thường trực Ban Bí thư, nguyên Bộ trưởng Bộ Công an; đồng chí Phạm Thị Thanh Trà, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban chỉ đạo Quốc gia; Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; Thượng tướng Nguyễn Ngọc Lâm, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an; Trung tướng Lê Xuân Thế, Ủy viên Trung ương Đảng, Tư lệnh Quân khu 7; Thiếu tướng Vũ Văn Điền, Tư lệnh Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh…
Dự buổi lễ còn có các đồng chí đại diện lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các Bộ ban ngành Trung ương, Thường trực Thành ủy TP Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh, cùng các nhân chứng, gia đình thân nhân liệt sĩ…
Tại buổi lễ, đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, Trưởng BCĐ 515 TP Hồ Chí Minh đã báo cáo quá trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, trước đây là khu vực nghĩa trang Đô Thành (Chí Hòa - Sài Gòn).
Theo đó, thực hiện chỉ đạo của Trung ương, BCĐ Quốc gia, Ban Thường vụ Thành ủy, UBND thành phố đã phối hợp chặt chẽ với Ban Chỉ đạo Quân khu 7, các bộ, ngành Trung ương, lãnh đạo, chỉ đạo hệ thống chính trị thành phố tích cực triển khai thực hiện chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt Liệt sĩ.
Quá trình triển khai thực hiện, BCĐ thành phố đã phối hợp, phát huy các nhà khoa học, các cơ quan báo chí, các nhân chứng lịch sử cùng nhiều tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để tập trung nghiên cứu, xác minh thông tin liên quan đến các hố chôn tập thể tại Nghĩa trang Đô Thành nay là Công viên Lê Thị Riêng.
Từ những hồ sơ lịch sử quý giá, các bức ảnh của nước ngoài, ảnh vệ tinh, bản đồ quân sự, tài liệu lưu trữ trong và ngoài nước, kết hợp khảo sát thực địa và đối chiếu nhiều nguồn thông tin, BCĐ đã từng bước khoanh vùng các khu vực nghi vấn.
Đặc biệt, thành phố đã tìm được các nhân chứng trực tiếp chứng kiến việc chôn cất tập thể các chiến sĩ giải phóng và đồng bào yêu nước sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, góp phần kiểm chứng, bổ sung và làm sáng tỏ nhiều nội dung quan trọng, tạo cơ sở vững chắc cho việc xác định vị trí các rãnh mộ tập thể.
BCĐ Thành phố và Bộ Tư lệnh Quân khu 7 đã phối hợp với Viện Thiết kế - Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Trường Đại học Bách khoa, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên thuộc Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, Trung tâm Rà phá bom mìn và Binh chủng Công binh tổ chức khảo sát bằng nhiều phương pháp khoa học hiện đại như radar xuyên đất, đo điện trở suất và phân tích địa vật lý. Kết quả khảo sát đã xác định nhiều khu vực có tín hiệu bất thường dưới lòng đất, phù hợp với các dấu hiệu lịch sử và lời kể của nhân chứng.
BCĐ Thành phố đã phối hợp cùng BCĐ Quân khu 7 tổ chức đào thăm dò tại khu vực điểm A của Công viên Lê Thị Riêng. Sau hai ngày triển khai, lực lượng làm nhiệm vụ đã phát hiện một rãnh chôn dài khoảng 25 mét, rộng khoảng 3 mét; bước đầu phát hiện 5 bộ hài cốt cùng tấm tăng bộ đội và nhiều kỷ vật quý giá, đồng thời mở ra nhiều hy vọng tiếp tục tìm thấy các liệt sĩ còn đang yên nghỉ tại khu vực này.
Đặc biệt, có một “Di vật kèm theo một tờ giấy nhỏ quyết định có ghi các dòng chữ sau: Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam do nhu cầu công tác… khả năng đạo đức của cán bộ, có đề nghị của đơn vị… 962, Ban chỉ huy Tiểu đoàn quyết định đồng chí Huỳnh Văn Quên, Tiểu đội Bật: Phó… Trị Ban chỉ huy đơn vị 962. Đồng chí Quên”.
Theo đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, việc phát hiện được rãnh mộ cùng một số di vật mới chỉ là bước khởi đầu. Khối lượng công việc phía trước còn rất lớn, đòi hỏi phải tiến hành với tinh thần trách nhiệm cao nhất, sự cẩn trọng, khoa học, chặt chẽ và tuyệt đối tôn kính đối với các anh hùng liệt sĩ…
Phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng bày tỏ sự xúc động, việc tổ chức Lễ triển khai nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt các Anh hùng liệt sĩ đã anh dũng hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 có ý nghĩa rất thiêng liêng.
