Đưa công nghiệp văn hoá trở thành động lực tăng trưởng bứt phá
Ngày 24/9, trình bày trước Uỷ ban Thường vụ Quốc hội dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hoá, Bộ trưởng Bộ Văn hoá Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Việt Nam đang hội tụ đầy đủ các nguồn lực và điều kiện thuận lợi để bứt phá trở thành một trung tâm công nghiệp văn hoá năng động trong khu vực. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển các ngành công nghiệp văn hoá ở Việt Nam thời gian qua vẫn gặp nhiều khó khăn, chưa tương xứng với tiềm năng.
Đặc biệt, trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và sự bùng nổ của các nền tảng số xuyên biên giới, để thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hoá, cần hành lang pháp lý đủ mạnh để bảo vệ các nhà sản xuất nội dung trong nước trước sự cạnh tranh từ nước ngoài, đồng thời định hướng phát triển các nền tảng phân phối nội dung số nội địa, một khung khổ pháp lý đủ sức "kiến tạo" và "bảo vệ" - Bộ trưởng Bộ Văn hoá nêu.
Luật được xây dựng nhằm khơi thông nguồn lực, giải phóng sức sáng tạo, gia tăng hàm lượng văn hoá trong các sản phẩm, dịch vụ, bảo vệ thị trường nội địa và tạo đòn bẩy đưa công nghiệp văn hoá trở thành động lực tăng trưởng bứt phá của đất nước.
Dự thảo luật đề xuất 5 nhóm nội dung để tháo gỡ các hạn chế hiện nay về vấn đề chưa tạo lập đủ hành lang pháp lý để tài sản trí tuệ trở thành nguồn vốn, tài sản bảo đảm trong các giao dịch tài chính, tín dụng; chưa có cơ chế nhận diện, quản lý vòng đời tài sản trí tuệ dưới dạng số, hỗ trợ công cụ sáng tạo và nâng cao năng lực định giá tài sản trí tuệ.
Dự thảo luật cũng đề xuất 8 nhóm nội dung để tháo gỡ các hạn chế hiện nay về vấn đề thiếu khung pháp lý đồng bộ trong phân loại, tiêu chí công trình phục vụ hạ tầng công nghiệp văn hoá; gánh nặng thủ tục hành chính khi tổ chức sự kiện, hoạt động sáng tạo; vướng mắc trong huy động nguồn lực, thủ tục đầu tư phát triển tổ hợp, cụm, khu công nghiệp sáng tạo; hạn chế trong khai thác không gian công cộng, chưa có hoạt động công nghiệp văn hoá trong công trình xây dựng, phát triển hạ tầng văn hoá số và bảo đảm hiệu quả sử dụng tài sản công...
Đề nghị phân định trách nhiệm kiểm soát nền tảng xuyên biên giới
Chủ nhiệm Uỷ ban Văn hoá và Xã hội (UBVHXH) Nguyễn Đắc Vinh cho hay, Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành luật, dự thảo luật phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh, phù hợp với Hiến pháp.
Tuy nhiên, do đây là dự án luật được xây dựng mới, xác lập nhiều nội dung, cơ chế, chính sách đặc thù nên UBVHXH đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật. Luật chỉ quy định những vấn đề có tính nguyên tắc, thuộc thẩm quyền của Quốc hội; không quy định lại những chính sách đã được các luật chuyên ngành, luật khác quy định; tiếp tục rà soát các quy định về phân quyền, phân cấp...
Về hạ tầng công nghiệp văn hóa, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành các quy định, đồng thời đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo lưu ý làm rõ việc giao UBND cấp tỉnh quy định trình tự, thủ tục sử dụng không gian công cộng cho hoạt động công nghiệp văn hóa, bảo đảm thống nhất với Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
"Chuẩn hóa khái niệm về chủ quyền văn hóa trên không gian mạng và tiêu chí xác định; làm rõ cơ chế phối hợp, phân định trách nhiệm giữa cơ quan quản lý văn hóa và cơ quan quản lý an ninh mạng, an ninh thông tin trong kiểm soát nền tảng xuyên biên giới, bảo vệ Kho dữ liệu văn hóa số quốc gia", Chủ nhiệm UBVHXH đề nghị.
Cơ bản tán thành các chính sách về tài chính, hỗ trợ, ưu đãi đầu tư cho phát triển công nghiệp văn hóa, song Thường trực Uỷ ban cũng đề nghị làm rõ phạm vi hỗ trợ, cơ chế miễn trừ trách nhiệm của chính sách đầu tư mạo hiểm cho phát triển công nghiệp văn hóa. Xác định rõ dự án đầu tư trong phát triển công nghiệp văn hóa cần ưu tiên thu hút đầu tư. Rà soát, làm rõ cơ sở pháp lý, phạm vi đối tượng thụ hưởng của các chính sách hỗ trợ về thuế, tài chính...
Do đây là dự án luật mới, còn nhiều ý kiến khác nhau, cần thời gian để nghiên cứu, tiếp thu kỹ lưỡng; UBVHXH đề nghị xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XVI.