“Đảng, Nhà nước luôn coi trọng công tác đền ơn, đáp nghĩa, chăm lo đời sống vật chất và tinh thần người có công với cách mạng, trong đó công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, là đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" và trách nhiệm, tình cảm của thế hệ hôm nay với các Anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống.
Sứ mệnh này sẽ vẫn tiếp tục được triển khai cho đến quy tập đầy đủ hài cốt các liệt sĩ... Bằng mọi giá, chúng ta phải nỗ lực, quyết tâm cao nhất để tìm kiếm, đưa các Anh hùng liệt sĩ về với gia đình, quê hương”, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh.
Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng nhận định, công tác triển khai tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng là kết quả của nhiều năm kiên trì thu thập thông tin, nghiên cứu tư liệu lịch sử, nhất là hồ sơ tư liệu quân sự được giải mật và cung cấp từ phía các tổ chức và các cựu chiến binh Hoa Kỳ đã từng tham chiến tại Việt Nam.
Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã ghi nhận và biểu dương nỗ lực kiên trì, bền bỉ của BCĐ quốc gia, Quân khu 7, TP Hồ Chí Minh, các cơ quan chuyên môn cùng các nhân chứng, tổ chức, cá nhân đã không quản ngại khó khăn, cung cấp thông tin và hỗ trợ đắc lực cho công tác tìm kiếm thời gian qua. Những đóng góp thầm lặng ấy đã thắp lên hy vọng cho hàng nghìn gia đình liệt sĩ trên mọi miền đất nước.
Để hoàn thành tốt sứ mệnh thiêng liêng này, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị các lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ, cùng các cấp, các ngành quán triệt một số yêu cầu.
Thứ nhất, việc tìm kiếm, quy tập hài cốt các Anh hùng liệt sĩ phải được thực hiện bài bản, khoa học, an toàn, chặt chẽ, kỹ lưỡng, bằng tấm lòng tri ân và tinh thần trách nhiệm cao nhất để phấn đấu đạt, thậm chí vượt mục tiêu đề ra. Việc tìm kiếm, quy tập phải thực hiện với sự cẩn trọng, tỉ mỉ tuyệt đối, bởi mỗi dấu vết được bảo vệ nguyên vẹn chính là thêm manh mối, hy vọng để xác định danh tính của các liệt sĩ. Đề nghị TP Hồ Chí Minh phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an để huy động tối đa các nguồn lực, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ giám định ADN để đẩy nhanh hơn nữa tiến độ xác định danh tính.
Thứ hai, TP Hồ Chí Minh cùng Bộ Quốc phòng, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 cần khẩn trương tổng hợp, phân tích, đánh giá chặt chẽ, khoa học, hệ thống các hồ sơ, dữ liệu liên quan đến các trận đánh, chiến dịch lớn trên địa bàn, đặc biệt là trong các năm 1968, 1972...; đồng thời, tăng cường đối chứng tư liệu, khai thác lời kể của các nhân chứng lịch sử và ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm đẩy nhanh tiến độ xác minh thông tin, từ đó có cơ sở để khoanh vùng, tập trung thăm dò và tổ chức khai quật, tìm kiếm tại các khu vực khả năng có mộ liệt sĩ.
"Với ý chí và quyết tâm cao nhất, tôi tin tưởng chúng ta sẽ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng. Kết quả này sẽ là động lực, là kinh nghiệm để BCĐ, các ngành, các cấp tiếp tục đẩy nhanh hơn nữa công tác giải mã thông tin về các chiến dịch, các trận đánh lớn, khẩn trương tổ chức tìm kiếm các khu mộ tập thể trên phạm vi toàn quốc”, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh.
Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng kêu gọi đồng bào, chiến sĩ cả nước, mọi người con Việt Nam ở nước ngoài và các cựu chiến binh đã từng tham chiến tại Việt Nam tiếp tục đồng hành, cung cấp thông tin để mở ra cơ hội tìm thấy những người con ưu tú của Tổ quốc…
Trước khi diễn ra buổi lễ, Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng các đại biểu đã thực hiện nghi lễ dâng hoa, dâng hương tại Tượng đài Cố Tổng Bí thư Trần Phú và Bia tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ. Tiếp đó, dự Lễ triển khai tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại sân phía trước Nhà truyền thống Công viên Lê Thị Riêng...
